Wpływy te miały zapewnić dwa nowe podatki: od banków oraz od sklepów wielkopowierzchniowych. Fiasko przy wprowadzeniu tej drugiej daniny może oznaczać, że rząd będzie zmuszony głębiej sięgnąć do kieszeni obywateli, a to oznacza reformy stawek podatku dochodowego. Trudno przypuszczać, by zmiany miały dotyczyć najmniej zarabiających, ale możemy spodziewać się wyższych podatków dla najbogatszych. Jakie one powinny być? Jaka jest symboliczna granica, za którą nie bardziej opłaca się wyemigrować niż płacić.

- Ta granica jest trudna do określenia. Pamiętajmy, że w Polsce już były wcześniej wyższe podatki. Obowiązujące dwie stawki – 18 i 32 proc. – obowiązują od 2009 r. i zawdzięczamy to właśnie PiS, który obniżył wtedy stawki. Wcześniej mieliśmy trzy progi z najwyższym na poziomie 40 proc. – wyjaśniał Andrzej Marczak z KPMG.

Ekspert podkreślał przy tym, że stawki to jedno, a to co tak naprawdę płacimy, to drugie.

- Stosownie do danych Ministerstwa Finansów, tak naprawdę podatek dochodowy w Polsce jest podatkiem liniowym. Ponad 90 proc. podatników płaci 18 proc. stawkę. Po odjęciu różnych składek - np. zdrowotnych - ta efektywność opodatkowania spada poniżej 15 proc. W praktyce większość społeczeństwa płaci liniowy podatek 15 proc. – wyjaśniał.

- 32 proc. stawkę płaci bardzo niewielka grupa osób i wylicza się, że jest to zaledwie kilka procent. Trzeba jednak pamiętać, że te kilka procent daje ponad 20 proc. wpływów z podatku PIT – podkreślał.

Co jednak z nową stawką dla najbogatszych? Czy powrót do starego systemu trzech stawek to dobry pomysł?

- Nie wiemy jeszcze, jak będą wyglądać te nowe progi. Jeżeli by były one bardzo agresywne i byłaby to stawka na poziomie 50 proc., jakiej nigdy nie mieliśmy w Polsce, ale w Europie są kraje gdzie ona obowiązuje np. w krajach Skandynawskich, to wtedy pokusa ucieczki od opodatkowania byłaby duża. Mówimy o krzywej Leffera, kiedy ta efektywność opodatkowania nie jest duża, bo ludzie myślą o ucieczce od płacenia – wyjaśniał.

- Trzeba jednak pamiętać, że podatek dochodowy PIT jest dosyć prosty w poborze. Ten podatek, co do zasady, pobierają pracodawcy. Gros społeczeństwa pracuje na umowie o pracę i jeśli ktoś zarabia w ten sposób to bardzo trudno mu uciec czy zminimalizować opodatkowanie – mówił Marczak.

Czy mówimy tutaj wyłącznie o najbogatszych? Z oceny eksperta wynika, że nie. Nowa najwyższa stawka podatkowa to nie jedyny sposób na zwiększenie wpływów.

- Jeżeli chcemy ulżyć najmniej zarabiającym, a mówimy o podniesieniu kwoty wolnej od podatku oraz wprowadzeniu nowego najniższego progu podatkowego na poziomie 10 proc., to będziemy musieli jakoś tę dziurę załatać. Nie ma się co oszukiwać. Dla osób dobrze i średnio zarabiających będzie to pewnie oznaczało wzrost opodatkowania – tłumaczył.