Prezydent Bronisław Komorowski podpisał w środę nowelizację ustawy o Spółdzielczych Kasach Oszczędnościowo-Kredytowych. Nowe przepisy mają zwiększyć bezpieczeństwo oszczędności ulokowanych w kasach.

Gwarancje do 100 tys. euro

Ustawa zapewni klientom SKOK taką samą ochronę oszczędności, jaką mają osoby lokujące swoje pieniądze w bankach. Stanie się tak poprzez  ustanowienie obowiązkowego systemu gwarantowania depozytów obejmujących środki zgromadzone w kasach, w formie odrębnego funduszu własnego Bankowego Funduszu Gwarancyjnego finansowanego z wnoszonych przez SKOK obowiązkowych opłat rocznych. To oznacza, że podobnie jak w bankach depozyty będą gwarantowane w 100 proc. do wysokości równowartości w złotych 100 tys.  euro.

Z usług SKOK korzysta już ponad  2,5 miliona Polaków, a zdeponowane przez  nich depozyty przekroczyły kwotę 15 mld zł.

Orędownikiem objęcia depozytów SKOK publicznym systemem  gwarancji była Komisja Nadzoru Finansowego.

– Ze względu na liczbę członków kas i masowe gromadzenie przez SKOK depozytów od 2009 r. wskazywaliśmy, że kluczowe jest objęcie depozytów publicznym systemem gwarantowania oraz wyposażenie KNF w uprawnienia adekwatne do efektywnego nadzoru, zgodnie z wytycznymi komitetu bazylejskiego odnoszącymi się do instytucji kredytowych – mówi Łukasz Dajnowicz, rzecznik KNF.

Nadzór zyska nowe instrumenty nadzorcze, a doprecyzowaniu ulegną przepisy dotyczące przekazywania do KNF informacji sprawozdawczych przez SKOK oraz przez Kasę Krajową SKOK. Nadzór zyska także możliwość wydawania rekomendacji dotyczących dobrych praktyk ostrożnego i stabilnego zarządzania Kasą Krajową.

Prezydent ma jednak zastrzeżenia do uchwalonych zapisów.

Niekonstytucyjne przepisy?

„Ustawa, wprowadzając rozwiązania korzystne dla członków kas oraz dla stabilności systemu finansowego, zawiera jednak również przepisy mogące budzić wątpliwości konstytucyjne"  – napisano w komunikacie.   Na obecnym etapie prezydent podjął decyzję o podpisaniu ustawy ze względu na pozytywne skutki, jakie niesie ona dla bezpieczeństwa pieniędzy wielu polskich rodzin oraz dla stabilności krajowego systemu finansowego. W związku z tym zamierza skierować część zapisów nowelizacji do Trybunału Konstytucyjnego w trybie kontroli następczej. Nowelizację krytykują SKOK.

– Ta ustawa zawiera wiele niekonstytucyjnych zapisów, co, jak widać, zauważył również prezydent. Najbardziej rażący i niekonstytucyjny jest zapis dający możliwość przejęcia SKOK  przez bank – mówi Andrzej Dunajski, rzecznik Kasy Krajowej SKOK. Co do wprowadzenia gwarancji depozytów SKOK, to nie mamy zastrzeżeń – dodaje.

Ustawa zakłada, że w przypadku gdy Kasa Krajowa odmówi udzielenia pomocy z funduszu stabilizacyjnego, KNF może podjąć decyzję o przejęciu kasy, wybranych praw majątkowych lub wybranych zobowiązań kasy przez inną kasę, za zgodą kasy przejmującej. W przypadku braku zgody innej kasy na przejęcie kasy lub braku takiej możliwości KNF, uwzględniając potrzebę ochrony stabilności rynku finansowego i bezpieczeństwa środków zgromadzonych na rachunkach kasy, może podjąć decyzję o przejęciu kasy, wybranych praw majątkowych lub wybranych zobowiązań kasy przez bank krajowy, za jego zgodą, albo zdecydować o likwidacji kasy.

Kasy od 27 października ubiegłego roku podlegają Komisji Nadzoru Finansowego. Wcześniej kontrolę nad ich funkcjonowaniem sprawowała Kasa Krajowa SKOK. Po objęciu kas nadzorem przeprowadzono ich audyt, ale jego wyniki do tej pory nie zostały upublicznione przez Komitet Stabilności Finansowej (KSF), w skład którego wchodzą m.in.  minister finansów i KNF.