Mariusz Popławski

prof. dr hab. Uniwersytet w Białymstoku

Demografia wymusi reformę emerytalną. Zmiany muszą nastąpić

Teza 1: Polska powinna przyjąć ponadpartyjną Strategię Demograficzną 2050 w randze ustawy, określającą długoterminowe cele państwa niezależnie od zmian rządów.

Polska powinna przyjąć ponadpartyjną Strategię Demograficzną 2050 w randze ustawy, określającą długoterminowe cele państwa niezależnie od zmian rządów.

Teza 2: Strategia demograficzna państwa powinna obejmować również reformę systemu emerytalnego, w tym możliwość stopniowego zrównania/podwyższenia wieku emerytalnego wraz z wydłużaniem długości życia.

Strategia demograficzna państwa powinna obejmować również reformę systemu emerytalnego, w tym możliwość stopniowego zrównania/podwyższenia wieku emerytalnego wraz z wydłużaniem długości życia.

Teza 3: Bez kompleksowej reformy prawa pracy, polityki migracyjnej i systemu ochrony zdrowia Polska nie będzie w stanie ograniczyć gospodarczych skutków kryzysu demograficznego.

Bez kompleksowej reformy prawa pracy, polityki migracyjnej i systemu ochrony zdrowia Polska nie będzie w stanie ograniczyć gospodarczych skutków kryzysu demograficznego.

Nowe przepisy mogą osłabić ochronę wierzycieli. Prawnicy oceniają nowy projekt

Teza 1: Ujednolicenie terminu przedawnienia do trzech lat nie osłabi ochrony wierzycieli.

Ujednolicenie terminu przedawnienia do trzech lat nie osłabi ochrony wierzycieli.

Pozytywnie należy ocenić dążenie do uproszczenia i ujednolicenia instytucji przedawnienia. Jednocześnie skuteczność reformy będzie zależała od ograniczenia wyjątków związanych z zawieszeniem i przerwaniem biegu przedawnienia. Doświadczenia ostatnich lat pokazują bowiem, że nadmierna liczba mechanizmów ingerujących w bieg terminów osłabia funkcję stabilizacyjną przedawnienia i prowadzi do niepewności prawnej. Warto również, aby podobna filozofia zmian została przyjęta w innych gałęziach prawa, zwłaszcza w prawie podatkowym, gdzie liczne przesłanki zawieszenia biegu terminu przedawnienia zobowiązań podatkowych powodują, że organy podatkowe mogą w praktyce przez wiele lat utrzymywać możliwość dochodzenia należności podatkowych. Rzeczywiste uproszczenie instytucji przedawnienia powinno zmierzać do ograniczenia takich wyjątków i zapewnienia podatnikom oraz innym uczestnikom obrotu większej pewności co do ostatecznego wygaśnięcia możliwości dochodzenia roszczeń przez państwo.

Teza 2: Badania przedawnienia roszczenia z urzędu w każdej sprawie to dobre rozwiązanie.

Badania przedawnienia roszczenia z urzędu w każdej sprawie to dobre rozwiązanie.

Teza 3: Nowy model przedawnienia, oparty na chwili, w której wierzyciel dowiedział się lub mógł dowiedzieć się o roszczeniu, lepiej odpowiada współczesnym realiom.

Nowy model przedawnienia, oparty na chwili, w której wierzyciel dowiedział się lub mógł dowiedzieć się o roszczeniu, lepiej odpowiada współczesnym realiom.

Panel Prawników „Rzeczpospolitej”. Tylko reset uzdrowi Trybunał Konstytucyjny

Teza 1: Kryzys wokół Trybunału Konstytucyjnego pogłębia się i jedynym wyjściem z patowej sytuacji jest tzw. reset konstytucyjny, czyli wyzerowanie obecnego TK i wybranie jego składu od nowa.

Kryzys wokół Trybunału Konstytucyjnego pogłębia się i jedynym wyjściem z patowej sytuacji jest tzw. reset konstytucyjny, czyli wyzerowanie obecnego TK i wybranie jego składu od nowa.

Uważam, że najlepszym rozwiązaniem byłoby przeniesienie w stan spoczynku wszystkich obecnych sędziów i wybranie jego składu na nowo przez Sejm, większością kwalifikowaną 3/5 głosów, a nie, jak obecnie, bezwzględną większością głosów.

Teza 2: Sędziowie TK powinni być wybierani w Sejmie większością kwalifikowaną (np. 3/5), co wymusi podejmowanie decyzji ponad partyjnymi podziałami.

Sędziowie TK powinni być wybierani w Sejmie większością kwalifikowaną (np. 3/5), co wymusi podejmowanie decyzji ponad partyjnymi podziałami.


