W nowym konkursie „Liderzy innowacji bankowych 2026”, zorganizowanym przez „Rzeczpospolitą” we współpracy z PwC, chcemy wyróżniać projekty, które realnie wpływają na rozwój sektora finansowego, wspierają modernizację gospodarki oraz wyznaczają nowe standardy w relacjach z klientami.
Cele konkursu
Konkurs „Liderzy innowacji bankowych 2026” powstał jako odpowiedź na dynamiczne zmiany zachodzące w branży finansowej. Inicjatywa ma być także platformą wymiany doświadczeń i prezentacji najlepszych praktyk pomiędzy bankami, biznesem i światem nowych technologii. Chcemy wyróżniać nie tylko nowe produkty czy rozwiązania cyfrowe, ale przede wszystkim projekty mające strategiczne znaczenie dla gospodarki, klientów oraz całego sektora bankowego.
– Po raz pierwszy na rynku wspólnie z „Rzeczpospolitą” dokonujemy próby określenia poziomu innowacyjności polskich banków poprzez nasz konkurs „Innowacje bankowe”. Chcemy połączyć wiele wątków w tej wspólnej, subiektywnej ocenie i jesteśmy przekonani, że to się uda, bo innowacyjność to nie tylko nowa aplikacja mobilna – mówi Przemysław Paprotny, partner i lider usług dla sektora finansowego PwC CEE, który od lipca obejmie stanowisko prezesa PwC Polska. Jak podkreśla, celem konkursu jest również zwrócenie uwagi na strategiczną rolę banków w modernizacji polskiej gospodarki i finansowaniu nowych modeli rozwoju.
Zgłoszenia od banków:
Do pierwszej edycji konkursu zgłoszono kilkadziesiąt projektów. Obejmowały one zarówno rozwiązania wykorzystujące sztuczną inteligencję, automatyzację i cyfryzację procesów obsługi klientów, jak i projekty związane z finansowaniem strategicznych inwestycji wymagających nowoczesnych modeli współpracy pomiędzy sektorem finansowym i biznesem. Wśród zgłoszeń znalazły się inicjatywy zwiększające dostępność usług w kanałach cyfrowych oraz rozwiązania oparte na bardziej eksperckim i spersonalizowanym podejściu do klienta. Innowacyjność w bankowości nie ma dziś jednego wymiaru – może dotyczyć zarówno technologii, procesów, modeli finansowania, jak i sposobu budowania relacji z klientami.
Oceny projektów dokonała podczas dyskusji niezależna kapituła ekspertów, analizując każde zgłoszenie indywidualnie pod kątem poziomu innowacyjności, użyteczności dla klientów, skali wdrożenia oraz wpływu na zrównoważony rozwój.
W skład jury weszli przedstawiciele świata nauki, rynku finansowego i mediów ekonomicznych: dr Katarzyna Niewińska z Uniwersytetu Warszawskiego, Maciej Szczęsny – prezes Bankowego Funduszu Gwarancyjnego, Przemysław Paprotny – partner w PwC Polska, Cezary Szymanek – zastępca redaktora naczelnego „Rzeczpospolitej” i redaktor naczelny „Parkietu”, Jakub Kurasz – dyrektor ds. komunikacji w PwC Polska, a także redaktorki „Rzeczpospolitej” Anna Ogonowska-Rejer i Anna Cieślak-Wróblewska.
Projekty wyróżnione
W konkursie „Liderzy innowacji bankowych 2026” wyróżnienia przyznano w trzech kategoriach: innowacja w finansowaniu strategicznych inwestycji, innowacja w bankowości dla MŚP oraz innowacja w bankowości dla klientów indywidualnych w segmencie private i wealth management.
W kategorii innowacji w finansowaniu strategicznych inwestycji nagrodzono BNP Paribas Bank Polska za model finansowania zrównoważonych inwestycji. Bank stworzył kompleksowy system wsparcia przedsiębiorstw obejmujący finansowanie powiązane z realizacją celów ESG, eksperckie doradztwo oraz narzędzia do monitorowania śladu węglowego. Projekt pokazuje, że bank może pełnić rolę partnera wspierającego firmy w transformacji energetycznej i dekarbonizacji. Efekt wdrożenia to m.in. wzrost wartości zrównoważonego finansowania w BNP Paribas BP z 9,6 mld zł w 2023 r. do 13,6 mld zł w 2025 r.
