Prenumerata 2018 ju˜ż w sprzedża˜y - SPRAWD˜!

Płace

Minimalna płaca i alimenty pod ochronš przed potršceniem przez ZUS

123RF
ZUS nie może œcišgnšć na poczet zadłużenia z tytułu składek œrodków, które egzekucji nie podlegajš. Nie ma znaczenia, że znajdujš się na zajętym rachunku bankowym dłużnika.

- Złożyłam wniosek do ZUS o zwrot nienależnie opłaconych składek na ubezpieczenia społeczne (nadpłata). ZUS odmówił. Co prawda mam dług składkowy z działalnoœci. Jednak pienišdze, które w egzekucji administracyjnej bank przekazał z mojego konta do ZUS (w sumie 1800 zł) pochodziły z wynagrodzenia za pracę (było minimalne) i alimentów na syna, więc nie powinny trafić do ZUS. Czy jest szansa na zmianę decyzji ZUS? – pyta czytelniczka.

Decyzja ZUS o odmowie zwrotu składek jest nieprawidłowa. Uzasadnione jest złożenie stosownego odwołania od ww. decyzji do właœciwego sšdu.

Ograniczenie w zakresie możliwoœci egzekwowania wynagrodzenia za pracę wynika z art. 9 ust. 1 ustawy z 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Tam okreœlono, że wynagrodzenie ze stosunku pracy podlega egzekucji z zakresie okreœlonym w przepisach kodeksu pracy. Z kolei, jak wynika z art. 871 § 1 pkt 1 k.p. przy potršcaniu sum egzekwowanych na mocy tytułów wykonawczych na pokrycie należnoœci innych niż œwiadczenia alimentacyjne wolna od potršceń jest kwota wynagrodzenia w wysokoœci minimalnego wynagrodzenia za pracę ustalanego na podstawie odrębnych przepisów, przysługujšcego pracownikom zatrudnionym w pełnym wymiarze czasu pracy, po odliczeniu składek na ubezpieczenia społeczne oraz zaliczki na podatek dochodowy od osób fizycznych. Od 1 stycznia 2017 r. kwota minimalnej płacy brutto to 2000 zł.

W orzecznictwie akcentuje się, że m.in. ww. regulacje zostały tak skonstruowane, aby nie zostawić dłużnika bez œrodków do życia (por. np. postanowienie Wojewódzkiego Sšdu Administracyjnego w Gorzowie Wielkopolskim z 2 sierpnia 2016 r.; I SA/Go 202/16).

W odniesieniu do œrodków pochodzšcych z alimentów, ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji również przewiduje stosownš ochronę. W jej art. 10 ust. 4 ustawodawca okreœlił, że nie podlegajš egzekucji m.in. œwiadczenia alimentacyjne oraz œwiadczenia pieniężne wypłacane w przypadku bezskutecznoœci egzekucji alimentów. Z powyższego wynika zatem, że z mocy samej ustawy, ww. œwiadczenia nie podlegajš egzekucji. Powoduje to, że w stosunku do tych œwiadczeń organ egzekucyjny nie może podejmować żadnych czynnoœci egzekucyjnych, o których mowa w art. 1a pkt 2 ww. ustawy, a więc działań zmierzajšcych do zastosowania lub zrealizowania œrodka egzekucyjnego – i to niezależnie od miejsca lub podmiotu, u którego œwiadczenia te się znajdujš. Jak z kolei zaakcentował Wojewódzki Sšd Administracyjny w Gliwicach w wyroku z 25 kwietnia 2015 r. (I SA/Gl 698/14): „Nie można bowiem uznać, że œwiadczenia, o których mowa w art. 10 § 4 ustawy egzekucyjnej, tracš swój charakter bšdŸ podlegajš egzekucji z uwagi na miejsce ich gromadzenia lub przekazywania albo odbioru przez osobę do nich uprawnionš". Dodał nadto, że: „Przepis wyłšczajšcy egzekucję z tych œwiadczeń jest przepisem powszechnie obowišzujšcym, a więc wišżšcym wszystkich stosujšcych lub mogšcych stosować tę normę prawnš, a nie tylko organy władzy czy administracji, w tym organy egzekucyjne, lecz również dłużnika zajętej wierzytelnoœci, wymienionego w art. 1a pkt 3 ustawy egzekucyjnej, a więc także bank realizujšcy, na wezwanie organu egzekucyjnego, zajęcie wierzytelnoœci lub innego prawa majštkowego zobowišzanego".

Z podanego stanu faktycznego wynika, że na rachunku bankowym przedsiębiorcy były œrodki z tytułu wynagrodzenia za pracę i œwiadczenia alimentacyjnego. Bank przekazał wspomniane œrodki do ZUS tytułem spłaty zaległoœci składkowych, mimo że sš wyłšczone spod egzekucji administracyjnej i nie powinny być przekazane. W tym kontekœcie oceny wymaga zasadnoœć wniosku przedsiębiorcy skierowanego do ZUS o zwrot nienależnie opłaconych składek.

W tym zakresie należy przywołać art. 24 ust. 6a ustawy z 13 paŸdziernika 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych. Zgodnie z tym przepisem, nienależnie opłacone składki podlegajš zaliczeniu przez Zakład z urzędu na poczet zaległych lub bieżšcych składek, a w razie ich braku – na poczet przyszłych składek, chyba że płatnik składek złoży wniosek o zwrot składek, z zastrzeżeniem ust. 6c, 8 i 8d. Jeœli zaœ chodzi o użyte okreœlenie „nienależnie opłacone składki" Sšd Okręgowy w Kaliszu w wyroku z 26 paŸdziernika 2015 r. (V U 564/15) podkreœlił, że: „(...) zakres analizowanego w tym miejscu pojęcia odnosi się także do tych przypadków, gdy regulowanie należnoœci odbywa się z przekroczeniem reguł wyznaczonych przepisami postępowania egzekucyjnego. Pobranie zatem składki wbrew zasadom tego postępowania, nosić będzie również znamiona składki nienależnie opłaconej". Dodał również, że: „Pobranie przez organ egzekucyjny œrodków pieniężnych podlegajšcych zwolnieniu spod egzekucji i zaliczenie ich na poczet zaległych składek oznaczać będzie przypadek nienależnie przeprowadzonej operacji". ?

podstawa prawna: art. 9 ust. 1, art. 10 ust. 4 ustawy z 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (tekst jedn. DzU z 2016 r., poz. 599 ze zm.)

podstawa prawna: art. 24 ust. 6a ustawy z 13 paŸdziernika 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (tekst jedn. DzU z 2016 r., poz. 963 ze zm.)

ródło: Rzeczpospolita

WIDEO KOMENTARZ

REDAKCJA POLECA

NAJNOWSZE Z RP.PL