Czy urzędnik służby cywilnej musi zgodzić się na przeniesienie

- Pracodawca zdecydował przenieść urzędnika służby cywilnej na inne stanowisko w tym samym urzędzie. Zdaniem urzędnika jego przeniesienie nie jest niczym uzasadnione. Czy faktycznie dyrektor generalny może dowolnie przesuwać urzędników ze stanowiska na stanowisko?

Nie. Z art. 62 ustawy o służbie cywilnej wynika, że jeżeli jest to uzasadnione potrzebami urzędu, dyrektor generalny urzędu może w każdym czasie przenieść urzędnika służby cywilnej na inne stanowisko w tym samym urzędzie w tej samej lub w innej miejscowości, uwzględniając jego przygotowanie zawodowe. Z przepisu tego wynikają, zatem dwie przesłanki konieczne dla zgodnego z prawem przeniesienia urzędnika na inne stanowisko: potrzeby urzędu i przygotowanie zawodowe urzędnika do wykonywania zadań na nowym stanowisku, to znaczy na tym, na które jest przenoszony.

Ustawa o sc nie definiuje jednak, co należy rozumieć przez potrzeby urzędu. Jak wskazał jednak Sąd Najwyższy w wyroku z 12 marca 2010 r. (II PK 276/09. Legalis nr 387313) potrzeby takie powinny być rozumiane, jako konieczność dokonania zmian personalnych na konkretnym stanowisku w urzędzie. A w razie zakwestionowania przez urzędnika sc przeniesienia dokonanego w tym trybie pracodawca jest zobowiązany wykazać, że z pewnych powodów („potrzeb urzędu") nie jest możliwe - bez uszczerbku dla jego interesów – dalsze zatrudnianie pracownika na dotychczasowym stanowisku (por. wyrok NSA z 23 października 1995 r., II SA 2205/95, Prawo Pracy 1996/ 9/ 40 dotyczący, co prawda, art. 10 ust. 1b ustawy o pracownikach urzędów państwowych, którego teza może być jednak odniesiona także do urzędników sc).

Przyczyny przeniesienia nie mogą natomiast dotyczyć pracownika, zwłaszcza nie powinny wynikać ze sposobu wywiązywania się przezeń z obowiązków urzędniczych, implikującego utratę zaufania pracodawcy (por. wyrok NSA z 24 maja 1996 r., SA/Wr 2250/95, Prawo Pracy 1997 nr 3 str. 38). Potrzeby urzędu mogą się, zatem wiązać np. z nałożeniem na urząd nowych zadań, ze zmianami organizacyjnymi w urzędzie, potrzebą zastąpienia odchodzącego na emeryturę urzędnika (tak prof. K. Rączka Ustawa o służbie cywilnej, Komentarz LexisNexsis Warszawa 2010 r.).

Natomiast przygotowanie zawodowe urzędnika do wykonywania zadań na nowym stanowisku, to przede wszystkim, wykształcenie urzędnika, a także doświadczenie. I jak uznał SN w wyroku z 22 lipca 2015 r. (I PK 253/14, MoPr 2015/10/536) niezgodne z koniecznością uwzględnienia przygotowania zawodowego jest zarówno przeniesienie na stanowisko, na którym przygotowanie zawodowe urzędnika jest niewystarczające, jak i na takie, na którym wystarczają kwalifikacje niższe.

podstawa prawna: Art.62 ustawy z 21 listopada 2008 r. o służbie cywilnej (tekst jedn. DzU z 2016 r. poz. 1345 ze zm.)

Czy każda zmiana rodzaju pracy wymaga wypowiedzenia

- Pracodawca musi przenieść pracownika służby cywilnej na inne stanowisko, co jest związane ze zmianą rodzaju pracy, którą on wykonuje. Nie chce tego robić na stałe, a tylko na dwa - trzy miesiące. Pracownik, mimo, że posiada wymagane kwalifikacje nie jest nową pracą zainteresowany. Czy pracodawca musi dać mu wypowiedzenie zmieniające?

Czytaj więcej

Cyfrowa zmiana w nabywaniu samochodów

Nie. Jeśli przesunięcie pracownika na inne stanowisko faktycznie trwać ma krótko (dwa - trzy miesiące) pracodawca może przenieść go do innej pracy na podstawie art. 42 § 4 kodeksu pracy (kp). Zgodnie z tym przepisem, wypowiedzenie dotychczasowych warunków pracy lub płacy nie jest wymagane w razie powierzenia pracownikowi, w przypadkach uzasadnionych potrzebami pracodawcy, innej pracy niż określona w umowie o pracę na okres nieprzekraczający trzech miesięcy w roku kalendarzowym, jeżeli nie powoduje to obniżenia wynagrodzenia i odpowiada kwalifikacjom pracownika. Przy czym do powierzenia innej pracy na podstawie art. 42 § 4 kp nie mają zastosowania przepisy o wypowiadaniu umowy o pracę.

Powierzenie pracownikowi innej pracy w tym trybie następuje w drodze polecenia pracodawcy i jest to czynność całkowicie odmienna od wypowiedzenia zmieniającego dokonywanego przez złożenie oświadczenia woli. Innymi słowy wypowiedzenie zmieniające (art. 42 § 1-3 kp) oraz powierzenie innej pracy (art. 42 § 4 kp) to dwie odrębne czynności, które podlegają różnym reżimom prawnym. Powierzenie innej pracy nie musi być dokonane na piśmie ani zawierać uzasadnienia, nie wymaga uprzedniej konsultacji z reprezentującą pracownika organizacją związkową, a pracodawca nie ma obowiązku informowania pracownika o możliwości odwołania się do sądu. Tak uznał Sąd Najwyższy w wyroku z 18 września 2014 r. (III PK 138/13, Legalis nr 1092060).

Jeśli powierzenie innej pracy trwać miałoby dłużej niż wskazane trzy miesiące (i nie dochodziłoby do tego na przełomie roku, co w praktyce pozwala na dłuższe korzystanie z tej instytucji), pracodawca może przenieść pracownika na nowe stanowisko dokonując wypowiedzenia zmieniającego. W tym przypadku pracownik nie ma już jednak gwarancji utrzymania dotychczasowego wynagrodzenia tak jak to jest w przypadku powierzenia innej pracy na podstawie art.42 § 4 kp.   —Małgorzata Jankowska

podstawa prawna: Art.42 ustawy z 26 czerwca 1974 r. Kodeks pracy (tekst jedn. DzU z 2016 r. poz. 1666)