Nie można pobierać opłat za parkowanie w soboty - NSA

W wyroku z 26 kwietnia 2016 r. (I OSK 3507/15) NSA odniósł się do zapisów uchwały rady miejskiej w Augustowie z 29 maja 2013 r. Nr XXVI/206/13 w przedmiocie ustalenia strefy płatnego parkowania oraz wysokości stawek za parkowanie pojazdów. Sąd zakwestionował pobierania opłat za parkowanie w soboty. Przypuszczać należy, że gminy, które w swoich uchwałach nakładają taki sam obowiązek, podejmą działania zmierzające do eliminacji takich przepisów. W przeciwnym wypadku można spodziewać się zaskarżania uchwał przez prokuraturę.

Należność za postój

Podstawę prawną dla podjęcia przez radę gminy uchwały o ustanowieniu strefy płatnego parkowania stanowi art. 13b ustawy z 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (tekst jedn. DzU z 2015 r., poz. 460 ze zm.).

Spór prawny dotyczył pojęcia „dnia roboczego", które użyte jest w art. 13 b ust. 1 ustawy o drogach publicznych. Ustawodawca wskazał bowiem, że opłaty można pobierać jedynie w określone dni robocze. Sama ustawa o drogach publicznych pojęcia „dzień roboczy" nie definiuje. Pojęcie takie nie funkcjonuje także wprost w przepisach dotyczących postępowania administracyjnego.

Jak dzień wolny

Kluczowe znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy miało stanowisko Naczelnego Sądu Administracyjnego wyrażone w uchwale podjętej w siedmioosobowym składzie z 15 czerwca 2011 r. (I OPS 1/11), w której wskazano, że sobota jest dniem równorzędnym z dniem ustawowo wolnym od pracy w rozumieniu art. 57 § 4 k.p.a.

Budzi oczywiście wątpliwości to czy uznanie soboty za dzień równoznaczny z dniem ustawowo wolnym od pracy dla potrzeb określenia skutków zachowania czynności podejmowanej przez stronę w procedurze administracyjnej powinno być tożsame w skutkach co nieuznawanie soboty za dzień roboczy. W procedurze na przykład cywilnej bądź karnej sobota traktowana jest bowiem na równi z każdym innych dniem tygodnia, poza niedzielą i dniem ustawowo wolnym od pracy, wskazanym w ustawie z 18 stycznia 1951 r. o dniach wolnych od pracy (tekst jedn. DzU z 2015 r., poz. 90). Uchwała NSA z 15 czerwca 2011 r. spotkała się z glosami krytycznymi.

Zmiana uchwał

Oczywiście stanowisko Naczelnego Sądu Administracyjnego wyrażone w uchwale z dnia 26 kwietnia 2016 r. nie powoduje, że inne uchwały nakładające obowiązek uiszczania opłat za parkowanie w sobotę są nieważne w tej części. Wyeliminowanie tych zapisów możliwe jest jedynie przez dobrowolne uchylenie przez radę gminy bądź orzeczeniem sądu.

Uzasadnienie uchwały nie zostało jeszcze opublikowane.

—Paweł Sowisło, adwokat Kancelaria Adwokatów i Radców Prawnych P.J. Sowisło & Topolewski S.K.A. z Poznania

Ustawa o drogach publicznych

„Art. 13b. 1. Opłatę, o której mowa w art. 13 ust. 1 pkt 1, pobiera się za postój pojazdów samochodowych w strefie płatnego parkowania, w wyznaczonym miejscu, w  określone dni robocze, w określonych godzinach lub całodobowo.

2. Strefę płatnego parkowania ustala się na obszarach charakteryzujących się znacznym deficytem miejsc postojowych, jeżeli uzasadniają to potrzeby organizacji ruchu, w celu zwiększenia rotacji parkujących pojazdów samochodowych lub realizacji lokalnej polityki transportowej, w szczególności w celu ograniczenia dostępności tego obszaru dla pojazdów samochodowych lub wprowadzenia preferencji dla komunikacji zbiorowej.

3. Rada gminy (rada miasta) na wniosek wójta (burmistrza, prezydenta miasta), zaopiniowany przez organy zarządzające drogami i ruchem na drogach, może ustalić strefę płatnego parkowania.(...)."