Opinia partnera: UHY Poland
Rynek audytu w Polsce pozostaje obszarem silnie regulowanym, choć w ostatnim czasie widoczne są próby jego częściowej deregulacji. Należy jednak podkreślić, że działania te mają jak dotąd ograniczony wpływ na rzeczywiste zmniejszenie obciążeń regulacyjnych.
Przykładem jest zniesienie tzw. białej listy usług nieaudytowych dozwolonych dla firm badających jednostki zainteresowania publicznego. Choć zmiana ta upraszcza formalnie katalog dopuszczalnych usług, w praktyce dotyczy jedynie wąskiego segmentu rynku i nie stanowi przełomu dla całej branży.
Jednocześnie obserwujemy deregulację w obszarze raportowania ESG, która niestety nie przyniosła korzyści firmom audytorskim. Nowe przepisy zwalniają część jednostek z obowiązku sporządzania raportów zrównoważonego rozwoju za lata obrotowe 2025 i 2026, a tym samym brak konieczności poddania tych raportów atestacji przez firmy audytorskie. Problemem jest nie tylko oczywiste ograniczenie rynku usług atestacyjnych ESG dla firm audytorskich, ale również moment wprowadzenia tych regulacji. Zmiany zostały przyjęte w marcu 2026 roku, czyli w trakcie trwającego już okresu raportowego. W praktyce oznacza to, że firmy audytorskie zdążyły rozpocząć prace oraz zabezpieczyć wyspecjalizowane zasoby kadrowe, które w wyniku zmian stały się częściowo niewykorzystane.
Najważniejsze zmiany rynku audytu nie wynikają jednak bezpośrednio z regulacji, lecz z dynamicznego rozwoju technologii, w szczególności sztucznej inteligencji i analizy dużych zbiorów danych.
Wdrożenie rozwiązań opartych na AI wymaga od firm audytorskich znaczących inwestycji oraz redefinicji modeli operacyjnych. Jednocześnie zmiany te wpływają na strukturę zatrudnienia – można spodziewać się spadku zapotrzebowania na pracowników wykonujących powtarzalne czynności oraz wzrostu znaczenia kompetencji technologicznych. W szczególności dotyczy to stanowisk niższego szczebla, gdzie tradycyjny profil finansowy ustępuje miejsca umiejętnościom analitycznym i IT. Trend ten dodatkowo wzmacnia sytuacja na rynku pracy w branży technologicznej, gdzie obserwowane są obecnie istotne redukcje zatrudnienia, co oznacza, iż o wykwalifikowanego pracownika sektora IT będzie łatwiej niż do tej pory.
W dłuższej perspektywie automatyzacja procesów będzie prowadzić do upowszechnienia koncepcji tzw. continuous auditing. Oznacza to odejście od klasycznego, okresowego badania sprawozdań finansowych na rzecz ciągłego, często zautomatyzowanego monitorowania danych, transakcji i procesów. Taki model może zwiększyć efektywność i jakość audytu, ale jednocześnie wymaga istotnej transformacji całej branży.
Opinia partnera: UHY Poland