Uważam, że najlepszym rozwiązaniem byłoby przeniesienie w stan spoczynku wszystkich obecnych sędziów i wybranie jego składu na nowo przez Sejm, większością kwalifikowaną 3/5 głosów, a nie, jak obecnie, bezwzględną większością głosów.

Czy start KSeF trzeba przesunąć? Panel Prawników „Rzeczpospolitej”

Teza 1: Krajowy System e-Faktur, który wchodzi w życie 1 lutego 2026 r., jest potrzebny.

Krajowy System e-Faktur, który wchodzi w życie 1 lutego 2026 r., jest potrzebny.

Uważam, że dzięki temu systemowi rząd będzie miał bardzo istotny instrument, który pozwoli na ograniczenie nadużyć podatkowych, co daje też większe prawdopodobieństwo wyższych dochodów budżetowych.

Teza 2: Firmy i administracja nie są odpowiednio przygotowane do wdrożenia KSeF i należałoby przesunąć termin jego wejścia w życie.

 Firmy i administracja nie są odpowiednio przygotowane do wdrożenia KSeF i należałoby przesunąć termin jego wejścia w życie.

Każda firma, ale również administracja, zatrudnia lub korzysta ze wsparcia m.in. informatyków, którzy są w stanie przygotować dany podmiot do tych zmian. Odłożenie w czasie wprowadzenia tej zmiany nie spowoduje lepszego przygotowania firm i instytucji, tylko opóźni wprowadzenie ważnego dla państwa instrumentu.

Reklama
Reklama

Czy Karol Nawrocki może blokować nominacje sędziów bez uzasadnienia? Eksperci podzieleni

Teza 1: Prezydent ma prawo odmówić nominacji czy awansu sędziego, ale powinien to uzasadnić w odniesieniu do każdej kandydatury.

Prezydent ma prawo odmówić nominacji czy awansu sędziego, ale powinien to uzasadnić w odniesieniu do każdej kandydatury.

Powoływanie sędziów jest prerogatywą Prezydenta, czyli kompetencją osobistą, którą Prezydent wykonuje samodzielnie, bez kontrasygnaty premiera i bez obowiązku tłumaczenia swojej decyzji innym organom. W ujęciu prawnym Prezydent nie jest zobowiązany do uzasadniania odmowy powołania sędziego, gdyż ani Konstytucja, ani żadna ustawa nie przewidują takiego obowiązku. Ponadto nie ma procedury odwoławczej, ani sankcji za brak uzasadnienia, gdyż decyzja w ww. przypadkach jest aktem władzy państwowej, nie zaś decyzją administracyjną. TK w wyroku z 2012 r. stwierdził, że prerogatywy Prezydenta są „swobodne” i nie podlegają kontroli sądowej ani administracyjnej. Podobnie Prezydent nie jest zobowiązany do uzasadnienia swoich decyzji np. o „zawetowaniu” ustawy. O ewentualnej potrzebie uzasadnienia ww. decyzji przez Prezydenta można mówić jedynie w znaczeniu politycznym, gdyż każda decyzja Prezydenta może zostać w odpowiedni sposób odebrana i oceniona przez opinię publiczną. Jest to jednak aspekt pozaprawny. 

Teza 2: Odmowa nominacji sędziów, którzy m.in. podpisywali listy w sprawie respektowania wyroków TSUE, może być interpretowana wyłącznie jako działanie motywowane politycznie.

Odmowa nominacji sędziów, którzy m.in. podpisywali listy w sprawie respektowania wyroków TSUE, może być interpretowana wyłącznie jako działanie motywowane politycznie.

Co do zasady nie zgadzam się z tym zdaniem. W mojej ocenie oczywiście sędziowie mają prawo m.in. do podpisywania listy w sprawie respektowania wyroków TSUE. Prezydent ma natomiast prawo do odmowy nominacji sędziowskiej, gdyż decyzja taka mieści się w ramach jego prerogatywy i nie musi tej decyzji, w aspekcie prawym, uzasadniać, o czym pisałem szerzej w komentarzu do poprzedniego pytania. W mojej ocenie trudno jest jednocześnie jednoznacznie stwierdzić, czy odmowa nominacji w danym przypadku jest "wyłącznie" motywowana politycznie. Nie wiemy bowiem jakimi przesłankami Prezydent w danym przypadku kierował się, chyba ze zostanie to przez niego wprost wskazane. Może być bowiem np. sytuacja, w której Prezydent odmówi nominacji sędziów, którzy m.in. podpisywali listy w sprawie respektowania wyroków TSUE, ale odmowa nastąpi z innego powodu np. uznania przez Prezydenta, że dotychczasowe działanie kandydata nie daje rękojmi prawidłowego wykonywaniu zawodu sędziego. 

Reklama
Reklama
REKLAMA: automatycznie wyświetlimy artykuł za 15 sekund.
Reklama
Reklama