Nagrodę w kategorii innowacji w bankowości dla MŚP otrzymał Nest Bank za projekt N!Asystent. Rozwiązanie wykorzystujące generatywną sztuczną inteligencję działa jako samodzielny agent AI wspierający klientów w codziennych operacjach bankowych. Asystent umożliwia m.in. realizację przelewów, opłacanie faktur czy analizę finansów w języku naturalnym, itp. Nest Bank podaje, że od sierpnia 2024 r. liczba zapytań obsługiwanych przez N!Asystenta wzrosła ponaddwudziestokrotnie, osiągając poziom około 30 tys. interakcji miesięcznie.
W kategorii private i wealth management zwyciężył mBank z projektem „ekspertyza majątku”. To usługa pozwalająca na kompleksową analizę całego majątku klienta – nie tylko aktywów zgromadzonych w banku, ale również nieruchomości, inwestycji czy majątku firmowego. Projekt łączy elementy doradztwa inwestycyjnego, sukcesyjnego i finansowego, odpowiadając na potrzeby coraz zamożniejszych klientów private banking.
Innowacyjność to proces ciągły
Konkurs „Liderzy innowacji bankowych” będzie kontynuowany, ponieważ innowacyjność nie jest ani jednorazowym wdrożeniem, ani zamkniętym procesem. Rozwój nowych technologii, zmiany regulacyjne oraz rosnące oczekiwania ze strony klientów i wyzwania gospodarki sprawiają, że instytucje finansowe muszą stale poszukiwać nowych modeli działania i obsługi.
Coraz większego znaczenia nabierają rozwiązania związane ze sztuczną inteligencją, automatyzacją procesów, cyberbezpieczeństwem, personalizacją usług oraz finansowaniem transformacji energetycznej i strategicznych inwestycji gospodarczych.
Nagroda w kategorii: Innowacja w finansowaniu strategicznych inwestycji
BNP Paribas Bank Polska stworzył nowatorski model finansowania zrównoważonych inwestycji, który wychodzi poza ramy zwykłej roli banku jako dostawcy finansowania. To kompleksowy ekosystem wsparcia, łączący innowacyjne produkty kredytowe, eksperckie doradztwo oraz nowoczesne narzędzia technologiczne, dzięki którym firmy mogą skuteczniej realizować cele związane ze zrównoważonym rozwojem i transformacją energetyczną.
W ramach tego modelu stworzono innowacje produkty kredytowe, które powiązano z realizacją celów ESG. Bank jako pierwszy w Polsce wprowadził ESG Rating Linked Loan, czyli kredyt, którego marża powiązana jest z poprawą ratingu ESG. Równolegle rozwijany jest pilotaż kredytu dekarbonizacyjnego, w którym marża powiązana jest z poprawą emisyjności.
W ofercie znajdują się także kredyty Sustainability-Linked Loan, powiązane z realizacją konkretnych celów zrównoważonego rozwoju kredytobiorcy. Portfolio uzupełniają produkty oferowane we współpracy z takimi instytucjami, jak Bank Gospodarstwa Krajowego (Green Loan, Ekomax) czy Europejskim Bankiem Inwestycyjnym (pożyczka preferencyjna dla Śląska, Leasing z premią EBI).
Model wyróżnia silne wsparcie eksperckie. BNP Paribas stworzył wyspecjalizowany zespół zajmujący się finansowaniem transformacji energetycznej i zielonych inwestycji. Eksperci banku posiadają kompetencje wykraczające poza klasyczną bankowość, a przedsiębiorca może korzystać z ich wsparcia na każdym etapie swojej strategicznej inwestycji. Od planowania, np. konsultacji z inżynierami od transformacji energetycznej, zmierzenia swojego śladu węglowego, przez wybór dopasowanego finansowania, po monitorowanie realizacji celów ESG. W BNP Paribas każde centrum biznesowe klientów korporacyjnych ma swojego eksperta wspierającego doradców w strategicznym dialogu z klientami o zrównoważonym rozwoju oraz doborze oferty najlepiej dostosowanej do jego celów.
Istotnym elementem modelu są także partnerstwa technologiczne i rozwój usług pozabankowych. Współpraca z platformą Envirly umożliwiła zaoferowanie firmom innowacje technologiczne w postaci łatwego, certyfikowanego narzędzia do liczenia i monitorowania śladu węglowego. Klienci z sektora MŚP mogą bezpłatnie korzystać z kalkulatora emisji w zakresie 1 i 2, co pozwala lepiej zarządzać procesem dekarbonizacji i przygotować się do nowych wymogów regulacyjnych. Bank współpracuje również z globalną agencją ratingową EcoVadis, dla sektora rolno-spożywczego udostępniono platformę Agronomist.pl, która wspiera wymianę wiedzy oraz rozwój zrównoważonych modeli produkcji.
