Spółdzielcze bloki na gminnej ziemi: jest szansa na zakończenie sporów

Władze Warszawy żądają milionów od spółdzielni mieszkaniowych za bezumowne korzystanie z gruntów. Te idą do sądów i wygrywają.

Było przyrzeczenie

Spółdzielnia „Ruda" otrzymała żądanie zapłaty ponad 10 mln zł za grunt pod ośmioma budynkami (1200 lokali).

Z kolei Międzyzakładowa SM „Energetyka" usłyszała żądania w odniesieniu do osiedla przy ul. Idzikowskiego oraz budynku przy Konstancińskiej. W sumie w problem dotyczy 44 ha gruntów.

– Tymczasem nasze bloki zostały wybudowane zgodnie z prawem na podstawie decyzji wydany jeszcze przez radę narodową – mówi Piotr Kłodziński, prezes SM „Energetyka". – Mieliśmy także – dodaje – od rady narodowej przyrzeczenie, że ustanowi na rzecz spółdzielni prawo użytkowania wieczystego, z czego, niestety, nigdy się nie wywiązała.

Takich spółdzielni w Warszawie jest więcej.

W stolicy obowiązuje bowiem zarządzenie prezydent na temat gruntów o nieuregulowanym stanie prawnym, nakazujące pobierać opłaty za bezumowne korzystanie z gruntu za co najmniej trzy lata wstecz.

Spółdzielnie się nie poddają

Spółdzielnia „Ruda" wniosła sprzeciw od nakazu, ale nie doczekała się jeszcze wyroku.

– Prowadzimy też sprawę o zasiedzenie gruntu. W pierwszej instancji wygraliśmy. Miasto się jednak odwołało – mówi Dariusz Śmierzyński, jej prezes. – Jeżeli przegramy, wystąpimy o zwrot nakładów na te grunty: koszt budowy bloków, ich utrzymania i remontów.

Spółdzielnia „Energetyka" ma już za sobą dwa wygrane procesy. Sąd rejonowy oddalił powództwa miasta o zapłatę za bezumowne korzystanie z gruntów.

– Przedstawiliśmy dowody, że chcemy ustanowienia prawa użytkowania wieczystego na naszą rzecz, a miasto robi wszystko, by tego uniknąć – mówi prezes Kłodziński.

Pierwsze jaskółki

Okazuje się jednak, że coś się w polityce władz Warszawy względem spółdzielni zmienia.

– To duży problem – przyznaje Jarosław Jóźwiak, wiceprezydent Warszawy. – W ratuszu działa już na szczęście komisja, która zajmuje się tą problematyką. Zasiadają w niej również przedstawiciele spółdzielni i wspólnot mieszkaniowych.

– Dwa tygodnie temu ustanowiliśmy na rzecz pierwszej grupy spółdzielni, tj. tych z Ursynowa, prawo użytkowania wieczystego – mówi wiceprezydent Jóźwiak. – Wkrótce – podkreśla – sytuację prawną wyprostujemy kolejnej grupie spółdzielni mieszkaniowych. Oczekujemy jednak z ich strony inicjatywy, tj. złożenia wniosku i dokumentów w tej sprawie.

Grunty

Skąd te problemy

Problem z nieuregulowanym stanem prawnym gruntów mają przede wszystkim te stołeczne spółdzielnie, które budowały bloki w czasach PRL.

Było kilka prób rozwiązania tego problemu. Pojawiały się np. propozycje uwłaszczenia ich z mocy prawa.

Przez kilka lat w ustawie o spółdzielniach mieszkaniowych obowiązywał przepis, który przewidywał uproszczone zasady uzyskania tytułu prawnego do gruntu. Uregulowanie to uchylono. Spółdzielnie mogą zasiedzieć grunt na zasadach ogólnych kodeksu cywilnego.