– Eksport na rynek ZEA był zablokowany przez blisko dwa lata, tymczasem nasza branża przywiązuje dużą wagę do tego kraju, bo jest bardzo chłonny, tamtejsze społeczeństwo się bogaci – mówi Katarzyna Gawrońska, ekspert z KIPDiP.
To ostatnio popularny kierunek dla polskich producentów jaj. Pod koniec ubiegłego roku ożywiły się również kontakty handlowe polskich firm i transporty do Arabii Saudyjskiej, cenionymi odbiorcami są też Hongkong, Bahrajn, Irak. W Polsce, gdzie ze względu na nadprodukcję cztery na dziesięć wyprodukowanych jaj musi trafić na eksport, szukanie nowych rynków zbytu jest koniecznością. W ubiegłym roku polski eksport jaj mocno spadł, kurcząc się o 27 proc., do 245 mln euro, z 334 mln euro rok wcześniej. Nie jest to jednak aż tak negatywna wiadomość – po prostu 2017 r. był absolutnie rekordowy z powodu afery z fipronilem, która spustoszyła na kilka miesięcy europejską sieć dostaw. – Wywołało to tak duże zamieszanie, że wysyłki z Polski szły pełną parą, poziom eksportu osiągnął 260 tys. ton – wspomina Katarzyna Gawrońska z KIPDiP.
Sytuacja jednak się uspokoiła i popyt na jaja z naszego kraju nie jest już tak wysoki (w 2018 r. sprzedaliśmy 199,4 tys. ton jaj konsumpcyjnych). – To optymistyczny scenariusz, bo oznacza, że spadki w sprzedaży nie świadczą o problemach eksporterów, tylko przestały działać niekorzystne czynniki, takie jak afery – mówi Gawrońska.
Jednak jest też możliwy negatywny scenariusz – a statystyki mogą być sygnałem ostrzegawczym – że eksport będzie coraz trudniejszy. Świadczą o tym m.in. rosnące wylęgi kur niosek, co zapowiada ryzyko nadprodukcji w całej Unii Europejskiej. Wywóz na rynki trzecie jest jedyną szansą faktycznego wzrostu eksportu, niestety, polskie jaja często nie trafiają tam bezpośrednio, lecz są reeksportowane przez międzynarodowych handlarzy, głównie Holendrów. Firmy z Europy konkurują też z walczącymi o rynek firmami z Ukrainy i USA.
– Widzimy, że wywóz jaj w skorupach z UE do ZEA osłabł ze względu na konkurencję z Ukrainy, dla której ZEA są największym rynkiem eksportowym – mówi Gawrońska. Przedstawiciele polskiej branży mówią, że Ukraińcy i Amerykanie stosują silną presję cenową.
