Prenumerata 2018 ju˜ż w sprzedża˜y - SPRAWD˜!

Rzecz o prawie

Szwedzkie obywatelstwo - nowe propozycje testu

Gang Olsena
Wikimedia Common
Od jakich słów zaczyna się szwedzki hymn? Co się wydarzyło 10 wrzeœnia 2003 r.? Co to znaczy SÄPO? Do takich i innych pytań będš się musieli przygotować cudzoziemcy, którzy aspirujš do otrzymania szwedzkiego obywatelstwa.

Jeżeli pomysł liberałów stanie się rzeczywistoœciš, migranci będš też zobligowani do napisania testu ze znajomoœci języka szwedzkiego. Nie jest to zresztš nowa inicjatywa. Koncepcja zdania egzaminu, by uzyskać szwedzki paszport, pojawiła się w kraju już kilkanaœcie lat temu, tylko nigdy nie została wdrożona. Zawsze bowiem większoœć ugrupowań była przeciwko testom jako stygmatyzujšcym. Brali jš też za zamach na imponderabilia polityki imigracyjnej.

Na fali ostatniego przypływu imigrantów nastšpiło jednak przewartoœciowanie i liberałowie tłumaczš, że poznanie języka i wiedza o wartoœciach społecznych służy integracji. Postulujš też wprowadzenie tzw. kanonu demokracji , czyli „zbioru tekstów, które miały szczególne znaczenie dla rozwoju demokracji". Liberałowie nie podpierajš jednak swojej idei żadnymi konkretami.

Według lidera liberałów Jana Björklunda w kraju różnice społeczne się pogłębiajš. Jednoczeœnie powstaje nowa podklasa prekariatu złożonego głównie ze Ÿle wykształconych uchodŸców. Tej podklasie powodzi się znacznie gorzej niż Szwedom i dzieli ich od nich przepaœć na rynku pracy, przepaœć w edukacji, przepaœć pod względem bezpieczeństwa, demokracji i wartoœci. W częœci swoich enklaw uchodŸcy hołdujš również wartoœciom bliskim ekstremizmowi. By zmniejszyć deficyt demokracji u prekariatu, liberałowie postulujš wstrzymanie subwencji dla promujšcych ekstremizm organizacji i wprowadzenie dla azylantów obligatoryjnego nauczania, jak funkcjonuje szwedzkie społeczeństwo.

Tego, że integracji sprzyja znajomoœć języka, nikomu nie trzeba tłumaczyć. Ciekawe jest jednak połšczenie wymogu testu z języka szwedzkiego z politykš łšczenia rodzin. Partie stajš się coraz bardziej stanowcze w precyzowaniu warunków sprowadzania bliskich uchodŸców do Szwecji. Liberałowie postulujš wprowadzenie tymczasowych kart pobytu zamiast stałych wiz. Stały pobyt uchodŸca otrzymywałby dopiero, majšc mieszkanie i stałe dochody. Istniałyby jednak wyjštki dla rodzin, które majš dzieci poniżej 18. roku życia i osób ze szczególnym prawem do ochrony.

Postaranie się o pracę stałoby się jednak ogromnym bodŸcem dla imigrantów, a nie przeszkodš w osiedleniu. Co zaœ jest kluczem do otrzymania pracy? Znajomoœć języka szwedzkiego. Przykłady z sšsiednich krajów œwiadczš o tym, że właœnie testy z języka stymulujš wolę opanowania go. Egzaminy wprowadzone w innych krajach skandynawskich składajš się z testu jezykowego i ze sprawdzianu wiedzy o realiach danego kraju. W Danii obejmuje on pytania o premierę filmu o gangu Olsena i stulecie spisania duńskich pieœni ludowych. A także pytania o rolę parlamentu, zadania sędziów i warunki zmiany konstytucji. Egzamin na otrzymanie obywatelstwa w Danii wzbudził w królestwie znaczne kontrowersje i zarzuty stawiania zbyt wysokiej poprzeczki nowym przybyszom.

Profesor ekonomii Morten Bennedsen nazwał test „nieprzyzwoitym". Od kiedy ktoœ pozwala sobie na uzurpowanie prawa do okreœlania, co oznacza bycie Duńczykiem? – indagował. Jeżeli chodzi tu o to, by zatrzymać falę uchodŸców i imigrantów z innych kultur, to nazywajcie rzeczy po imieniu – pisał na Facebooku. Przeciwnicy wypominali również, że test zanadto przypomina pytania z egzaminu z historii z lat 50. Pod wpływem krytyki rzšdowe partie zgodziły się na nowe opracowanie pytań egzaminacyjnych, a osoby, które nie zaliczyły testu na obywatelstwo (mniej niż co trzecia nie zdała), będš miały jeszcze jednš szansę na poprawę wyników.

Z innymi problemami borykajš się imigranci w Finlandii. Fiński ze swoimi piętnastoma przypadkami to prawdziwe wyzwanie dla uchodŸców i nie każdy jest w stanie opanować skomplikowanš gramatykę tego języka. Okazuje się, że na egzamin imigranci często wysyłajš znajomego, który zna dobrze język fiński. I choć władze wymagajš, by na teœcie przedstawić dokument potwierdzajšcy tożsamoœć, to oszustwo nierzadko nie zostaje rozpoznane, ponieważ osoba na zdjęciu w dowodzie jest bardzo podobna do tej, która pisze test językowy. Szef działu ds. obywatelstw Agencji Imigracji mówi, że jeżeli nadużycie zostanie udowodnione, to azylant może utracić przyznane na fałszywych podstawach obywatelstwo. Policja z regionu zachodniego Uudenmaa twierdzi jednak, że przyznanego już paszportu nie można odebrać. ?

Autorka jest dziennikarkš, wieloletniš korespondentkš „Rzeczpospolitej" w Szwecji

ródło: Rzeczpospolita

WIDEO KOMENTARZ

REDAKCJA POLECA

NAJNOWSZE Z RP.PL