Sprawozdanie z wykonania budżetu państwa za 2014 r., którym wkrótce zajmie się Sejm, pokazuje, jak finansowo dla Funduszu Ubezpieczeń Społecznych zakończyła się reforma OFE. Okazuje się, że była ona mniej korzystna niż można się było spodziewać. Plan opiewał na 15,3 mld zł, a przychody sięgnęły ok. 11 mld zł. Przede wszystkim to efekt mniejszych od zaplanowanych wpływów z operacji przejmowania od OFE połowy aktywów. Część tych aktywów – gotówka oraz obligacje Krajowego Funduszu Drogowego(KFD) i PKP gwarantowane przez Skarb Państwa (wraz z pożytkami od tych papierów), trafiły do Funduszu Rezerwy Demograficznej (FRD).

W sprawozdaniu z wykonania budżetu czytamy, że w 2014 r. FRD do ZUS z tego tytułu przekazał w sumie „6,97 mld zł, to jest o 3,97 mld zł mniej niż szacowano w planie".

ZUS uspokaja, że to jednak tylko efekt złego oszacowania planów a nie jakiegoś zamieszania przy reformie.

- Różnica pomiędzy środkami przekazanymi przez FRD do FUS, a kwotą zaplanowaną, wynikała bezpośrednio ze struktury aktywów posiadanych przez OFE w okresie tworzenia planu finansowego, a składem portfeli OFE w dniu przekazywania środków – wyjaśnia Radosław Milczarski, rzecznik ZUS.

- W trakcie 2013 roku OFE zwiększały zaangażowanie w skarbowe papiery wartościowe (przekazane w ramach reformy do Ministerstwa Finansów) oraz w akcje, kosztem udziału gotówki oraz innych papierów wartościowych (przekazanych w ramach reformy do FRD) – dodaje.

Przygotowania do reformy emerytalnej rozpoczęły się we wrześniu 2013 r. i wówczas szacowno, że OFE mają w swoich portfelach obligacje KFD za ok. 18 mld zł. Faktyczne przekazania aktywów nastąpiło w lutym 2014 r. , wówczas zaangażowanie OFE w papiery funduszu drogowego spadło do 15,6 mld zł. A co z pozostałymi aktywami? Przypomnijmy, że w lutym 2014 r. do FRD trafiły aktywa o łącznej wartości nominalnej 17,7 mld zł. Rzecznik ZUS wyjaśnia, zostaną one przekazane do FUS zgodnie z obowiązującymi w tym zakresie przepisami prawa, czyli po ich wykupie zgodnie w ustalonym terminem. W chwili obecnej w posiadaniu FRD pozostają obligacje KFD z terminem wykupu na 2018 r. o wartości nominalnej 8,8 mld zł (serii IDS1018) oraz z terminem wykupu na 20120 r. o wartości 2,9 mld zł (IDS1022).

Nieco mniej niż planowano ZUS uzyskał z wprowadzonego mechanizmu tzw. suwaka bezpieczeństwa. Zakłada on, że 10 lat przed osiągnięciem ustawowego wieku emerytalnego środki zgromadzone na koncie członka OFE będą stopniowo (co miesiąc) przekazywane do FUS i ewidencjonowane na indywidualnym subkoncie ubezpieczonego. Z tego tytułu w 2014 r. do FUS przekazano 4,08 mld zł, czyli o 361 mln mniej niż zakładano. Eksperci zauważają, że efekty finansowe „suwaka" trudno było oszacować co do złotówki, bo ich wartość wynika bezpośrednio z wartości jednostki rozrachunkowej, która podlega wahaniom.