5 października weszła w życie lwia część ustawy o doręczeniach elektronicznych, która przewiduje cyfryzację korespondencji napływającej z urzędów, ale jej wdrożenie rozłożone jest na kilka lat.
Zadanie na lata
Nowa usługa pozwoli elektronicznie przekazać przesyłkę z potwierdzeniem jej wysłania i nadania oraz jej odbioru, z zachowaniem poufności danych oraz zabezpieczeniem, by nie trafiły do osoby nieuprawnionej.
Czytaj więcej:
W e-urzędzie skarbowym udostępniono nową usługę dla notariuszy – możliwość złożenia deklaracji PCC-2 i SD-2.
Pro
Z czasem każdy obywatel, przedsiębiorca czy spółka oraz instytucje publiczne będą miały swój adres do kontaktu z administracją, a wszystkie adresy podmiotów publicznych będą w Bazie Adresów Elektronicznych.
Po wdrożeniu systemu cała korespondencja podmiotów publicznych nadawana będzie w formie elektronicznej, a
e-doręczenia będą wykorzystywane w każdym procesie administracyjnym, sądowym. Program jest jednak rozłożony na lata, a samo wejście ustawy dla niektórych sektorów życia publicznego zostało w ostatniej chwil przesunięte.
I tak, stosowanie e-doręczeń administracja rządowa ma zacząć od 5 lipca 2022 r., podobnie ZUS, KRUS i NFZ, a jednostki samorządu terytorialnego: gminy, powiaty, województwa – od 1 stycznia 2024 r. Sądy i trybunały, komornicy, prokuratura, organy ścigania i służba więzienna będą obowiązane stosować usługę rejestrowanego doręczenia elektronicznego lub publicznej usługi hybrydowej od 1 października 2029 r., a więc mają dużo czasu na przygotowanie się.
ale nie musi
Osoby fizyczne będą mogły założyć swój adres do e-doręczeń już od 5 października 2021 r., ale nie muszą. Dla osób niemających dostępu do internetu bądź z innych przyczyn wykluczonych internetowo będzie zaś udostępniona równoległa pocztowa usługa tzw. hybrydowa, polegająca na tym, że wysłana elektronicznie korespondencja zostanie przetworzona przez dostawcę w tradycyjną papierową postać. Od września 2029 r. e-doręczenia zastąpią obecną platformę ePUAP.
Najpierw Poczta Polska
Doręczeniami elektronicznymi oraz usługą hybrydową będzie się zajmował operator wybierany w konkursie, który poniesie odpowiedzialność odszkodowawczą w przypadku nienależytego wykonania usługi. W okresie przejściowym, do 31 grudnia 2025 r., obowiązki operatora powierzono Poczcie Polskiej. Poczta ma pobierać od nadawcy opłatę za przekazywanie e-korespondencji, a rozporządzenie wykonawcze określi metodologię ustalania opłat, zapewniając ich przejrzystość i celowość.
Wirtualny adres
Samo założenie i utrzymanie adresu elektronicznego ma być bezpłatne. Obowiązek posiadania adresu do doręczeń elektronicznych, wpisanego do bazy adresów, nałożony został natomiast na osoby wykonujące zawody zaufania publicznego: adwokatów, radców i notariuszy od 5 lipca 2022 r., a także na podmioty wpisane do KRS. Dla podmiotów wpisanych do CEIDG obowiązek posiadania adresu do doręczeń został odroczony do 1 października 2026 r.
– Plan przejścia z papierowej korespondencji na elektroniczną jest niezbędny, jego plusem jest też to, że z myślą o osobach wykluczonych cyfrowo, które z różnych względów nie chcą lub nie mogą skorzystać z usługi rejestrowanego doręczenia elektronicznego, utworzono hybrydową procedurę doręczeń. Wadą noweli są natomiast niejasności powodowane różnymi terminami wprowadzania tych zmian, co może się też przełożyć na niewielką popularność doręczeń elektronicznych w początkowym okresie obowiązywania ustawy – ocenia Piotr Nepelski, radca prawny, Kancelaria Traple Konarski Podrecki i Wspólnicy.
Podstawa prawna: ustawa o doręczeniach elektronicznych, DzU z 22 grudnia 2020 r., poz. 2320
Bartosz Karolczyk radca prawny, Kancelaria Domański Zakrzewski Palinka
Regulację oceniam dobrze. Niemniej jej skutki będą odczuwalne bardzo powoli i stopniowo, co jest zrozumiałe przy tak dużym i nowym systemie. Jasne jest, że królikiem doświadczalnym będą (tradycyjnie, chciałoby się rzec) przedsiębiorcy, a więc – w domyśle – ci najbardziej zaradni i otwarci. Przedsiębiorcom usługa ta rzeczywiście powinna przynieść oszczędności czasu i pieniędzy, choć trudno teraz ocenić, na ile będzie popularna. W praktyce bowiem biznes zasadniczo nie korzysta z poczty. Ten sposób komunikacji jest stosowany w bardzo ograniczonym zakresie. Założenie konta już 5 października nie przyniesie ani Kowalskiemu, ani prywatnej firmie natychmiastowych wymiernych korzyści. To dopiero początek procesu.