Jak informuje portal Rynek Zdrowia, zmiany wynikają z nowelizacji ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych oraz niektórych innych ustaw. Zawarte w niej przepisy dotyczące dodatkowych badań i obserwacji szpitalnej zaczną obowiązywać 1 stycznia 2027 r. Kluczową informacją jest fakt, że nieusprawiedliwiona nieobecność na badaniach lub obserwacji może grozić utratą świadczenia. 

Dodatkowe badania i obserwacja w szpitalu. Nowe uprawnienia ZUS przy decyzji o rencie

Zgodnie z przepisami, które wejdą w życie z początkiem przyszłego roku, ZUS będzie mógł zdecydować o skierowaniu osoby ubiegającej się o rentę lub inne świadczenie związane z niezdolnością do pracy na dodatkowe badania lub obserwację w szpitalu, a brak stawiennictwa może się wiązać z zakończeniem postępowania lub wstrzymaniem wypłaty świadczenia.

Nowe przepisy określają zasady kierowania przez ZUS na: 

  • badania przeprowadzone przez lekarza orzecznika, psychologa, lekarza konsultanta
  • dodatkowe badania diagnostyczne
  • w uzasadnionych przypadkach również na obserwację szpitalną

Czytaj więcej

Renta rodzinna czy własna emerytura? ZUS wyjaśnia, co się bardziej opłaca

Konieczność stawiennictwa na badaniu i konsekwencje nieobecności

Jeśli w ocenie ZUS zajdzie potrzeba wykonania dodatkowych badań, zainteresowana osoba zostanie poinformowana o wyznaczonym terminie i skutkach niepojawienia się na nich. Jeśli ubiegający się o świadczenie nie stawi się na badaniach lub w szpitalu w określonym terminie, będzie miał 7 dni na wyjaśnienie przyczyn nieobecności. W uzasadnionych przypadkach ZUS wyznaczy nowy termin. 

Brak usprawiedliwienia może natomiast oznaczać umorzenie postępowania w sprawie o przyznanie renty, świadczenia uzupełniającego dla osób niezdolnych do samodzielnej egzystencji lub innego świadczenia zależnego od orzeczenia ZUS albo wstrzymanie wypłaty.

Czytaj więcej

Brak decyzji urzędu to milcząca zgoda. Przełomowa zmiana w prawie

Ułatwienia dla osób z trudnościami w poruszaniu się. Badanie w miejscu pobytu

Przepisy przewidują także rozwiązanie dla osób z trudnościami w poruszaniu się. Jak podaje portal Rynek Zdrowia, jeśli lekarz prowadzący uzna, że stan zdrowia osoby ubiegającej się o świadczenie nie pozwala jej na osobiste stawienie się na badaniu, będzie możliwe przeprowadzenie go w miejscu jej zamieszkania. 

Ułatwieniem dla ubiegających się o renty ma być także rozszerzenie możliwości wykorzystywania systemów teleinformatycznych i środków łączności przy postępowaniach orzeczniczych. Planowane zmiany mają przyczynić się do skrócenia czasu oczekiwania na orzeczenia