Naukowcy, których nazwiskami nazwano pięć nowych planetoid to Anna Łosiak, Emil Wilawer, Karolina J. Dziadura, Krzysztof Langer i Monika Kamińska.

Nowe planetoidy nazwane na cześć naszych badaczy. Kto dołączył do grona wyróżnionych?

W lipcu ukazały się dwa wydania biuletynu Międzynarodowej Unii Astronomicznej (IAU) poświęconego nazwom obiektów w Układzie Słonecznym, zatytułowanego „WGSBN Bulletin”, od nazwy grupy roboczej w strukturach IAU, zajmującej się tym zagadnieniem (grupa o nazwie: Working Group Small Bodies Nomenclature).

Tym razem w nazewnictwie planetoid skupiono się głównie na nazwiskach astronomów i innych naukowców z różnych krajów. Wyróżniono w ten sposób także pięcioro badaczy z Polski i jedną Argentynkę, która obecnie pracuje w Polsce.

Polskie nazwiska w Układzie Słonecznym. Czym zajmują się uhonorowani naukowcy?

Swoją planetoidę uzyskała Anna Łosiak (ur. 1982), geolożka planetarna z Instytutu Nauk Geologicznych PAN. Jej badania skupiają się na kraterach meteorytowych na Ziemi i innych ciałach niebieskich. Ostatnio zaangażowała się w próbę stworzenia Centrum Nauki Impakt Morasko w pobliżu kraterów meteorytowych Morasko w Poznaniu.

Planetoida (20160) Annałosiak znana była do tej pory pod oznaczeniem 1996 TH42. Została odkryta 8 października 1996 r. w Obserwatorium La Silla w Chile. Odkrywcą jest belgijski astronom Eric Walter Elst (1936-2022), który ma na swoim koncie odkrycie kilku tysięcy planetoid, co plasuje go w czołówce odkrywców indywidualnych tego rodzaju obiektów.

Kolejną „polską” planetoidą poszczycić może się Emil Wilawer (ur. 1993). To polski astronom zajmujący się fizycznymi właściwościami planetoid. Specjalizuje się w określaniu krzywych fazowych planetoid na podstawie gęstych krzywych blasku i rozproszonych danych z przeglądów takich, jak Gaia.

Asteroida (20322) Emilwilawer znana była pod oznaczeniem 1998 HZ20. Odkryto ją 20 kwietnia 1998 r. w obserwatorium w pobliżu Socorro w USA, w ramach amerykańskiego programu Lincoln Near-Earth Asteroid Research (LINEAR).

Czytaj więcej

W kosmosie odkryto tajemniczy obiekt. Astronomowie nie do końca wiedzą, co to

Karolina Jadwiga Dziadura (ur. 1995) to z kolei polska astronomka, która w 2024 r. uzyskała doktorat z astronomii planetarnej na Uniwersytecie im. Adama Mickiewicza w Poznaniu. Jej badania dotyczą efektu Jarkowskiego (zjawiska związanego z pochłanianiem i wypromieniowywaniem ciepła przez wirujące planetoidy, co wpływa na prędkość orbitalną obiektu). Bada też gęstości planetoid, a na podstawie zakryć gwiazd przez planetoidy i danych fotometrycznych ustala ich rozmiary, obrót, kształty.

Planetoida (20446) Karolinadziadura, nosząca też oznaczenie 1999 JB80, została odkryta 14 maja 1999 r. przez program LINEAR.

Kolejnym Polakiem uhonorowanym wśród planetoid jest Krzysztof Langer (ur. 1989). Jest to polski astronom zajmujący się dynamiką planetoid, np. badaniami planetoidy podwójnej Didymos–Dimorphos w ramach misji DART i Hera.

Planetoida (20459) Krzysztoflangner znana jest od 9 września 1999 r. dzięki projektowi LINEAR.

Monika Kamińska (ur. 1982) to z kolei polska astronomka pracująca na Uniwersytecie im. Adama Mickiewicza w Poznaniu. Od wielu lat zajmuje się obserwacjami asteroid. Obecnie w szczególności odpowiada za obserwacje prowadzone Teleskopem Romana Baranowskiego (Poznański Teleskop Spektroskopowy 2) w Winer Observatory w Arizonie (USA).

Asteroida (20551) Monikakamińska, inne oznaczenie 1999 RE112, została odkryta przez program LINEAR 9 września 1999 r.

Czytaj więcej

Kiedy najlepiej oglądać Perseidy? Rój meteorów rozświetli nocne niebo

Międzynarodowe uznanie i silny akcent z Poznania

Z Uniwersytetem im. Adama Mickiewicza i jego Instytutem Obserwatorium Astronomicznym UAM związana jest także Milagros Rita Colazo. To Argentynka zajmująca się naukami planetarnymi, która obroniła doktorat w 2023 r. na Narodowym Uniwersytecie Cordoby, a obecnie jest na stażu podoktorskim w Poznaniu. Zajmuje się analizami krzywych fazowych planetoid (czyli wykresów pokazujących, jak zmienia się jasność planetoidy w zależności od kąta fazowego, czyli kąta między Słońcem, planetoidą, a Ziemią), fotometrią i wielkimi przeglądami nieba, takimi jak rozpoczynający się LSST.

Planetoida (20280) Colazo, znana pod oznaczeniem 1998 FQ49, została odkryta 30 marca 1998 r. w ramach programu LINEAR.