Prenumerata 2018 ju˜ż w sprzedża˜y - SPRAWD˜!

Dane osobowe

Jak uniknšć kradzieży danych osobowych

123RF
Nasze dane sš cenniejsze niż pienišdze, które mamy w portfelu lub na koncie. Ktoœ, kto je zdobędzie, może je wykorzystać do zacišgnięcia w naszym imieniu kredytu czy popełnienia innego przestępstwa.

Doœć często tracimy swoje dane, gubišc portfel. Z tym że od razu o tym wiemy, a to pozwala nam podjšć odpowiednie kroki, by zapobiec tzw. kradzieży tożsamoœci, czyli sytuacji, w której ktoœ wykorzystuje je, żeby się pod nas podszyć. Ofiarš kradzieży tożsamoœci możemy jednak paœć także wtedy, gdy dokumenty cały czas mamy przy sobie, ale nieopatrznie udostępnimy swoje dane innym.

Jeżeli oszust wejdzie w posiadanie naszych danych, to jesteœmy narażeni na duże niebezpieczeństwo. Najbardziej obrazowym przykładem jest zacišgnięcie na cudze dane pożyczki czy kredytu. I takie zobowišzanie póŸniej musi spłacać ten, na kogo zostało ono zacišgnięte. Jednak możliwoœci wykorzystywania naszych danych jest znacznie więcej.

Nieprzyjemne konsekwencje

Edyta Bielak-Jomaa, generalny inspektor ochrony danych osobowych, ostrzega, że w sytuacji, gdy staniemy się ofiarš kradzieży tożsamoœci, nasze dane mogš posłużyć do wypożyczenia drogiego sprzętu i niezwrócenia go (np. samochodu).

– Pewne osoby mogš również, korzystajšc z naszej tożsamoœci, zawrzeć w naszym imieniu różnego rodzaju umowy, np. telefonii komórkowej czy na mobilny internet, za które to my będziemy musieli płacić rachunki. Podszywajšc się pod nas, mogš również wysyłać lub umieszczać w internecie obraŸliwe teksty bšdŸ komentarze – dodaje Edyta Bielak-Jomaa.

Statystyka pokazuje, jak poważne mogš być konsekwencje, gdy nasze dane wpadnš w niepowołane ręce. W drugim kwartale 2017 r. najœmielsza próba wyłudzenia kredytu opiewała na kwotę 25 mln zł. Łšcznie próbowano wyłudzić pienišdze na czyjeœ dane 1631 razy. A suma wszystkich kwot, o jakie starali się oszuœci w bankach w drugim kwartale 2017 r., wyniosła 114 mln zł.

Może też być i tak, że osoba, która wejdzie w posiadanie naszych danych osobowych, zacznie się niemal dosłownie wcielać w naszš osobę. W ten sposób przygotuje się do popełnienia przestępstwa. Wówczas podejrzenie padnie na nas. Tak było w przypadku słynnej kradzieży w Swarzędzu pod Poznaniem, gdy konwojent uciekł z 8 mln zł. Gdy policji wydawało się, że ma już sprawcę, okazało się, że skierowali się do osoby, która z kradzieżš nie miała nic wspólnego. Przestępca do tego stopnia wykorzystał jej dane, że przez kilka miesięcy pracował jako ta osoba.

Sprawcę i osoby, które pomagały w przestępstwie, udało się zatrzymać. Przykład ten jednak pokazuje, jak niebezpieczna może być kradzież naszej tożsamoœci. Ponadto nawet gdy uda się udowodnić, że np. to oszust zacišgnšł pożyczkę, to i tak czeka nas wiele stresujšcych sytuacji. Pomijajšc wyjaœnienia, sš to choćby wezwania na przesłuchania czy do sšdu.

Pilnuj swoich danych

Jak zatem uniknšć kradzieży tożsamoœci?

Bardzo często dowód osobisty mamy przy sobie. Niestety, możemy go zgubić lub zostać okradzeni. Dlatego jeżeli w jakichœ sytuacjach nie musimy mieć przy sobie dokumentów, to po prostu zostawmy je w domu.