Efekty wdrożenia modelu potwierdzają jego skuteczność. Wartość zrównoważonego finansowania w BNP Paribas BP wzrosła z 9,6 mld zł w 2023 r., do 13,6 mld zł w 2025 r., osiągając 14,6 proc. całego portfela finansowania banku. W samym 2025 r. bank udzielił niemal 6 mld zł zrównoważonego finansowania i ma jeszcze większe ambicje – w nowej strategii na lata 2026–2030 zakłada osiągnięcie poziomu 25 mld zł.
Władze banku BNP Paribas BP zaznaczają, że ich model finansowania inwestycji ESG wyznacza nowe standardy na rynku. Jego siłą jest kompleksowość, integracja kompetencji pozabankowych, rozwój partnerstw technologicznych oraz powiązanie finansowania z realnymi celami ESG.
Nagroda w KategoriI: Innowacja w bankowości dla MŚP
N!Asystent wdrożony przez Nest Bank to zaawansowane rozwiązanie wykorzystujące technologię generatywnej sztucznej inteligencji (GenAI), które zmienia sposób komunikacji klientów z bankiem oraz automatyzuje znaczną część procesów obsługowych.
Projekt stanowi przykład praktycznego zastosowania conversational banking w sektorze finansowym, w ramach tego trendu Nest Bank oferuje każdemu klientowi spersonalizowaną obsługę na najwyższym poziomie.
Innowacyjność rozwiązania opiera się na unikalnym wykorzystaniu GenAI, co pozwala na rezygnację ze sztywnych, drzewiastych algorytmów na rzecz płynnej, naturalnej komunikacji w czasie rzeczywistym, w języku naturalnym. N!Asystent funkcjonuje jako samodzielny agent AI, który analizuje kontekst rozmowy, rozpoznaje potrzeby użytkownika i prowadzi wieloetapowe interakcje bez konieczności każdorazowego powtarzania informacji przez klienta. Rozwiązanie zostało zaprojektowane zarówno z myślą o klientach indywidualnych, jak i przedsiębiorcach z sektora MŚP, uwzględniając specyfikę obu grup użytkowników.
Usługa AI obejmuje szeroki zakres funkcji operacyjnych i finansowych. Użytkownik może realizować podstawowe czynności bankowe za pomocą prostych komend głosowych lub tekstowych, w tym wykonywać przelewy, opłacać faktury na podstawie zdjęcia lub pliku, umawiać spotkania z doradcą czy uzyskiwać wsparcie w nawigacji po aplikacji mobilnej. N!Asystent ułatwia zarządzanie finansami osobistymi i firmowymi (PFM), automatycznie kategoryzuje wydatki, analizuje kondycję finansową oraz wizualizuje dane za pomocą czytelnych wykresów, ułatwiając podejmowanie decyzji. Pomaga też w planowaniu budżetu (np. obliczanie kosztów wakacji), identyfikuje potencjalne pola oszczędności itp.
W przypadku przedsiębiorców rozwiązanie wspiera realizację najbardziej powtarzalnych procesów administracyjno-finansowych, takich jak szybkie regulowanie płatności czy wykonywanie przelewów za pomocą prostych komend.
Istotną korzyścią dla klientów jest dostępność N!Asystenta o każdej porze dnia i nocy, 24/7. AI analizuje potrzeby użytkownika w czasie rzeczywistym, oferując natychmiastowe, spersonalizowane porady. Zamiast oczekiwania na połączenie z konsultantem przedsiębiorca może zamknąć sprawę księgowo-finansową w kilka sekund z poziomu aplikacji.
Projekt ma też istotny wymiar organizacyjny. Automatyzacja powtarzalnych czynności pozwoliła ograniczyć obciążenie wewnętrzych procesów w banku – takich jak contact center, działów reklamacyjnych oraz obszarów związanych z przeciwdziałaniem praniu pieniędzy (AML). Dzięki temu pracownicy mogą koncentrować się na bardziej złożonych sprawach wymagających indywidualnej analizy i bezpośredniego kontaktu z klientem.
Efekty to duża skala zainteresowania rozwiązaniem. Od sierpnia 2024 r. liczba zapytań obsługiwanych przez N!Asystenta wzrosła ponaddwudziestokrotnie, osiągając poziom około 30 tys. interakcji miesięcznie, co wskazuje na skokową adaptację technologii. Projekt stanowi również element długoterminowej strategii automatyzacji procesów obsługowych. Nest Bank zakłada, że do końca czerwca 2026 r. w formule pełnej samoobsługi realizowanych będzie 62 proc. spraw klientów, a do końca 2026 r. – 70 proc.
