Prenumerata 2018 ju˜ż w sprzedża˜y - SPRAWD˜!

Europa 500

Firmy złapały zadyszkę

Największe spółki Europy Œrodkowo-Wschodniej w 2013 r. rozwijały się sporo wolniej niż w poprzednich latach. Niemal co druga zanotowała nawet spadek przychodów. Wyniki tego roku zapowiadajš się na jeszcze gorsze.
Wczoraj w Krynicy „Rz" wraz z firmš doradczš Deloitte ogłosiły już po raz ósmy listę Europa 500, prezentujšcš wyniki finansowe największych firm w regionie. – Piszemy o gospodarce codziennie, dlatego jesteœmy również partnerem tak znaczšcego wydarzenia, jak prezentacja listy największych firm regionu – mówił Bogusław Chrabota, redaktor naczelny „Rz". Suma przychodów 500 największych firm w regionie w 2013 r. wyniosła 712 mld euro, co oznacza niewielki spadek w stosunku do poprzedniej edycji zestawienia: w 2012 r. miały one 715 mld euro przychodów. Wœród ujętych w zestawieniu firm aż 46 proc. zanotowało w 2013 r. spadek obrotów – rok wczeœniej było takich firm 40 proc. Kiepsko wróży to na 2014 r.
Jak radzš sobie polskie spółki na tle konkurencji w regionie? Zobacz pełne zestawienie "Europa 500"Podczas prezentacji zestawienia wręczone zostały doroczne nagrody Index of Success. Za rozwój i stabilnoœć otrzymała jš słoweńska spółka farmaceutyczna KRKA, zaœ w kategorii fuzje i przejęcia – PKN Orlen. – Kapituła po burzliwych obradach podjęła decyzje jednomyœlnie. Braliœmy pod uwagę nie tylko generowane przez firmy zyski, ale także ich stabilnoœć, rozwój, jak również dbałoœć o œrodowisko lokalne – mówił Jan Krzysztof Bielecki, przewodniczšcy Rady Gospodarczej przy Premierze RP. – Po ostatnich sukcesach polskich siatkarzy czy lekkoatletów także w przypadku przejęć przychodzš mi do głowy porównania sportowe – liczy się także systematycznoœć i wytrwałoœć – mówił Jacek Krawiec, prezes PKN Orlen, odbierajšc nagrodę z ršk Jana Krzysztofa Bieleckiego. – Bardzo dziękuję za wyróżnienie i mogę zapewnić, że jako spółka dalej będziemy się rozwijać, i to nawet jeszcze szybciej – mówił Joze Colaric, prezes Krka. W ujęciu branżowym w najlepszej sytuacji sš producenci wyrobów przemysłowych, których obroty wzrosły œrednio o 2,9 proc. Zazwyczaj mocno rosnšca branża towarów konsumpcyjnych i transportu zanotowała wprawdzie wzrost obrotów, ale już tylko o 1,1 proc. W poprzedniej edycji naszej listy dynamika wynosiła 4,8 proc. – Firmy muszš się zmagać z wieloma wyzwaniami: spowolnieniem gospodarczym, kryzysem w strefie euro, jednak nie mogš zapominać o najważniejszym: nadal muszš inwestować – mówił Alistair Teare, prezes Deloitte Central Europe. Jego zdaniem państwa powinny przyjšć w tym zakresie bardziej aktywnš rolę i pomagać firmom w rozwoju, zwłaszcza w segmencie badawczo-rozwojowym. – Udział wydatków R&D w PKB powinien być znacznie wyższy – dodał. Analizowane wspólnie firmy z sektora technologie, media i telekomunikacja tracš impet już od kilku lat. Nie inaczej wyglšda sytuacja ich liderów, ujętych w zestawieniu. W sumie zanotowały one w 2013 r. spadek przychodów o 4,9 proc. Nie jest zaskoczeniem dla polskich czytelników, że drugi rok z rzędu zmniejsza się sprzedaż firm budowlanych. W ujęciu regionalnym aż o 15,7 proc., a ich obecna sytuacja w Polsce nie napawa optymizmem. Sektor jest konsekwentnie w czołówce zestawień branż z największymi zatorami płatniczymi. Po raz kolejny największš firmš w Europie Œrodkowo-Wschodniej jest PKN Orlen, który jednak zanotował w 2013 r. spadek obrotów. Czołowa czwórka zestawienia wyglšda tak samo jak przed rokiem, a na pište miejsce – z siódmego – awansowała ukraińska grupa energetyczna DTEK. Do czołowej dziesištki awansowały dwie firmy działajšce w Polsce – na miejsce 8. z 12. Jeronimo Martins Polska (właœciciel sieci Biedronka), na 9. miejsce z 13. – PGNiG. Tak jak w poprzedniej edycji Europy 500 najsilniejszš reprezentacjš może się pochwalić Polska – z naszego kraju pochodzš 162 przedsiębiorstwa. Jednak z roku na rok jest ich nieznacznie, ale jednak mniej. Jeszcze w 2008 r. polski kapitał miał na liœcie 188 firm. Trzy największe sektory, czyli energetyka i zasoby naturalne, wyroby przemysłowe oraz dobra konsumpcyjne i transport, odpowiadajš za 90 proc. łšcznych przychodów firm, które zostały ujęte w zestawieniu. Czołowe branże nie zmieniajš się od lat i nic nie wskazuje, aby w kolejnych edycjach listy miało dojœć do gwałtownych zmian w tej klasyfikacji.

Zmiany własnoœciowe

Ponad 60 proc. największych firm w Europie Œrodkowo-Wschodniej jest pod kontrolš inwestorów z zagranicy. Drugim znaczšcym właœcicielem pozostaje państwo.  Zachodni kapitał kontroluje najwięcej spółek w takich krajach, jak Węgry, Czechy, Polska czy Słowacja, gdzie procesy prywatyzacyjne zachodzš głównie w pierwszych latach transformacji. Z kolei najmniejszy odsetek firm pod kontrolš zagranicznych inwestorów jest w Słowenii, Chorwacji i na Ukrainie. Ale przyczyny sš odmienne. O ile na Ukrainie państwowe udziały przejmowali przede wszystkim lokalni oligarchowie, to w Słowenii i Chorwacji jest to skutek spowolnienia prywatyzacji z powodu œwiatowego kryzysu. W pierwszej dwudziestce firm z większoœciowym zagranicznym kapitałem połowa jest z Czech i Słowacji.
ródło: Rzeczpospolita

WIDEO KOMENTARZ

REDAKCJA POLECA

NAJNOWSZE Z RP.PL