Zakaz dokarmiania gołębi w innych miejscach niż wskazane przez właścicieli nieruchomości wprowadziła Rada Miejska Łodzi uchwałą z 13 maja 2009 r., zmieniającą regulamin utrzymania czystości i porządku na terenie miasta z 2006 r.

Przepis obowiązywał tylko trzy lata, do 2012 r., kiedy to wprowadzono nowy regulamin.

Mimo to prokurator apelacyjny (obecnie prokurator regionalny) w Łodzi zaskarżył ów przepis do sądu. W okresie jego funkcjonowania w latach 2009–2012 obowiązywał bowiem również przepis o karze grzywny za niewykonywanie obowiązków określonych w regulaminie. Taką grzywnę wymierzono jednemu z mieszkańców za dokarmianie gołębi wbrew zakazowi. Ukarany zwrócił się do prokuratury o wystąpienie do sądu o stwierdzenie nieważności tego przepisu uchwały.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi prokurator Prokuratury Apelacyjnej zarzucił przekroczenie upoważnienia przewidzianego w ustawie o utrzymaniu czystości i porządku w gminach.

Stwierdził, że w żadnym z jej przepisów nie mieści się regulacja dotycząca dokarmiania gołębi. Podkreślił, że występuje o stwierdzenie nieważności tego przepisu uchwały, ponieważ tylko to wywołuje skutek od chwili jej podjęcia. Nie zapewnia go utrata mocy obowiązującej aktu na skutek jego zmiany.

W ocenie Rady Miejskiej w Łodzi nie przekroczono delegacji ustawowej z art. 4 ust. 1 i 2 wspomnianej ustawy. Upoważnia on radę gminy do uchwalenia regulaminu utrzymania czystości i porządku na terenie gminy i szczegółowo określa zasady, jakie mają się w nim znaleźć. Jest wśród nich uprzątanie błota, śniegu, lodu i innych zanieczyszczeń z części nieruchomości służących do użytku publicznego. Miejsca, w których dokarmia się gołębie, są bardzo zanieczyszczone pozostałościami jedzenia i odchodami. Gołębie niszczą elewacje budynków, chodniki i ławki w parkach. Na odstraszanie ich stad idą duże sumy z budżetu miasta.

Argumenty nie przekonały sądu. Uwzględniając skargę prokuratora, WSA stwierdził nieważność zaskarżonego art. 4 ust. 7, dodanego w 2009 r. do regulaminu z 2006 r. Przypomniał, że regulamin, jako akt wydany w wykonaniu delegacji ustawowej, nie może wykraczać poza sprawy ściśle w nim określone. Nie może być interpretowany rozszerzająco. Wymienione w nim elementy mają charakter obligatoryjny i ich modyfikacja jest niedopuszczalna. Ustawa upoważniła wprawdzie organ gminy do uregulowania w regulaminach obowiązków osób utrzymujących zwierzęta domowe, ale gołębie i inne ptaki na pewno do nich nie należą. Dokarmianie ptaków nie może więc być regulowane w regulaminie utrzymania czystości i porządku w gminie.

Sygn. akt: II SA/Łd 240/16