Prenumerata 2018 ju˜ż w sprzedża˜y - SPRAWD˜!

Polityka

Rada Europy: zły lobbing w Sejmie

Zdaniem raportu częœć prac w Sejmie, szczególnie na podkomisjach, nie jest klarowna
Fotorzepa, Jerzy Dudek JD Jerzy Dudek
Polska powinna lepiej walczyć z korupcjš w parlamencie, wœród sędziów i prokuratorów – zaleca RE.
Anna Słojewska z Brukseli Raport GRECO (Grupa Państw ds. Walki z Korupcjš) to już czwarty dokument na ten temat dotyczšcy naszego państwa. – Pracujemy w cyklach, w każdym oceniany jest jeden aspekt walki z korupcjš. W najnowszym koncentrujemy się na parlamencie, sędziach i prokuratorach – wyjaœnia „Rz" Wolfgang Rau, sekretarz wykonawczy GRECO. Należy do niej 47 państw Rady Europy, a także Białoruœ i USA.
Najnowsze zalecenia dla Polski trudno porównać z tymi dla innych krajów, bo jesteœmy jednymi z pierwszych ocenianych w tej rundzie. Raport do którego dotarła „Rz" wymienia 16 rekomendacji dla Polski – miejsc, gdzie trzeba poprawić prawo lub praktykę jego stosowania. Mamy półtora roku na ich wypełnienie. Zdaniem GRECO polscy parlamentarzyœci, sędziowie i prokuratorzy często nie wiedzš, jak postępować w danych sytuacjach i na czym polega konflikt interesów. Polskie prawo okreœla, czym jest lobbing i jaki jest dostęp lobbystów do miejsca tworzenia prawa, czyli Sejmu i Senatu oraz do ich komisji, ale nie gwarantuje zupełnej przejrzystoœci. Niestety pomija też całkowicie kwestię tzw. podkomisji. Eksperci wyrażajš zaniepokojenie, że na posiedzenia podkomisji zarejestrowani lobbyœci nie majš wstępu, ale za to osoby z zewnštrz mogš  w nich uczestniczyć jako goœcie. To oznacza, że częœć procesu tworzenia prawa znajduje się w cieniu i niejasne jest pochodzenie niektórych poprawek akceptowanych potem przez parlament. Jest to tym bardziej niepokojšce, że posłowie nie muszš deklarować sytuacji konfliktu interesów w kontekœcie pojedynczych aktów prawnych. Właœnie kwestia konfliktu interesów jest problemem, do którego odnosi się kilka rekomendacji GRECO. Z analizy polskiego prawa, ale też rozmów autorów raportu z parlamentarzystami wynika, że pojęcie to jest niejasne. Nie ma jednej obowišzujšcej definicji, posłowie nie wiedzš, jakie zachowania sš niewłaœciwe, jakie powišzania czy korzyœci należy deklarować. Dlatego, zdaniem GRECO, kodeks etyki poselskiej musi być uzupełniony o jasne szczegółowe wytyczne okreœlajšce sposoby unikania konfliktu interesów, o dodatkowych rodzajach działalnoœci i interesów finansowych, o niewłaœciwym używaniu informacji oraz œrodków publicznych, o deklaracji majštkowej oraz o relacjach z podmiotami zewnętrznymi, w tym również lobbystami. Powinien wręcz zawierać dobrze wyjaœnione przykłady takich relacji z lobbystami. Albo obecny kodeks powinien zostać poprawiony, albo napisany do niego komentarz z wyjaœnieniami – proponuje raport. GRECO zaznacza także, że te same zasady muszš dotyczyć senatorów. Powinny odbywać się szkolenia, np. na poczštku kadencji. Dodatkowo zarówno Sejm, jak i Senat powinny stworzyć stanowiska doradców, z którymi poseł mógłby się konsultować, przy zachowaniu zasady poufnoœci. Trzeba też opisać zasady kontrolowania i wycišgania konsekwencji wobec tych, którzy przepisów nie przestrzegajš. Według GRECO kodeks zbyt ogólnie stanowi o koniecznoœci ujawnienia przez parlamentarzystów interesów, które mogš mieć wpływ na stanowione przez nich prawo. Według raportu panuje przekonanie, że wielu posłów realizuje swoje osobiste interesy poprzez odpowiednie regulacje ustawowe. Dlatego powinno się zapisać koniecznoœć deklarowania przez posła na poczštku debaty nad konkretnym aktem prawnym wszystkich możliwych zwišzków i interesów, jego i jego rodziny, które mogš mieć wpływ na jego głos w danej debacie. Raport podkreœla, że deklaracje majštkowe posłów sš doœć szczegółowe, jeœli chodzi o ich zakres przedmiotowy. Ale nie zawsze obejmujš majštek posiadany przez małżonka, dzieci będšcych na utrzymaniu parlamentarzysty czy – w okreœlonych przypadkach – rodziców. Według GRECO należy rozszerzyć zakres podmiotowy, z zastrzeżeniem, że te dodatkowe informacje nie mogš być upubliczniane. Bardzo podobne rekomendacje GRECO dotyczš sędziów i prokuratorów. Mówiš więc o uœciœleniu definicji konfliktu interesów, o rozszerzeniu deklaracji majštkowych na rodziny, o szkoleniach i doradztwie, o kontroli i odpowiedzialnoœci za niewypełnianie zaleceń etycznych. – Polska ma 18 miesięcy na zrealizowanie zaleceń GRECO –mówi Wolfgang Rau. Jeœli nie wszystkie zostanš wypełnione, to przez kolejne półtora roku GRECO będzie je analizował. Potem uruchomi specjalnš procedurę i może wysłać do kraju misję wyższego szczebla. Wszystkie te œrodki majš  charakter polityczny i prestiżowy.
ródło: Rzeczpospolita

WIDEO KOMENTARZ

REDAKCJA POLECA

NAJNOWSZE Z RP.PL