Spis powszechny: dlaczego mamy podawać PESEL przy samospisie i czy jest to bezpieczne?

- O ile służby statystyki publicznej mają wyraźną podstawę do przetwarzania danych, w tym numeru PESEL, wątpliwości wnioskodawców budzi podstawa nałożenia obowiązku ujawniania takich danych w trakcie spisu powszechnego, biorąc pod uwagę, że udział w nim nie jest dobrowolny, jak przy części badań statystycznych - napisał zastępca RPO Stanisław Trociuk do Dominika Rozkruta, prezesa Głównego Urzędu Statystycznego.

RPO informuje, że obywatele zwracają również uwagę na kwestię możliwości nieuprawnionego posługiwania się danymi i logowania się do formularza spisowego w związku z wprowadzeniem logowania się do formularza samopisu przy użyciu numeru PESEL i nazwiska panieńskiego matki.

Rzecznik Praw Obywatelskich podkreśla, że nie kwestionuje potrzeby podawania danych identyfikacyjnych w trakcie spisu, ale uważa, że podstawa tego obowiązku powinna być  podana do publicznej wiadomości. Wyraźne umocowanie ustawowe musi bowiem mieć każde zobowiązanie obywatela do przekazania przez niego danych osobowych organom władzy.

- Trudno nie odnieść wrażenia, że w pewnym zakresie zawiodła komunikacja ze społeczeństwem - napisał Trociuk. - Obywatele nie otrzymali informacji po co państwo polskie zbiera poszczególne dane (np. o wyznaniu, niepełnosprawności, miejscu pracy) i jaką rolę pełnią dane statystyczne dla działań na rzecz mieszkańców Polski - dodał.

W ocenie Rzecznika takie informacje powinny zostać opracowane w przystępnej komunikacyjnie formie i udostępnione przez GUS.