Po wyroku Trybunału Konstytucyjnego z 23 grudnia 2012 r. (sygn. SK 11/12) ustawą z 12 grudnia 2013 r. o zmianie ustawy o realizacji prawa do rekompensaty z tytułu pozostawienia nieruchomości poza obecnymi granicami Rzeczypospolitej Polskiej (DzU z 2014 r., poz. 195) umożliwiono składanie wniosków o wznowienie postępowania, a nawet nowych wniosków o potwierdzenie prawa do rekompensaty osobom, które nie mieszkały na terenie dawnych Kresów Wschodnich 1 września 1939 r.
Tylko nieliczni jednak skorzystają z nowelizacji. Nie wiadomo, jak zostaną zinterpretowane nowe przepisy, a także, czy wprowadzone zmiany odpowiadają w pełni stanowisku wyrażonemu przez Trybunał.
Zgodnie z sentencją wyroku TK kontrolowany przepis art. 2 pkt 1 ustawy w jej ówczesnym brzmieniu, w zakresie, w jakim uzależnia prawo do rekompensaty od zamieszkiwania 1 września 1939 r. na byłym terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, został uznany za niezgodny z art. 64 ust. 2 w związku z art. 31 ust. 3 Konstytucji RP. Kontroli konstytucyjności podlegała zatem przesłanka zamieszkiwania przez właścicieli nieruchomości na byłym terytorium państwa polskiego w dniu wybuchu wojny.
Ustawa z 12 grudnia 2013 r. miała stanowić realizację tego orzeczenia. Nie zniosła jednak będącej przedmiotem orzeczenia TK przesłanki zamieszkania na dawnych Kresach Wschodnich w określonym dniu. Zmieniła jedynie sposób jej pojmowania poprzez wyraźne odesłanie do przepisów prawa międzywojennego, w myśl których ma być dokonywana ocena wystąpienia tej przesłanki.
Przepisy, do których odsyła ustawa, wskazują, że w rozumieniu przepisów obowiązujących przed 1 września 1939 r. dopuszczano posiadanie kilku miejsc zamieszkania. Jest to sprzeczne ze współczesnym rozumieniem tego pojęcia, ukształtowanym na tle art. 25 kodeksu cywilnego. Od praktycznej strony postępowania zmieniony przepis ustawy nie stanowi jednak większego ułatwienia. W dalszym ciągu nie są mianowicie znane kryteria, na podstawie których organy mają przyjmować, czy dane miejsce stanowiło drugie miejsce zamieszkania. Po raz kolejny zatem w sprawach zabużańskich ustawodawca przerzuca konieczność precyzowania przesłanek potwierdzenia prawa do rekompensaty na organy administracji.
