Prenumerata 2018 ju˜ż w sprzedża˜y - SPRAWD˜!

Plus Minus

Witkacy jak z Tarantino

„Listy do żony” Stanisław Ignacy Witkiewicz, (1936–1939), PIW 2012.
Rzeczpospolita
Państwowy Instytut Wydawniczy wydał IV tom Witkacego „Listów do żony" (1936–1939). To ważne œwiadectwo duchowych rozterek wielkiego artysty,  kronika jego burzliwego życia. To także historia małżeńskiej miłoœci, choć mšż i żona pozostawali wolni i robili, co chcieli. Korespondencję przerwała samobójcza œmierć artysty 18 wrzeœnia 1939. Treœć listów każe zrewidować tezę, że Witkacy odebrał sobie życie z powodu wkroczenia Armii Czerwonej do Polski. Z lektury wynika bowiem, że co parę dni zastanawiał się nad samobójstwem z powodu postępujšcego zniedołężnienia lub depresji. Żył przecież  z portretowania, a tracił słuch i miał kłopoty ze wzrokiem. Nie mógł chodzić, a uwielbiał wędrówki górskie. Jego kłopoty zdrowotne można by mnożyć. Nie lepiej było z psychikš. Załamał się z powodu ostrych konfliktów z kochankami. Nie miał z czego żyć, a œcigał go urzšd skarbowy i odwiedzał komornik. Jak więc wyważyć powody ostatecznej decyzji?
Gdyby ktoœ sfilmował IV tom korespondencji Witkacego, powstałoby kino akcji jak przeboje Quentina Tarantino. W 1936 roku uwiódł 17-letniš manikiurzystkę, narzeczonš zakopiańskiego fryzjera. Wybucha ogólnopolski skandal. Witkacy się załamuje, bo rzuca go wieloletnia kochanka Czesława Oknińska. Fryzjer grozi zemstš. Artysta miesišcami unika Zakopanego, znajomi doradzajš pojedynek z fryzjerem. Witkacy po swojemu mœci się na fryzjerze, wchodzi do jego zakładu i... każe się ogolić brzytwš. Porywa dziewczynę do Warszawy. Wynajmuje jej mieszkanie, stara się zrobić z niej filmowš gwiazdę. Urodš Marii Zarotyńskiej, bo o niš chodzi, zachwyca się Władysław Tatarkiewicz. Zachowały się listy Witkacego do Marii. On jš kochał, ale kochał też Czesławę Oknińskš i – jak najbardziej – żonę. Na zdjęciu widzimy pięknš manikiurzystkę, jak pozuje z portretem filozofa Hansa Corneliusa. Witkacy koresponduje z wielkimi myœlicielami ówczesnej Europy. Zapraszany jest  do wystšpień na międzynarodowych konferencjach filozoficznych, ale nie ma za co jechać. Porzucony przez Oknińskš planuje samobójstwo. Skarży się w liœcie do Brunona Schulza: „Wypuszczono mi wnętrznoœci i uderzono butem w pysk. Ty byœ to lubił...". Żona deklaruje chęć negocjacji z kochankš męża. Sama wišże się z księciem Radziwiłłem. Cztery tomy „Listów do żony" (1923–1939) to nieomal dziennik. Kronika życia obyczajowego i duchowego artystów tamtej epoki. To codzienna walka Witkacego o druk jego utworów, które sš fundamentem naszej literatury XX wieku. Listy to także szkic do portretu rodziny, ważnej w dziejach Polski. Stanisław Witkiewicz, ojciec Witkacego, to wielki humanista, twórca m.in. stylu narodowego w sztuce. Warto przeczytać jego „Listy do syna". Wyjaœniajš one, jak niekonwencjonalne metody wychowawcze stosowane przez ojca uformowały osobowoœć syna.
ródło: Plus Minus

WIDEO KOMENTARZ

REDAKCJA POLECA

NAJNOWSZE Z RP.PL