Prenumerata 2018 ju˜ż w sprzedża˜y - SPRAWD˜!

Opinie

Czy przysięga na Biblię powinna wrócić do sšdów?

Fotorzepa, Jerzy Dudek JD Jerzy Dudek
Skoro w Polsce ponad 90 proc. mieszkańców to katolicy, warto się zastanowić nad ponownym wprowadzeniem przysięgi przed sšdami powszechnymi zamiast aktualnego przyrzeczenia – piszš radca prawny Małgorzata Zarychta-Surówka i doktor prawa, sędzia Wiesław Zarychta
Przysięga przed sšdami polskimi jako œrodek dowodowy nie odpowiadała poprzedniemu ustrojowi. Obecnie żyjemy w nowym systemie społeczno-ekonomicznym, który nie przekreœla wartoœci chrzeœcijańskich, a wręcz przeciwnie – traktuje je jako fundamentalne. Dlatego opowiadamy się za wprowadzeniem przysięgi sšdowej na Biblię zamiast przyrzeczenia.

Przyrzeczenie słabsze od przysięgi

Przypominamy, że przyrzeczenie sšdowe zawarte jest w art. 188 § 1 k.p.k., który stanowi, że „œwiadomy znaczenia moich słów i odpowiedzialnoœci przed prawem przyrzekam uroczyœcie, że będę mówił szczerš prawdę niczego nie ukrywajšc z tego, co mi jest wiadome". Fałszywe zeznania, jeœli takie majš miejsce, stanowiš naruszenie art. 233 § 1 k.k. i polegajš na zeznaniu nieprawdy lub zatajeniu prawdy i mogš być popełnione przez działanie lub zaniechanie. Przestępstwo fałszywych zeznań przed sšdem jest działaniem lub zaniechaniem umyœlnym i może być popełnione z zamiarem bezpoœrednim. Odtwarzajšc semantyczne desygnaty pojęciowe przyrzeczenia, należałoby zauważyć, że przyrzeczenie w języku polskim oznacza to, co zostało przyrzeczone, czyli obietnicę lub zapewnienie. Natomiast przyrzeczenie w postępowaniu sšdowym stanowi zapewnienie, że œwiadek, biegły lub tłumacz złożš prawdziwe zeznania, opinię i tłumaczenia. Ustawodawca wykazał się dużš tolerancjš w art. 233 § 5 k.k., wychodzšc z założenia, że sšd może zastosować nadzwyczajne złagodzenie kary, a nawet odstšpić od jej wymierzenia w przypadkach, gdy fałszywe zeznania, opinie lub tłumaczenia dotyczš okolicznoœci niemogšcych mieć wpływu na rozpoznanie sprawy, a także gdy sprawca dobrowolnie sprostuje fałszywe zeznania, opinie lub tłumaczenia, zanim nastšpi nieprawomocne rozpoznanie sprawy.
Ranga złożonej przysięgi na Biblię jest o wiele wyższa, ponieważ jako œrodek dowodowy polegajšcy na uroczystym zapewnieniu, że złożone zeznania, opinie i tłumaczenia przez osoby występujšce przed sšdem w charakterze œwiadków, biegłych i tłumaczy sš zgodne z prawdš. Z dużym prawdopodobieństwem można by przyjšć, że w sšdach polskich będzie mniej składania fałszywych zeznań, opinii i tłumaczeń, które przecież stanowiš dowód w postępowaniu sšdowym i na tej podstawie sšdy wydajš orzeczenia (wyroki, postanowienia i nakazy).

W USA to się sprawdza

Należałoby zauważyć, że przysięga na Biblię stosowana jest w wielu krajach, a także w Stanach Zjednoczonych, mimo że te kraje nie sš w takim stopniu katolickie jak Polska. Mniejsza iloœć fałszywych zeznań spowodowana byłaby tym, że przysięgę składałoby się na Biblię zgodnie z zasadš odpowiedzialnoœci wobec Boga i prawa. Za wprowadzeniem przysięgi w sšdach polskich opowiada się większa częœć opinii społecznej, która ocenia, że obecne przyrzeczenie ma charakter promisoryjny, a więc jest składane przed zeznaniami i stanowi obietnicę zeznania prawdy oraz że nie ma ono charakteru asatoryjnego, czyli zapewniajšcego, że złożone zeznania œwiadków, biegłych i tłumaczy sš prawdziwe. Można by powiedzieć, że przyrzeczenia stanowiš w procesach przed sšdami polskimi jedynie dodatkowy element majšcy na celu wzmocnienie wiarygodnoœci zeznań. Aby wiarygodnoœć zeznań w polskich sšdach była pełniejsza, należałoby wprowadzić przysięgę na Biblię zamiast przyrzeczenia, co jest naszym zdaniem ze wszech miar wskazane i celowe, ponieważ spotkałoby się to z dużš akceptacjš i życzliwoœciš większoœci społeczeństwa. — Małgorzata Zarychta-Surówka prowadzi Kancelarię Radcy Prawnego w Sosnowcu — dr Wiesław Zarychta jest sędziš SO w Katowicach
ródło: Rzeczpospolita

WIDEO KOMENTARZ

REDAKCJA POLECA

NAJNOWSZE Z RP.PL