Często jednak nie zgubiliœmy portfela, a mimo to ktoœ podszył się pod nas np. wzišł pożyczkę. W takiej sytuacji nawet nie wiemy, że padliœmy ofiarš oszusta. Dociera to do nas, gdy bank upomina się o spłatę raty zobowišzania, które rzekomo my zacišgnęliœmy. By uniknšć takich przykroœci, nie powinniœmy wysyłać skanów naszych dokumentów, gdy nie jest to konieczne. A bywa, że sš tworzone fikcyjne oferty o pracę i rzekomy pracodawca tego wymaga. Lepiej się tego wystrzegać. Bywa, że zwodzone przez oszustów osoby dajš się zmanipulować i pomagajš założyć konto w banku, które póŸniej posłuży przestępcy do zacišgnięcia zobowišzania, a póŸniej wypłaty œrodków.

Trzeba pamiętać, by wszelkie niepotrzebne papiery, na których widniejš informacje o nas, dokładnie zniszczyć, aby nie dało się ich odczytać.

Zachowaj czujnoœć

Edyta Bielak-Jomaa zaleca daleko idšcš ostrożnoœć m.in. w sytuacji, gdy dane osobowe próbuje od nas pozyskać kontaktujšca się telefonicznie osoba, podajšca się za pracownika okreœlonej instytucji, np. urzędu, banku czy operatora telekomunikacyjnego.

– Jeœli nie mamy całkowitej pewnoœci, że jest ona faktycznie tš, za którš się podaje, lepiej nie przekazywać jej informacji na swój temat. Zwłaszcza gdy zamiast przedstawić nam problem, z którym dzwoni, albo atrakcyjnš ofertę, którš teoretycznie ma nam do zaoferowania, próbuje zdobyć jak najwięcej informacji na nasz temat – ostrzega Edyta Bielak-Jomaa. Dodaje, że niektóre osoby potrafiš opracować fikcyjnš ofertę, np. znanego przedsiębiorcy, a następnie wydobyć od potencjalnego klienta informacje, o które taki podmiot by zapytał.

– Gdy jakaœ oferta wyda nam się interesujšca, lepiej poprosić o przesłanie szczegółowych informacji pocztš tradycyjnš lub elektronicznš. Jeœli kontaktujšcy się z nami podmiot faktycznie chce nam przedstawić swojš ofertę, to ze spełnieniem tej proœby nie powinno być problemu – mówi Edyta Bielak-Jomaa.

Może też być i tak, że nasze dane zostanš nam wykradzione z naszego komputera, telefonu czy konta w serwisie, do którego się logujemy. Dlatego prywatny i służbowy komputer powinniœmy odpowiednio zabezpieczyć. Hasła zarówno do konta bankowego, jak i profilów społecznoœciowych należy okresowo wymieniać. Warto też zwrócić uwagę, co zamieszczamy w sieci. Niekiedy nieopatrznie opublikujemy za dużo informacji o sobie. Ponadto nasza aktywnoœć w sieci może dużo o nas powiedzieć zarówno oszustom, jak i firmom, które mogš wówczas łatwo nas zmanipulować, byœmy kupili ich produkt czy usługę, która niekoniecznie jest korzystna, nie mówišc już o tym, czy w ogóle nam potrzebna.

O czym trzeba pamiętać

- Nie wyrzucać do kosza dokumentów i noœników, w których sš dane.

- Niszczyć dokumenty tak, by nie dało się odczytać danych.

- Nie zostawiać dowodu osobistego w zastaw za wypożyczany sprzęt, np. łódki czy łyżwy. Zgodnie z prawem pracownik wypożyczalni nie może tego wymagać od klienta.

- Nie podawać danych przez telefon.

- Nie wysyłać skanów dokumentów, gdy nie jest to niezbędne.

- Zachować ostrożnoœć przy wypełnianiu ankiet czy formularzy. Instytucja, która zbiera nasze dane, powinna udostępniać nam informacje o sobie i o celu, w jakim chce naszych danych.

Gdy wiemy, gdzie się zwrócić, możemy w każdym czasie zażšdać zaprzestania przetwarzania naszych danych osobowych.

Zobacz także

Usunięcie danych z BIK

Nie warto zwlekać z zastrzeżeniem dokumentów

 

 

ródło: Rzeczpospolita

WIDEO KOMENTARZ

REDAKCJA POLECA

NAJNOWSZE Z RP.PL