„Podchodzimy do tego pozytywnie. I nie chodzi wyłącznie o emocje ani tylko o to, że podzielamy wspólne wartości. To kwestia bardzo praktyczna. Bez Polski nie może być negocjacji, podobnie jak bez każdego z państw Europy. Ustalono, że wszystkie państwa europejskie, zarówno należące do Unii Europejskiej, jak i pozostające poza nią, będą reprezentowane przez następujące kraje: Wielką Brytanię, Niemcy, Francję, Włochy i Polskę. Nazywa się je również E5” – odpowiedział Zełenski w komunikatorze WhatsApp na pytanie o to, czy Ukraina uważa za możliwe włączenie Europejczyków do negocjacji po tym, gdy Europa ostatecznie zdecydowała, które państwa będą ją reprezentować.

Prezydent przypomniał, że do grupy reprezentującej całą Europę dochodzą dwaj przedstawiciele Unii Europejskiej – jeden z Komisji Europejskiej i jeden z Rady Europejskiej – oraz jeden przedstawiciel NATO.

Czytaj więcej

Amerykanie naciskają na Zełenskiego. Chcą zdążyć przed przejęciem Kongresu

Wspólny front z Europą. Kto jeszcze usiądzie do stołu?

Zełenski zapewnił, że kraje Europy będą omawiać wspólnie agendę negocjacyjną, ściśle współpracując ze sobą i prowadząc stałe konsultacje z Ukrainą. Następnie tę wspólną europejską agendę będą przedstawiać odpowiednie państwa i przedstawiciele instytucji – dodał.

„To właściwe rozwiązanie, ponieważ jesteśmy częścią przyszłej Unii Europejskiej. Wiele z tych państw jest naszymi silnymi partnerami. Wiele z nich wpływa na kształt architektury bezpieczeństwa w Europie. Wiele z tych państw sąsiaduje zarówno z nami, jak i z Rosją” – zaznaczył.

Zełenski oznajmił, że Waszyngton popiera obecnie czterostronny format negocjacji pokojowych, które miałyby być prowadzone w gronie Ukraina-Rosja-USA-Europa. „Jeśli chodzi o Rosję, otrzymaliśmy od USA sygnał, że podobno Rosja nie ma nic przeciwko temu. Zobaczymy” – napisał.

Gwarancje na wzór NATO? Zełenski mówi o wątpliwościach

Prezydent podkreślił, że gwarancje bezpieczeństwa dla Ukrainy, wzorowane na art. 5 NATO, powinny przewidywać jasne mechanizmy zbiorowej obrony, a nie tylko obietnice. „To musi być zapisane na papierze. Jak dotąd nie widziałem takich kroków na papierze” – przyznał.

„Artykuł 5 oznacza kolektywną obronę. Dlatego dla Ukrainy pozostaje to niejasne, ponieważ wciąż nie otrzymaliśmy jednoznacznej i wyczerpującej odpowiedzi, kto miałby tworzyć ten system kolektywnej obrony, w jaki sposób miałby on zapewniać ochronę i czy jego uczestnicy byliby gotowi odeprzeć agresora. Przewiduje to NATO, przewiduje to artykuł 5 w odniesieniu do sojuszników i państw członkowskich Sojuszu. Jeśli jednak mielibyśmy otrzymać gwarancje bezpieczeństwa »na wzór artykułu 5«, to właśnie to sformułowanie »na wzór« rodzi wiele pytań” – wytłumaczył.

Czytaj więcej

Chaos w negocjacjach pokojowych. USA kuszą Kijów NATO, a Kreml dokłada nowe żądania

Sygnał dla Waszyngtonu. „Potrzebujemy gwarancji nie tylko na kadencję Trumpa”

Według Zełenskiego gwarancje powinny obowiązywać niezależnie od tego, kto będzie stał na czele Stanów Zjednoczonych.

„Gwarancje bezpieczeństwa dla Ukrainy mają być silne nie tylko przez te dwa lata, kiedy (Donald) Trump pozostaje prezydentem, ale również później. Przecież nie walczymy w obronie naszego państwa tylko na dwa lata. Potrzebujemy gwarancji bezpieczeństwa nie na dwa lata, lecz najlepiej na zawsze. A przynajmniej na dziesięciolecia” – podkreślił.

Prezydent ostrzegł, że zaprzestanie działań wojennych z Rosją bez długoterminowych gwarancji nie zapewni trwałego pokoju.

Wcześniej Zełenski oświadczył po czwartkowym szczycie koalicji chętnych w Berlinie, że nie jest pewien, czy Ukraina i Stany Zjednoczone tak samo rozumieją sformułowanie „gwarancje bezpieczeństwa na wzór artykułu 5 NATO”. 

Amerykański wysłannik Jared Kushner powiedział w czwartek w stolicy Niemiec, że Rosja jest gotowa rozważyć koncepcję, zgodnie, z którą ewentualne porozumienie w sprawie gwarancji bezpieczeństwa dla Ukrainy opierałoby się na mechanizmie podobnym do artykułu 5 NATO. Zgodnie z tym artykułem atak na jednego członka Sojuszu jest traktowany jako atak na wszystkich.