Fragment książki Edwarda Shawcrossa „Ostatni cesarz Meksyku. Habsburskie królestwo w Nowym Świecie” w przekładzie Katarzyny Bażyńskiej-Chojnackiej, która ukazała się nakładem Wydawnictwa Obroty, Warszawa 2026

Gdy 28 maja 1864 r. „Novara” zbliżała się do lądu, Maksymilian i Carlota ujrzeli po raz pierwszy swoje nowe królestwo. Chmury przesłoniły szczyt Orizaby, a na tle odległych gór czarne sępy krążyły nad zrujnowanym Veracruz. Z lewej strony, gdy statek z cesarską parą żeglował do portu, minęli Isla de Sacrificios (Wyspę Ofiar), gdzie ponad trzysta lat wcześniej konkwistadorzy Hernána Cortésa zobaczyli poćwiartowane zwłoki ułożone na zalanych krwią kamiennych ołtarzach. Nazwa wyspy wciąż pozostawała trafna, ponieważ obecnie pokrywały ją krzyże znaczące groby francuskich żołnierzy, którzy zginęli przy tworzeniu cesarstwa Maksymiliana i Carloty. Wrak francuskiego statku na pobliskiej rafie potęgował poczucie zniszczenia i rozkładu, jakie ogarnęło pasażerów „Novary”, która pod palącym tropikalnym słońcem o drugiej po południu rzuciła kotwicę.