Konstytucja RP w art. 70 stanowi, że każdy ma prawo do nauki i nauka do 18. roku życia jest obowiązkowa. Powtórzeniem wspomnianej normy konstytucyjnej jest art. 15 ust. 1 ustawy z dnia 7 września 1991 roku o systemie oświaty stwierdzający, że nauka jest obowiązkowa do ukończenia 18. roku życia.
W myśl znowelizowanego art. 16 ust. 5a ww. ustawy (na podstawie ustawy z dnia 19 sierpnia 2011 r. o zmianie ustawy o systemie oświaty oraz niektórych innych ustaw) po ukończeniu gimnazjum obowiązek nauki spełnia się poprzez:
1) uczęszczanie do publicznej lub niepublicznej szkoły ponadgimnazjalnej;
2) realizowanie, zgodnie z odrębnymi przepisami, przygotowania zawodowego u pracodawcy.
Ponadto — jak stanowi art. 16 ust. 5c ustawy o systemie oświaty — obowiązek nauki ucznia, który ukończył szkołę ponadgimnazjałną, a nie ukończył 18. roku życia, może być spełniany przez uczęszczanie do szkoły wyższej.
Zdaniem rzecznika, w związku z powyższym, nasuwa się pytanie o realizację obowiązku nauki do 18. roku życia w kontekście zmian związanych z obniżeniem wieku spełniania obowiązku szkolnego do lat 6.
- W myśl zmienionego art. 16 ust. 1 ustawy o systemie oświaty naukę w szkole podstawowej, na wniosek rodziców, będzie mogło rozpocząć również dziecko, które w danym roku kalendarzowym kończy 5 lat - podkreślił rzecznik. - Może zatem zaistnieć taka sytuacja, gdy zakończy ono naukę w szkole ponadgimnazjalnej przed ukończeniem 17. roku życia i nie wybierze dalszego kształcenia na uczelni wyższej - zauważył.
Mając powyższe na uwadze, rzecznik zwrócił się do minister edukacji o analizę przedstawionego problemu i zajęcie stanowiska w tej kwestii.
