– Naszym naturalnym partnerem eksportowym, ze względu na bliskość geograficzną, są Niemcy. Do nich trafia 28 proc. eksportu z regionu. Drugi najważniejszy kierunek to kraje skandynawskie oraz Wielka Brytania – mówił Olgierd Geblewicz, marszałek województwa zachodniopomorskiego, podczas wręczenia nagród najlepszym zachodniopomorskim eksporterom w konkursie „Regionalne Orły Eksportu" organizowanym przez „Rzeczpospolitą".
Dane te potwierdzili sami przedsiębiorcy. Dokładnie połowa z nich wskazała, że jeśli chodzi o rynek europejski, to są przede wszystkim zainteresowani ekspansją do Europy Zachodniej. Do Skandynawii chce zaś eksportować prawie 30 proc. najlepszych eksporterów z regionu.
Jednak – jak z własnego kilkuletniego doświadczenia na placówce w Danii wskazał Jacek Wójcikowski, dyrektor Centrum Obsługi Inwestorów i Eksporterów w Urzędzie Marszałkowskim Województwa Zachodniopomorskiego – nie jest to rynek łatwy. – W Danii np. polscy producenci żywności spotykają się z bardzo mocnym patriotyzmem zakupowym. Polską żywność usiłowali dyskredytować nawet przedstawiciele duńskich władz – mówił Wójcikowski. I dlatego wielu polskich eksporterów, również z innych branż, sprzedaje pod duńskimi markami.
Jeśli chodzi o kierunki pozaeuropejskie, to zachodniopomorskie firmy chcą zdobywać przede wszystkim Bliski i Daleki Wschód. Jednocześnie aż 17 proc. eksporterów z województwa nie jest zainteresowanych ekspansją poza Europę.
Do dywersyfikacji kierunków eksportu zachęcała Renata Iwaniuk z Ministerstwa Rozwoju. – Chcemy, aby polscy przedsiębiorcy zdobywali nowe rynki zbytu poza Europą, ale jednocześnie nie zaniedbywali rynku europejskiego – mówiła. Przypomniała, że działalność polskich eksporterów wspierają Wydziały Promocji Handlu i Inwestycji Ambasad i Konsulatów RP. – Placówki te dla przedsiębiorców świadczą bezpłatną pomoc. Warto z niej korzystać, bo ich pracownicy dysponują nie tylko praktyczną wiedzą o lokalnym rynku, ale też bazami danych, a przede wszystkim możliwością sprawdzenia zagranicznych kontrahentów na miejscu – tłumaczyła Iwaniuk.
Jak dodała, następnym krokiem jest skierowanie przedsiębiorcy do innych profesjonalnych podmiotów, np. wywiadowni gospodarczych. – Partnerów zagranicznych trzeba sprawdzać stale, a nie tylko na początku współpracy – zgodzili się Robert Kremser z Bisnode Polska i Andrzej Sopata z Korporacji Ubezpieczeń Kredytowych Eksportowych.
– Do współpracy firm z rządem zachęcał Rafał Jarosz z Departamentu Współpracy Ekonomicznej w Ministerstwie Spraw Zagranicznych. Jego zdaniem firmy powinny się zrzeszać i wspólnie zdobywać nowe rynki zagraniczne. – Tak to działa w USA, gdzie przedsiębiorcy zrzeszają się już na poziomie miast, nie mówiąc o hrabstwach czy stanach. Zrzeszenia te utrzymują swe placówki za granicą, których zadaniem jest ekspansja.
Za zrzeszaniem się opowiadają się przedstawiciele zachodniopomorskiego biznesu i administracji. – Powinna powstać ustawa o izbach przemysłowo-handlowych – uważa Romuald Sobierajski, prezydent Koszalińskiej Izby Przemysłowo-Handlowej. – W Austrii firmy mają obowiązek zrzeszania się i w konsekwencji wspólnego działania poza granicami kraju – mówił Wójcikowski.
Wydarzenie współfinansowane przez Ministerstwo Rozwoju
Najważniejsze adresy dla eksporterów www.trade.gov.pl
NASI LAUREACI
Najlepszy eksporter, Eksportowy produkt: Espersen Polska
Światowy lider przetwórstwa rybnego zatrudnia w Polsce ok. 1 tys. osób, a zakład przetwórczy w Koszalinie jest jednym z największych tego typu w kraju. Firma posiada też fabryki w Danii czy Chinach.
Najlepszy eksporter: OT Logistics
Grupa specjalizuje się w transporcie śródlądowym, spedycji kolejowej i morskiej oraz usługach portowych. Swoją działalność koncentruje na rynku polskim i niemieckim. Świadcząc usługi logistyczne, obecna jest jednak na wielu rynkach całego świata.
Najdynamiczniejszy eksporter, innowacyjny produkt eksportowy: Telzas
Firma działa w kraju już niemal 40 lat, ale zagraniczną ekspansję przyspieszyła ostatnio. Oferuje gwarantowane (i awaryjne) źródła zasilania dla telekomunikacji, energetyki, kolei.
Innowacyjny produkt eksportowy: Garo Polska
Działający w szczecińskiej SSE polski oddział firmy zajmuje się produkcją i dystrybucją osprzętu elektroinstalacyjnego od 1996 r. Na wyróżnienie zasługuje m.in. Homecharger – naścienna stacja do ładowania samochodów elektrycznych i hybrydowych.
