IWS opublikował właśnie raport „Dziecko poczęte jako pokrzywdzony w procesie karnym”.
Jaki jest jego status? Odpowiedź jest jednoznaczna: W obecnym stanie prawnym nie może wystąpić jako pokrzywdzony Powód?
Nasciturus nie może zostać uznany za osobę fizyczną w rozumieniu art. 49 § 1 kodeksu postępowania karnego. Przesądza o tym treść art. 8 kodeksu cywilnego.
Czytaj więcej
Rzecznik praw dziecka proponuje, by kobiety w ciąży były karane za spożywanie trunków.
Zgodnie z zasadą jednolitości prawa należy przyjąć, że zakres pojęcia „osoba fizyczna”, którym posłużył się ustawodawca w art. 49 procedury karnej, jest tożsamy z zakresem tego pojęcia wyznaczonym przez art. 8 kodeksu cywilnego.
– Okoliczność, że nasciturus (dziecko poczęte) jest przedmiotem ochrony w prawie karnym materialnym, nie przesądza o tym, iż może on korzystać ze statusu pokrzywdzonego w postępowaniu karnym, ponieważ rozstrzygają o tym przepisy kodeksu postępowania karnego, a nie kodeksu karnego – pisze autor raportu dr Adam Taracha, prof. IWS.
Trudno nie zauważyć, że rozwiązanie to zawiera pewną niekonsekwencję.
Z jednej strony dziecko poczęte korzysta z dość szerokiej ochrony w polskim prawie karnym (w pełni realizowanej przez polskie sądy). Z drugiej jednak nie przysługuje mu status pokrzywdzonego w procesie karnym.
Wobec uchylenia art. 8 § 2 k.c. i, jak się wydaje, braku szans na powrót do tego rozwiązania oraz niewielkiej szansy na przyznanie nasciturusowi podmiotowości prawnej poprzez zmianę art. 38 Konstytucji RP, jedynym rozwiązaniem byłaby taka nowelizacja art. 49 § 1 k.p.k., która objęłaby dziecko poczęte pojęciem „osoba fizyczna”.
– Nawet jednak to rozwiązanie byłoby na dzień dzisiejszy trudne do przyjęcia wobec wieloletniej akceptacji aktualnego stanu prawnego – twierdzi autor opisywanego raportu IWS.
