Komentuje Bolesław Meluch, ekspert ds. finansowania inwestycji, Związek Banków Polskich:
- Dom seniora jest jednym z wielu wariantów mieszkaniowych pozwalających na godne życie osób w wieku podeszłym. W Polsce dom seniora nie zawsze kojarzony jest z wystarczającymi (oczekiwanymi przez seniora i jego rodzinę) warunkami życia i opieki, pomimo ustawowego określenia minimalnych standardów dla takich jednostek. Ale to powoli zmienia się, chociaż, w moim odczuciu, model ten na razie nie jest preferowaną metodą na godne zamieszkanie.
Prywatni inwestorzy, planujący budowę domów dla seniorów, muszą szacować, kiedy inwestycja przyniesie zwrot z zaangażowanego kapitału. Czym bardziej luksusowe warunki tworzone dla seniorów, tym ponoszone przez seniorów i ich rodziny opłaty są adekwatnie wyższe, co zrozumiałe. Podstawowe pytanie brzmi: jakie są koszty pobytu w luksusowym domu seniora, a jakie są koszty pozostania seniora w obecnym miejscu zamieszkania?
Jakie wydatki należy wziąć pod uwagę? - Koszty utrzymania mieszkania seniora - często chodzi o duże domy, których utrzymanie może przekraczać posiadany budżet rozporządzalny, np. z tytułu utrzymania komfortu cieplnego, niezbędnego właśnie szczególnie seniorowi.
- Koszty opieki, w tym koszty opieki całodobowej, uwzględniającej zwiększające się potrzeby świadczeń opiekuńczych i zdrowotnych.
- Koszty zaangażowania się członków rodziny w codzienną opiekę i obecność. Koszty te zwykle nie są wyliczalne, ale stanowią poważny obciążenie dla rodziny: zwolnienie się z pracy, czas przeznaczony na opiekę, zamiast dla własnej rodziny, stres, zmęczenie i sytuacje wpływające na ogólna kondycję psychofizyczną członków rodziny. To przekłada się też na ich wydajność w pracy, w nauce, czy w domu.
Ale pojawia się też pytanie: czy luksus pobytu w 4- czy 5 gwiazdkowym ośrodku zmniejszy te koszty? Czy to co najważniejsze w życiu: zainteresowanie i sympatia osób otaczających seniora może być zagwarantowane w tym luksusie (i czy zawsze tak jest w rodzinie?)?
W jakim zakresie możemy spodziewać się popytu na luksusowe domy seniora? Pewną pozytywną odpowiedzią mogą być następujące elementy:
- powrót do kraju osób w wieku zaawansowanym, mających odpowiednie zasoby finansowe, ale także przyzwyczajenia, które to osoby chcą mieć pełen komfort życia, a nie są zainteresowane organizowaniem sobie życia praktycznie od nowa, w tym opieki zdrowotnej;
- 65 proc. osób w wieku 65+ jest posiadaczami nieruchomości, czasami o dużej wartości. Te nieruchomości są mało płynne, ale mogą być doskonałym zabezpieczeniem zobowiązań z tytułu opłat za pobyt w luksusowym domu seniora;
- stworzenie warunków do traktowania takich luksusowych domów seniora jako inwestycji dla seniora lub jego najbliższych o określonym poziomie zwrotu z kapitału. Inwestycji, która przynosi im dochód, a nie jest wyłącznie comiesięcznym dużym kosztem.
Struktura demograficzna, niewystarczająca sieć domów seniora, potencjał rynku mieszkań dla seniorów, ograniczona oferta mieszkań autonomicznych - zapewniających niezależność seniora i spełniających wymogi dla świadczenia usług w układzie teleopieki i telemedycyny, relatywnie niska konkurencyjność rynku, rosnące świadczenia emerytalne pokolenia „baby boomers" - zachęcają do inwestycji w domy seniora przeznaczone dla bardziej zasobnych osób.
Ten trend może utrzymać się przez najbliższe 3 - 5 lat. To może doprowadzić też do podwyższenia standardów zamieszkania i świadczenia usług w innych, istniejących lub nowo powstających domach seniora. Zwiększyć się też może zainteresowanie tą formą zamieszkania przez osoby w podeszłym wieku.
Aby jednak taka forma zamieszkania stała się popularna, dom seniora nie może być odizolowany od otoczenia społecznego, instytucji świadczących opiekę zdrowotną, duchową, instytucji zapewniających aktywność fizyczną i intelektualną, a przede wszystkim musi zapewniać potrzebę akceptacji uczestnictwa seniorów w życiu społecznym. Senior musi odczuwać potrzebę bycia społecznie użytecznym. To są przyczyny, dla których trudno jest mówić o potencjalnym popycie na tzw. miasteczka wesołych staruszków na wzór amerykański.
Uważam, że jesteśmy na etapie budowania rynku i świadomości korzystania z obiektów specjalnie przygotowanych dla seniorów oraz zmiany miejsca zamieszkania w podeszłym wieku. Tym samym rynek jest na początkowym etapie rozwoju, co sprzyja inwestycjom w luksusowe domy seniora.