Osobowość eksportu: Krzysztof Jałosiński, prezes Grupy Azoty Police
Z branżą chemiczną związany jest od początku swojej kariery zawodowej. Skuteczna restrukturyzacja polickich zakładów chemicznych to jeden z jego największych sukcesów.
Najlepszy eksporter, eksportowy produkt: Fosfan
Producent nawozów rolniczych i ogrodniczych. Oferuje zarówno stały asortyment nawozów, jak i produkty dopasowane do indywidualnych potrzeb odbiorców. Ich zaletą jest korzystna forma (granulat) oraz homogeniczność. Przychody z eksportu sięgają 30 mln zł.
Najdynamiczniejszy eksporter: Agrofreeze
Chłodnia Agrofreeze z Kołomątu, należąca do duńskiej firmy Orskov Foods, powstała w 1990 r. Zajmuje się skupem i mrożeniem owoców i warzyw. Jej klientami są firmy o zasięgu światowym. Przychody Agrofreezu z eksportu sięgają rocznie 100 mln zł.
Eksportowy produkt: Meble Morskie
Z Przecławia k. Szczecina płyną znane dziś na całym świecie meble okrętowe. Producent dostarcza je klientom w elementach łatwych do zmontowania na statku. Od 2003 r. działa w ścisłej współpracy z norweskimi partnerami. W 2012 r. wdrożono własną kolekcję STETT Design.
Innowacyjny produkt eksportowy: Freedomes
Ich lekkie budowle ze stalowego stelaża i membrany PCV w kształcie połówki kuli uświetniają korporacyjne eventy, wystawy, festiwale i inne imprezy na świeżym powietrzu. Freedomes buduje je już niemal w całej Europie, w USA i na Bliskim Wschodzie.
Osobowość eksportu: Agnieszka Syczewska, prezes Freedomes
Prezes Freedomes odpowiada w firmie za finanse i realizację projektów. Gdy tony sprzętu przerzuca się samolotami do Bahrajnu czy pod Los Angeles, a terminy są napięte, potrzeba perfekcji.
Najlepszy eksporter, innowacyjny produkt eksportowy: Grupa NordGlass
Firma działa od ponad 20 lat. Jest jednym z największych europejskich producentów szyb dla branży motoryzacyjnej, przemysłu kolejowego i okrętowego. Posiada fabryki w Koszalinie i Słupsku.
Najdynamiczniejszy eksporter: RSP w Rzecku
Rolnicza Spółdzielnia Produkcyjna w Rzecku, licząca 250 członków, obchodzi w 2016 r. 50. rocznicę powstania. Specjalizuje się w produkcji palet drewnianych. Rocznie eksportuje towary warte 25 mln zł. Należą do niej m.in. zakłady drzewne w Rzecku i Kiełpinie.
Innowacyjny produkt eksportowy: Copernicus
Szczecińska firma zatrudnia tylko około 70 pracowników, ale jest jednym z kilku na świecie i jedynym w Polsce producentem wstrzykiwaczy do insuliny. Swoje produkty Copernicus dostarcza m.in. do Argentyny, Indii czy Iranu.
Innowacyjny produkt eksportowy: Kronospan Szczecinek
Firma specjalizuje się w produkcji i dystrybucji płyt drewnopochodnych oraz produktów wytworzonych na ich bazie. W skład grupy wchodzi kilkadziesiąt fabryk na całym świecie. Łącznie zatrudnienie przekracza w nich 14 tys. osób.
Osobowość eksportu: Rafał Kowalik, Rolnicza Spółdzielnia Produkcyjna w Rzecku
Jest wiceprezesem spółdzielni odpowiedzialnym za dział produkcji pozarolniczej. Dzięki niemu w ostatnich ośmiu latach jej produkcja zwiększyła się o 30 proc., a eksport urósł o 180 proc.
Nasza kapituła
Tomasz Salomon, wicedyrektor Departamentu Wspierania Małych i Średnich Przedsiębiorstw w Ministerstwie Rozwoju
Jacek Wójcikowski, dyrektor Centrum Obsługi Inwestorów i Eksporterów, Urząd Marszałkowski Województwa Zachodniopomorskiego
Joanna Niemcewicz, dyrektor Regionalnego Centrum Innowacji i Transferu Technologii, Zachodniopomorski Uniwersytet Technologiczny
Dariusz Więcaszek, prezes Północnej Izby Gospodarczej
Marcin Kaczyński, dyrektor Centrum Bankowości Korporacyjnej BZ WBK w Szczecinie
Paweł Szynkaruk, dyrektor naczelny Polskiej Żeglugi Morskiej
Krzysztof Adam Kowalczyk, kierownik działu ekonomicznego „Rzeczpospolitej"
Nasz cykl: Regionalne Orły Eksportu
Relacje w „Rzeczpospolitej":
- Kujawsko-Pomorskie – 3 marca
- Zachodniopomorskie – 14 marca
- Łódzkie – 25 marca
- Śląsk – 7 kwietnia
- Podkarpackie – 14 kwietnia
- Małopolska – 21 kwietnia
- Wielkopolska – 28 kwietnia
- Dolny Śląsk – 16 maja
- Lubelskie – 23 maja
- Podlasie – 6 czerwca
- Mazowsze – 9 czerwca
- Pomorze – 20 czerwca