Nagroda w kategorii: Innowacja w bankowości dla klientów indywidualnych (Private / Wealth Management)
Projekt „Ekspertyza majątku” przygotowany przez mBank stanowi odpowiedź na rosnące potrzeby klientów private banking związane z kompleksowym zarządzaniem majątkiem oraz planowaniem finansowym w długiej perspektywie. Rozwiązanie wyróżnia się całościowym podejściem do analizy aktywów klienta, obejmującym zarówno majątek finansowy, jak i niefinansowy, a także połączeniem kompetencji doradczych, inwestycyjnych i sukcesyjnych w ramach jednej usługi.
Usługa została stworzona z myślą o najbardziej zamożnych klientach banku, których potrzeby wykraczają poza tradycyjne zarządzanie portfelem inwestycyjnym. Wraz ze wzrostem wartości majątku rośnie potrzeba spojrzenia na aktywa w sposób strategiczny – nie tylko z perspektywy bieżącej efektywności inwestycyjnej, ale także bezpieczeństwa, płynności czy planowania międzypokoleniowego. „Ekspertyza majątku” pozwala klientowi uporządkować wszystkie elementy majątku i spojrzeć na nie w sposób zintegrowany, niezależnie od miejsca ich ulokowania.
Proces rozpoczyna się od szczegółowej analizy sytuacji klienta, obejmującej aktywa finansowe, nieruchomości, dzieła sztuki czy majątek związany z prowadzoną działalnością gospodarczą. Analiza nie ogranicza się wyłącznie do produktów posiadanych w mBanku, uwzględnia również aktywa zgromadzone w innych instytucjach, co pozwala stworzyć pełny obraz sytuacji majątkowej klienta i określić realną wartość jego majątku netto.
Efektem pracy ekspertów jest przekrojowy raport prezentujący strukturę majątku w różnych wymiarach. Klient otrzymuje analizę portfela oszczędnościowo-inwestycyjnego, strukturę geograficzną aktywów, poziom płynności oraz ekspozycję walutową. Raport identyfikuje również potencjalne ryzyka, w tym ryzyko nadmiernej koncentracji majątku w jednym sektorze lub rodzaju aktywów. Szczególną uwagę poświęcono także analizie przyszłych przepływów finansowych. W perspektywie co najmniej dziesięcioletniej przedstawiane są scenariusze pokazujące, jak mogą kształtować się nadwyżki finansowe klienta oraz jak jego majątek może zachowywać się przy różnych strategiach zarządzania kapitałem.
Innowacyjność projektu nie wynika z zastosowania nowej technologii, lecz z odmiennego podejścia do usług private banking. „Ekspertyza majątku” stanowi procesową innowację polegającą na odejściu od analizy ograniczonej do produktów bankowych na rzecz kompleksowego spojrzenia na cały majątek klienta. Rozwiązanie integruje aspekty inwestycyjne, sukcesyjne, płynnościowe i edukacyjne, tworząc spójny model doradztwa finansowego odpowiadający na rzeczywiste potrzeby zamożnych klientów. Istotnym wyróżnikiem jest także sposób realizacji usługi. Każda ekspertyza przygotowywana jest przez doświadczonego doradcę we współpracy z ekspertem posiadającym licencję CFA lub Doradcy Inwestycyjnego. Dzięki temu klient otrzymuje profesjonalną interpretację danych i rekomendacje uwzględniające jego indywidualną sytuację finansową oraz cele długoterminowe.
Efekty wdrożenia projektu potwierdzają jego praktyczną wartość. Około 40 proc. klientów, którzy skorzystali z usługi, zdecydowało się na dopłatę aktywów do mBanku, co świadczy o wzroście zaufania i większym zaangażowaniu w relację z bankiem. Jednocześnie około 30 proc. klientów skorzystało z pakietu Family Office obejmującego usługi sukcesyjne, co pokazuje, że projekt dobrze identyfikuje różne potrzeby.
Powiedzieli dla „Rzeczpospolitej”
dr Katarzyna Niewińska adiunkt, Zakład Bankowości i Finansów Instytucjonalnych, Wydział Zarządzania Uniwersytet Warszawski
Innowacyjność stanowi dziś trwały komponent strategii bankowej, co wyraźnie potwierdzają wnioski analizowane w ramach konkursu. Zmieniające się zachowania klientów, presja konkurencyjna oraz nowe ramy regulacyjne skłaniają sektor bankowy do systematycznego wdrażania innowacji.
