Naukowcy wskazują, że starożytni Egipcjanie zastosowali rozwiązania konstrukcyjne, które pozwoliły budowli przetrwać tysiące lat niemal bez większych uszkodzeń, mimo aktywności sejsmicznej w regionie.

Badacze wykorzystali sejsmometry do rejestrowania drgań – subtelnych wibracji wywoływanych zarówno przez siły natury, jak i działalność człowieka. Pomiary przeprowadzono w 37 miejscach wewnątrz i wokół piramidy. Analiza wykazała, że konstrukcja reaguje na drgania w sposób wyjątkowo stabilny i jednorodny, mimo ogromnych rozmiarów i złożonej architektury.

Wielka Piramida stoi w Gizie pod Kairem. Każdy z jej boków ma około 230 metrów długości, a cała konstrukcja zajmuje obszar ponad 5 hektarów. Pierwotnie mierzyła około 147 metrów wysokości. Dziś, po tysiącach lat erozji i utracie zewnętrznej okładziny, ma około 138,5 metra. Przez blisko 3,8 tys. lat była najwyższą budowlą świata.

Czytaj więcej

Egipt o krok od katastrofy hydrologicznej. Jak zmienia się dla turystów?

Wyjątkowo odporna konstrukcja Wielkiej Piramidy w Gizie

Naukowcy wskazali kilka cech konstrukcyjnych, które mogły odpowiadać za odporność budowli na wstrząsy sejsmiczne. 

Piramida ma wyjątkowo szeroką podstawę i niski środek ciężkości. Charakteryzuje ją także niemal idealna symetria oraz stopniowe zmniejszanie masy ku górze. Istotną rolę odgrywa również skomplikowany układ wewnętrznych komór, które ograniczają wzmacnianie drgań.

Znaczenie miało także posadowienie budowli na solidnym wapiennym podłożu skalnym. – Wszystkie te elementy razem tworzą dobrze zbalansowaną i spójną strukturę – powiedział Mohamed ElGabry z egipskiego Narodowego Instytutu Astronomii i Geofizyki (NRIAG), główny autor badania.

Czytaj więcej

Wielkie Muzeum Egipskie otwarte dla zwiedzających. Po 20 latach budowy

Tajemnicze komory nad Komnatą Króla tłumią drgania

Szczególną uwagę badaczy zwróciło pięć specjalnych komór znajdujących się ponad tzw. Komnatą Króla. Choć w wysokich budowlach amplituda drgań zwykle rośnie wraz z wysokością, w tych pomieszczeniach zaobserwowano odwrotny efekt – wibracje były tam tłumione.

– Sugeruje to, że komory skutecznie pomagają rozpraszać energię sejsmiczną i chronić Komnatę Króla przed nadmiernymi drganiami – wyjaśnił ElGabry.

Autorzy badania podkreślają, że trudno jednoznacznie stwierdzić, iż piramida została świadomie zaprojektowana jako konstrukcja odporna na trzęsienia ziemi. Ich zdaniem starożytni budowniczowie posiadali jednak praktyczną wiedzę dotyczącą stabilności konstrukcji, rozkładu masy i przenoszenia obciążeń.

– Nie twierdzę, że zaprojektowali piramidę specjalnie pod kątem odporności sejsmicznej, ale opracowali rozwiązania architektoniczne i geotechniczne, które naturalnie stworzyły konstrukcję o wyjątkowej trwałości – powiedział współautor badania Asem Salama.

Badacze przypominają, że wcześniejsze piramidy popełniały błędy konstrukcyjne, co sugeruje, iż wiedza była zdobywana metodą prób i błędów.

Czytaj więcej

Nowe światło na piramidy. „To będzie spektakl na miarę XXI wieku”

Piramida w Gizie przetrwała katastrofalne trzęsienia ziemi

Region Egiptu doświadczał w historii silnych trzęsień ziemi. Szczególnie niszczycielskie były wstrząsy z 1847 i 1992 roku, które uszkodziły tysiące budynków. Trzęsienie z 1992 roku doprowadziło do śmierci ponad 560 osób.

Wielka Piramida wyszła jednak z tych wydarzeń niemal bez szwanku. Budowla pozostaje częścią kompleksu w Gizie obejmującego także inne piramidy oraz Wielkiego Sfinksa. Mohamed ElGabry podkreślił, że Wielka Piramida pozostaje nie tylko osiągnięciem inżynieryjnym, ale również symbolem organizacyjnego i cywilizacyjnego sukcesu starożytnego Egiptu. – Budowa takiego monumentu trwała około 20 lat i wymagała utrzymania długoterminowej wizji, niezwykle złożonego łańcucha dostaw oraz koordynacji dziesiątek tysięcy wykwalifikowanych robotników, inżynierów i administratorów – powiedział badacz.

Jak dodał, projekt wymagał także zarządzania siłą roboczą, szkolenia specjalistów, zapewnienia dostaw żywności i logistyki transportu ogromnych ilości kamienia. – To przypomnienie, do czego zdolna jest ludzka cywilizacja, gdy wizja, nauka, organizacja i determinacja działają razem – podkreślił ElGabry.