„Zakładamy się, że każdą z innowacji na naszej liście będzie warto obserwować w najbliższych latach" – napisali twórcy listy na łamach „Technology Review", magazynu jednej z najsłynniejszych uczelni technicznych świata – Massachusetts Institute of Technology.

Ten ranking publikowany jest od 2001 roku – wtedy „stawiano" na elastyczne tranzystory, analizę wielkich zbiorów danych czy technologie biometryczne – sprawdziło się co do joty. W ubiegłym — m.in. na gogle do wirtualnej rzeczywistości w rodzaju Oculus Rift, techniki edycji genomu (naukowcy, którzy je stworzyli, byli wymieniani w tym roku jako niemal pewni kandydaci do Nagrody Nobla), smartfony zapewniające użytkownikom prywatność czy robotyzację rolnictwa. A teraz?

1 Listę otwiera technika nakładania na obraz świata rzeczywistego – obrazu wykreowanego przez komputer. Nad takim rozwiązaniem pracują m.in. Microsoft (to pokazywane już okulary HoloLens) i niewielka firma Magic Leap. To ta druga jest jednak wymieniana jako najbardziej obiecująca. Zebrała 540 mln dolarów od takich gigantów jak Google i Qualcomm na dopracowanie systemu rzucania obrazu bezpośrednio na siatkówkę oka człowieka. W ten sposób można „oszukać" wzrok, pokazując np. wizerunek drugiej osoby siedzącej obok na kanapie, choć w rzeczywistości znajduje się ona tysiące kilometrów dalej.

Technologia ma być gotowa w ciągu jednego roku – trzech lat, szacuje MIT „Technology Review".

2 Nanoarchitektura to sztuka tworzenia struktur, których – na pierwszy rzut oka – nie dotyczą zwykłe prawa fizyki. Supertwardych i superlekkich materiałów. Miękkich jak jedwab i wytrzymałych jak stal. Albo powracających do swojego pierwotnego kształtu po całkowitym zniszczeniu.

Nad takimi strukturami wykorzystującymi „cegiełki" stworzone dzięki nanotechnologii pracują m.in. naukowcy z MIT i konkurencyjnego Caltechu (California Institute of Technology). Wejdą do użytku za od trzech do pięciu lat – pojawią się w elementach nośnych, poszyciu samolotów i rakiet, ale też w bateriach do smartfonów.

3 Komunikacja samochód–samochód. Amerykanie przewidują, że łączność między autami na drodze pojawi się najpóźniej za dwa lata, choć pierwsze pojazdy wyposażone w taki system za chwilę będzie sprzedawać Toyota. W USA pracuje nad tym General Motors. Łączność pozwoli na ostrzeganie się przed zagrożeniami, unikanie wypadków, zminimalizuje korki. Ale będzie to wszystko działać dopiero wówczas, gdy większość aut na drodze będzie wyposażona w taką łączność.

4 Projekt Loon to firmowany przez Google program udostępniania Internetu przez... balony wypełnione helem. Ma umożliwić korzystanie z sieci ponad 4 mld ludzi, do których nie docierają światłowody czy sygnał komórkowy. Podobny pomysł ma również Facebook (przez satelity i bezzałogowe drony na energię słoneczną). Pierwsze przymiarki już zrobiono, ale „balonowy Internet" ma ruszyć na dobre za jeden–dwa lata.

5 Ciekła biopsja to dostępne już teraz narzędzie, które może zrewolucjonizować leczenie raka – choroby zabijającej 8 mln ludzi każdego roku. Lekarze podkreślają, że nowotwory są diagnozowane za późno, kiedy szansa wyleczenia jest mniejsza. Zwykle raka identyfikuje się po wycięciu zaatakowanego organu lub przez pobranie wycinka (biopsja).

Autopromocja
PRENUMERATA 2022

Znacznie więcej o biznesie, finansach oraz prawie

Zaprenumeruj

Możliwość błyskawicznego sekwencjonowania DNA daje jednak nową szansę – wykrycia komórek nowotworowych i DNA we krwi pacjenta. Chiński Uniwersytet Hongkongu wykrywa w ten sposób zachorowania na raka wątroby i jamy nosowo-gardłowej. Illumina – amerykańska firma produkująca maszyny do sekwencjonowania DNA – ocenia, że rynek takich testów może być wart 40 mld dolarów.

6 Odsalanie wody na skalę przemysłową. Według ekspertów z MIT obecne zasoby słodkiej wody są niewystarczające dla populacji świata. Konieczne jest odsalanie wody morskiej na wielką skalę. I wskazują przykład – zbudowaną kosztem 500 mln dolarów największą odsalarnię wody morskiej w Izraelu. Zbudowana przez IDE Technologies wykorzystuje proces odwróconej osmozy do taniej produkcji wody pitnej z wody morskiej.

Obecnie tego typu instalacje zapewniają ok. 40 proc. pitnej wody w Izraelu.

7Apple Pay – system płatności z wykorzystaniem smartfona. Choć wydaje się to zaskakujące, w tej dziedzinie inżynierowie z MIT są daleko z tyłu, za rozwiązaniami oferowanymi od dłuższego czasu również w Polsce. Na tym rynku obecne są nie tylko Apple i Google, ale też Visa i MasterCard oraz nasze banki oferujące specjalne aplikacje na smartfony.

8 Wytwarzanie organów w laboratorium. Nowa metoda hodowli tzw. organoidów – struktur tkanek zbliżonych do tych, które występują w „prawdziwych" organach, to zapowiedź rewolucji w medycynie. Udało się już wytworzyć w ten sposób żyjące neurony czy mininerki. Teraz wykorzystuje się je do testowania nowych leków. W przyszłości – organy z laboratorium będzie można wszczepić potrzebującym pacjentom.

9 Turbofotosynteza. Genetycznie zmodyfikowane rośliny uprawne (przede wszystkim ryż) będą mogły skuteczniej wykorzystywać światło słoneczne i przyspieszać fotosyntezę. Zmodyfikowane rośliny będą gotowe za 10–15 lat – przewidują na łamach „Technology Review" specjaliści. Rozwiąże to problemy z głodem i zapotrzebowaniem rosnącej populacji planety. Niecały rok temu naukowcom z konsorcjum 12 laboratoriów całego świata udało się wprowadzić do ryżu geny sterujące tzw. fotosyntezą C4 – wydajniejszą i odporną na niedobór wody.

10 Światowa baza danych z informacjami o DNA ludzi umożliwiłaby szybkie porównywanie efektywności leczenia osób o podobnej konstrukcji genetycznej. Jedyne, czego teraz brakuje, to standardu wymiany danych między oddzielnymi bazami prowadzonymi przez szpitale, międzynarodowe konsorcja czy instytucje państwowe. Problem uda się rozwiązać w ciągu jednego roku – dwóch lat.