Trzeba przy tym zaznaczyć, że realne wdrożenie AI wykracza daleko poza powierzchowną adopcję narzędzi i wymaga strategicznego, przemyślanego podejścia. Konkurs miał na celu wyróżnić zdolność banków do odpowiedzialnego łączenia efektywności, bezpieczeństwa i wartości tworzonej dla klienta. Warto przy tym zwrócić uwagę na zjawisko koopetycji, które często jest niedostrzegane przez sektor, a istotnie wzmacnia podejście banków do innowacyjności, ponieważ pozwala instytucjom rywalizującym o klienta równocześnie współpracować w obszarze wspólnej infrastruktury i standardów, co przyspiesza wdrożenia i podnosi jakość usług dla całego rynku. Dlatego najcenniejsze będą innowacje, które wykraczają poza optymalizację pojedynczej instytucji i mają potencjał usprawnienia całego sektora, a ich rzeczywistym beneficjentem jest klient, przy jednoczesnym wzmocnieniu bezpieczeństwa i stabilności rynku.
Maciej Szczęsny prezes Bankowego Funduszu Gwarancyjnego
Polski sektor bankowy od lat wyróżnia się na tle wielu rynków europejskich poziomem innowacyjności oraz nowoczesnymi rozwiązaniami technologicznymi. Banki w Polsce bardzo szybko przyjmują nowe technologie i często wyznaczają kierunki rozwoju usług cyfrowych, dlatego w konkursie Liderzy Innowacji Bankowych nagradzani są najlepsi z najlepszych.
Tegoroczne zgłoszenia bardzo dobrze pokazują, jak różnie dziś rozumiana jest innowacyjność w bankowości. Z jednej strony dominują projekty związane z AI, automatyzacją i cyfryzacją procesów, z drugiej – coraz większe znaczenie zyskują rozwiązania oparte na bardziej osobistym i eksperckim podejściu do klienta, czego przykładem są usługi doradztwa majątkowego czy wyceny aktywów rozwijane przez część banków.
Efekt skali przez lata tworzył w bankowości przewagę konkurencyjną. Rozwój sztucznej inteligencji może tę logikę podważyć. AI ma potencjał, by obniżać bariery wejścia i przyspieszać wdrażanie innowacji. To może przynieść wymierną korzyść dla klientów. Liczę, że przyszłość bankowości należy do innowatorów – tych, którzy mają dobre pomysły i determinację, a nie tylko większy bilans. Dzisiejsze wyróżnienia dają na to nadzieję.
Przemysław Paprotny partner, lider usług ds. sektora finansowego w PwC CEE
Wizerunek polskiej bankowości ma dwa oblicza. Z jednej strony mamy wysoce nowoczesną infrastrukturę płatniczą w Europie, np. BLIK to standard, który budzi podziw wśród Niemców czy Francuzów, a cały sektor obsługuje ponad 28 mln użytkowników bankowości mobilnej. Z drugiej strony obrazem branży pozostaje instytucja, która woli kupować obligacje skarbowe, niż finansować innowacje w gospodarce.
Oba obrazy są prawdziwe. I właśnie ta sprzeczność definiuje kondycję branży bankowości w 2026 r. Polskie banki są europejskim benchmarkiem dla cyfrowej tożsamości – mObywatel i Profil Zaufany funkcjonują właśnie na ich infrastrukturze. Innowacje płatnicze, embedded finance (np. usługi płatnice w e-commerce), karty multiwalutowe, rozwiązania księgowe dla mikrofirm polski sektor nie tylko wdraża, ale i często współtworzy. Jednocześnie relacja kredytów dla przedsiębiorstw do PKB spadła z ok. 17 proc. w 2018 r. do niespełna 12 proc. w 2025 r. Banki ograniczają finansowanie gospodarki realnej, a innowacyjność sektora zatrzymuje się na warstwie produktowej, nie przekładając się na rolę bardziej aktywnego inwestora w ekosystemie technologicznym. Dlatego warto dodatkowo trzymać kciuki za wszelkie inicjatywy skierowane na innowacje, np. program Innovate Poland.
Mimo spektakularnych sukcesów sektora bankowego społeczność FinTech rośnie w siłę. Wielu graczy zbudowało globalne imperia właśnie dlatego, że bank przestał być jedynym okienkiem dostępu do usług finansowych. Lekcja z historii BLIK-a jest jednak optymistyczna: kiedy banki działają razem, potrafią tworzyć infrastrukturę na światowym poziomie. Pytanie, czy potrafią powtórzyć ten model – nie tylko w płatnościach, ale też w finansowaniu innowacji, które będą kształtować gospodarkę następnej dekady?
Przemysław Paprotny będzie od 1 lipca kierował PWC w Polsce
