Porównanie Stanów Zjednoczonych do komunistycznej partii Chin dokonane przez przedstawiciela niemieckiego rządu jest obraźliwe dla tysięcy amerykańskich żołnierek i żołnierzy, którzy mają udział w zapewnieniu bezpieczeństwa Niemiec – w taki sposób skomentował ambasador USA w Berlinie Richard Grenell niedawną wypowiedź niemieckiego ministra gospodarki.
Jest nim Peter Altmaier bliski współpracownik pani kanclerz, który pozwolił sobie na przypomnienie, że kilka lat temu jedna z amerykańskich agencji wywiadowczych prowadziła szeroką działalność w Niemczech, podsłuchując nawet rozmowy Angeli Merkel. To w kontekście debaty na temat dopuszczenia chińskiego koncernu Huawei do rozbudowy sieci 5G w Niemczech, co wzbudza obawy, iż dostęp do przyszłej sieci uzyskać mogą chińskie służby wywiadowcze.
Grenell jak Trump
Richard Grenell od dawna ostrzega więc Niemcy o fatalnych skutkach współpracy z Huawei. Czyni to w podobny bezceremonialny sposób, w jaki żądał zwiększenia przez Berlin wydatków na obronę, wprowadzenia sankcji na Iran po wyjściu USA z międzynarodowego porozumienia atomowego z Teheranem czy zmiany polityki imigracyjnej, nie wspominając już o pomyśle większych ceł na niemieckie auta.
Domagał się także wycofania Niemiec z projektu Nord Stream 2. Takie działania przypominają do złudzenia styl Donalda Trumpa, co wywołuje w Niemczech tym większą falę oburzenia oraz oskarżeń o łamanie konwencji dyplomatycznych przez ambasadora.
Sprzyja to dalszemu ochładzaniu relacji pomiędzy Berlinem a Waszyngtonem. Nie jest też przypadkiem, że obecny prezydent USA nie pojawił się do tej pory w Niemczech z oficjalną wizytą. Nie był nią pobyt na szczycie G20 w Hamburgu. Angela Merkel gościła w Białym Domu już dwa razy.
– Stosunki amerykańsko-niemieckie nie były wolne od napięć nawet w czasach zimnej wojny. Patrząc z niemieckiego punktu widzenia, pomysły Trumpa są antytezą priorytetów polityki Berlina, począwszy od sprzeciwu USA w sprawach ochrony klimatu, poprzez twarde stanowisko w sprawach handlu, niewykluczające wojny handlowej, po kwestionowanie sensu kompromisu oraz utrwalonych zasad prowadzenia polityki zagranicznej – mówi „Rzeczpospolitej" Kai-Olaf Lang z rządowego think tanku Wissenschaft und Politik.
Nie wszystkie żądania Waszyngtonu są przez Berlin ignorowane. – Jesteśmy zdani na sojusz atlantycki, dlatego powinniśmy dla niego pracować i przejąć większą odpowiedzialność – tłumaczyła w środę w Bundestagu kanclerz Merkel, zapowiadając zwiększenie wydatków na armię. Rekomendowany przez NATO poziom 2 proc. PKB Niemcy mają zamiar osiągnąć dopiero pod koniec przyszłej dekady. Obecnie sięgają wprawdzie 1,42 proc., ale w liczbach bezwzględnych jest to niemal 50 mld euro.
Bez kompromisu
W opinii pani kanclerz konieczne jest rozwijanie współpracy obronnej w ramach UE jako swego rodzaju europejskiego filaru NATO. Jest to pogląd do zaakceptowania przez strategów Białego Domu.
Z drugiej strony, jak wynika z amerykańskich badań, niemieccy obywatele byliby gotowi płacić nawet dwa razy więcej na obronę, gdyby wiązało się to z rozluźnieniem więzi z USA.
Sprawa ta nie jest już głównym punktem transatlantyckiego sporu, który zastąpiły kontrowersje wokół Huawei.
Niemcy mają jasne stanowisko w sprawie 5G, udowadniając, że przy zawieraniu kontraktów najważniejszym kryterium będą względy bezpieczeństwa. Wbrew stanowisku Merkel sprawą dopuszczenia Huawei do budowy sieci 5G zajmie się Bundestag. Ona sama apelowała w środę o utworzenia specjalnej agencji unijnej, która miałaby rozstrzygnąć ten problem. Amerykanie takich pomysłów nie kupują, lobbując za bezwarunkowym wykluczeniem Huawei.
Z badań Pew Research Center i Fundacji Körbera wynika, że trzy czwarte Amerykanów jest zdania, że relacje z Niemcami są dobre, podczas gdy dwie trzecie Niemców ocenia je jako złe. Ponad połowa Amerykanów (56 proc.) uważa, że 35 tys. żołnierzy USA w Niemczech odgrywa wielką rolę dla bezpieczeństwa USA. W Niemczech ponad dwie trzecie obywateli nie neguje ważnej roli amerykańskiego kontyngentu, ale jedynie 15 proc. jest zdania, że jego obecność zwiększa poziom bezpieczeństwa kraju.
