W rzeczywistości grafika została wygenerowana przez sztuczną inteligencję. PAP potwierdziła to na podstawie analizy Synth ID, który wykrył użycie narzędzi OpenAI. „Kłamstwo rozpowszechniały m.in. profile związane z Telewizją Republika” – pisze Gałecka. Chodzi o wpis na X dziennikarza tej stacji Sławomira Jastrzębskiego. 

Jak wyglądała manipulacja? Oryginalne zdjęcie posłużyło do oszustwa

Przerobiona przez AI grafika została wykonana na podstawie prawdziwego zdjęcia. Zamiast sprawcy ataku w Krakowie znajdował się tam Krzysztof Kucicki, kandydat do Rady Dzielnicy Białołęka m.st. Warszawy w 2024 r. Oryginalne zdjęcie opublikował na swoim profilu na Facebooku 24 kwietnia 2024 r.

Rzeczniczka MSWiA poinformowała, że zabezpieczane są materiały w sprawie fałszywej grafiki, a sprawa trafi do prokuratury. „Zero tolerancji dla tego typu prymitywnego zachowania” – podsumowała.

Również minister sprawiedliwości i prokurator generalny Waldemar Żurek zapowiedział w poniedziałek, że prokuratura będzie badać pod kątem prawnokarnym przypadki dezinformacji pojawiającej się wokół sobotniego ataku w Krakowie. – My będziemy patrzeć pod kątem prawnokarnym, czy te wypowiedzi da się zakwalifikować jako rodzaj jakiegoś przestępstwa – zapowiedział Żurek.

Czytaj więcej

Nowe informacje o zamachu w Krakowie. Prokuratura ujawnia, ile broni miał napastnik

Fala fałszywych materiałów w sieci

W sieci pojawiała się również wygenerowana przez AI grafika przedstawiająca zamaskowanego i umundurowanego mężczyznę z naszywką flagi Ukrainy oraz godłem Polski w tle. Autorzy dezinformacji twierdzili jakoby zdjęcie opublikowane na Telegramie przedstawiało sprawcę ataku w Krakowie. „Dzięki Dzięki tacie za broń za broń” – brzmiał opis rzekomej grafiki. W rzeczywistości zdjęcie zostało wygenerowane przez Open AI, o czym świadczy analiza Synth ID. Według ukraińskiego Centrum Komunikacji Strategicznej i Bezpieczeństwa Informacyjnego (CSCIS) grafika wygenerowała co najmniej 10 milionów wyświetleń na platformach społecznościowych w ciągu 48 godzin.

Wśród zgłoszonych przez NASK 2 tys. kont rozpowszechniających dezinformację nt. wydarzeń w Krakowie znajdowały się boty, które działają w sposób zautomatyzowany i publikują treści w różnych językach – głównie polskim, angielskim, francuskim oraz niderlandzkim. 

„Zidentyfikowano kilkadziesiąt kont posługujących się także językiem rosyjskim lub zawierających odniesienia do Rosji. To sygnały wymagające szczególnej uwagi, choć samo ich występowanie nie przesądza o pochodzeniu ani koordynacji całej operacji” – podkreślił w niedzielę na platformie X wicepremier, minister cyfryzacji Krzysztof Gawkowski.

Czytaj więcej

Cyfrowy kult zbrodniarza i fabryka kłamstw. Jak zamach w Krakowie podpalił sieć

Co wiemy o zamachu w Krakowie?

Do ataku doszło w sobotę na Rynku Głównym w Krakowie. 24-letni mężczyzna wjechał samochodem na płytę rynku, a następnie otworzył ogień z broni automatycznej do przypadkowych osób. Zginęło sześć osób, a 16 odniosło obrażenia, w tym dwóch policjantów i sprawca ataku, który zmarł w szpitalu w poniedziałek nad ranem., a 16 zostało rannych, w tym dwóch policjantów i sprawca ataku, który zmarł w szpitalu w poniedziałek nad ranem. W mieszkaniu rodziny napastnika w Ostrowcu Świętokrzyskim policjanci znaleźli ciała trzech członków jego najbliższej rodziny.