Stan faktyczny:

Kością niezgody w sprawie była uchwała rady miejskiej dotycząca warunków całkowitego zwolnienia z opłat za pobyt w domu pomocy społecznej (DPS) o zasięgu gminnym. Jego zakres nie spodobał się wojewodzie. Zauważył, że zgodnie z uchwałą całkowitą ulgę od opłat przyznano samym honorowym obywatelom miasta, a także ich małżonkom, zstępnym i wstępnym, gdy to uhonorowani zobowiązani byli do opłacania pobytu.

Wojewoda uważał, że uchwała została podjęta z istotnym naruszeniem art. 66 w zw. z art. 2 ust. 1 ustawy o pomocy społecznej. A to dlatego, że przyznano w niej korzystniejsze warunki całkowitego zwolnienia z opłat za pobyt w DPS o zasięgu gminnym w sposób wykraczający poza cele instytucji pomocy społecznej.

Czytaj więcej

Obdarowany mieszkaniem wnuk zapłaci za pobyt dziadka w DPS

Rozstrzygnięcie:

Ta argumentacja przekonała Wojewódzki Sąd Administracyjny (WSA) we Wrocławiu. Nie kwestionował, co prawda, że rada gminy może określić, w drodze uchwały, dla określonych przez ustawodawcę osób korzystniejsze warunki ustalania opłat za pobyt w domu pomocy społecznej o zasięgu gminnym. W tym częściowe lub całkowite zwolnienie z tych opłat czy zwrot należności za okres nieobecności osoby w domu. Jak wyjaśnił Sąd, ustawodawca stworzył w ten sposób organowi możliwość modyfikowania przepisów ustawy o pomocy społecznej dotyczących odpłatności za pobyt w domu pomocy społecznej.

Nie oznacza to jednak, że zakres tej modyfikacji jest dowolny. WSA podkreślił, że rada gminy nie może w ramach upoważnienia wynikającego ze spornego przepisu wskazać jako uprawnionych do korzystania ze zwolnienia – innych – niż ci, którzy zostali przez ustawodawcę dookreśleni w art. 61 ust. 1 pkt 1 i 2 oraz ust. 2a ustawy o pomocy społecznej. Radni nie mają bowiem kompetencji do rozszerzania katalogu wskazanego przez ustawodawcę, bez wyraźnego w tym zakresie upoważnienia.

Tymczasem takie właśnie rozwiązanie przyjęto w spornej uchwale. Zdaniem WSA upoważnienie z art. 66 ustawy o pomocy społecznej nie uzasadnia przyznania określonej grupie społecznej – np. honorowym obywatelom miasta – zwolnienia z opłat za pobyt w domu pomocy społecznej. A to dlatego, że wszelkie przywileje przyznawane określonym grupom, których nie posiada ogół społeczeństwa, muszą być przyznawane na podstawie wyraźnych upoważnień ustawowych. 

Czytaj więcej

Opieka w domach pomocy społecznej pod kontrolą

Sygnatura akt: IV SA/Wr 595/25

Więcej: Raport orzeczniczy marzec 2026