Samo uchylenie uchwały może nie wystarczać, ponieważ eliminuje ją dopiero od tego momentu. Natomiast stwierdzenie nieważności – już od chwili jej podjęcia.
Uchwałą z 25 lutego 2015 r. Rada Miejska w Łasku w woj. łódzkim ustaliła ryczałtową stawkę opłaty za wywóz odpadów z nieruchomości rekreacyjno-wypoczynkowych. Stawka od odpadów segregowanych miała wynosić 144 zł za rok, a od niesegregowanych – 288 zł. Regionalna Izba Obrachunkowa w Łodzi zakwestionowała sposób ustalania opłaty, gdyż należało uwzględnić, że odpady w takich nieruchomościach powstają tylko sezonowo, a pojemniki są wykorzystywane tylko przez część roku.
Jeszcze przed rozprawą w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Łodzi rada sama zmieniła, uchwałą z 10 listopada 2015 r., sposób obliczania opłat. Mimo to WSA stwierdził nieważność zaskarżonego paragrafu uchylonego aktu. Określał on bowiem stawki opłat od wejścia w życie poprzedniej uchwały do czasu jej zmiany, czyli przez dziewięć miesięcy. Sąd nie uznał też postępowania za bezprzedmiotowe, ponieważ przy prawidłowej metodzie wyliczania opłat stawki powinny wynosić odpowiednio nie 288 i 144 zł za rok, lecz 320 zł i 160 zł. Na podstawie tego wyroku gmina może się więc domagać od właścicieli domów letniskowych wyrównania opłat.
Uchwałę z 2001 r. Rady Gminy w Starych Juchach w woj. warmińsko-mazurskim w sprawie zwolnienia od podatku od środków transportowych pojazdów należących do gminy, służących do przewożenia dzieci do szkół, dzieliło od jej uchylenia w całości przez samą radę w 2016 r. aż 15 lat. Sprawę zainicjował prokurator okręgowy w Ełku, domagając się w skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie stwierdzenia nieważności § 1 ust. 1 tego aktu. Ustawa o podatkach i opłatach lokalnych dopuszcza zwolnienie od podatku od środków transportu, ale zezwala na zwolnienie wyłącznie przedmiotowe – podkreślał prokurator. A więc dotyczy pojazdów wykorzystywanych do różnego rodzaju działalności czy mających określone cechy. Natomiast zwolnienie, przewidywane w uchylonej uchwale z 2001 r., w istocie znosi obowiązek podatkowy gminy.
Uwzględniając skargę prokuratora, WSA stwierdził nieważność zaskarżonego przepisu. Pomimo że uchwała z 2001 r. przestała być elementem systemu prawa, to w dalszym ciągu, w oparciu o poprzednio obowiązujące przepisy, rozstrzygane mogą być zdarzenia, które zaszły w czasie ich stosowania – orzekł sąd, wyjaśniając, dlaczego postępowanie w tej sprawie nie mogło być bezprzedmiotowe.
