Prenumerata 2018 ju˜ż w sprzedża˜y - SPRAWD˜!

VAT

Wynajmujšc maszyny za granicš, masz obowišzki wobec polskiego fiskusa

Fotorzepa, Jerzy Dudek JD Jerzy Dudek
Używajšc maszyn wynajętych od unijnego kontrahenta, polski przedsiębiorca musi się liczyć się koniecznoœciš poboru tzw. podatku u Ÿródła a także z obowišzkiem rozliczenia VAT
Załóżmy, że przedsiębiorca zajmuje się działalnoœciš produkcyjnš. Rozważa alternatywnš do kupna metodę pozyskania niezbędnych maszyn produkcyjnych. Nawišzał kontakt z unijnš spółkš (z siedzibš w kraju członkowskim innym niż Polska), która posiada odpowiednie urzšdzenia, i zawarł z niš umowę o odpłatne użytkowanie maszyn (np. dzierżawy, najmu lub leasingu). Jakie konsekwencje podatkowe wywoła taka transakcja? [srodtytul]Podatek u Ÿródła[/srodtytul] Zacznijmy od omówienia konsekwencji na gruncie podatku dochodowego.
Art. 21 ust. 1 pkt 1 [link=http://www.rp.pl/aktyprawne/akty/akt.spr;jsessionid=ECD008260829B43A64FE16C92B31CD14?id=115893]ustawy o CIT[/link] nakłada na niektóre przychody osišgane w Polsce przez zagranicznych rezydentów podatkowych (nieposiadajšcych w Polsce siedziby lub zarzšdu), w tym m.in. z tytułu użytkowania lub prawa do użytkowania urzšdzenia przemysłowego, 20-proc. podatek u Ÿródła. Jak wskazał [b]Wojewódzki Sšd Administracyjny w Krakowie w wyroku z 21 wrzeœnia 2006 r. (I SA/Kr 174/04)[/b], użyte w tym przepisie okreœlenie „należnoœci za użytkowanie lub prawo użytkowania urzšdzenia przemysłowego, handlowego lub naukowego” powinno być rozumiane szeroko i obejmować „wynajęcie, wydzierżawienie lub inne korzystanie z takiego urzšdzenia na podstawie zawartych w tym względzie umów cywilnoprawnych”. Nie ulega więc wštpliwoœci, że [b]wynagrodzenie płacone przez polskiego przedsiębiorcę unijnemu kontrahentowi z tytułu użytkowania maszyn przemysłowych zasadniczo będzie podlegać w Polsce zryczałtowanemu podatkowi dochodowemu, bez względu na formę i nazwę umowy zawartej między stronami[/b]. [srodtytul]Decydujš postanowienia umowy[/srodtytul] Jednak zgodnie z brzmieniem art. 21 ust. 2 ustawy o CIT wskazanš wyżej regulację stosuje się z uwzględnieniem właœciwych umów o unikaniu podwójnego opodatkowania, których stronš jest Polska. Zatem, [b]aby prawidłowo okreœlić konsekwencje podatkowe omawianej transakcji, należałoby przeanalizować postanowienia umowy zawartej między Polskš a krajem, którego rezydentem podatkowym jest kontrahent będšcy właœcicielem maszyn[/b]. Niemniej poszczególne umowy oparte sš na niemal identycznych rozwišzaniach. W konsekwencji zazwyczaj klasyfikujš należnoœci za użytkowanie lub prawo do użytkowania urzšdzenia przemysłowego jako tzw. należnoœci licencyjne. Zgodnie z ogólnš zasadš dotyczšcš opodatkowania należnoœci licencyjnych należnoœci (przychody) powstałe na terytorium Polski, ale wypłacane zagranicznemu rezydentowi mogš być, co do zasady, opodatkowane w kraju rezydencji podatkowej zagranicznego kontrahenta, zgodnie z zagranicznymi przepisami podatkowymi. Jednak postanowienia umów o unikaniu podwójnego opodatkowania dajš zazwyczaj Polsce prawo do częœciowego ich opodatkowania, tj. pobrania podatku u Ÿródła w Polsce. Okreœlajš jednoczeœnie maksymalnš stawkę podatku, możliwš do zastosowana w takim wypadku, zazwyczaj niższš od okreœlonej w ustawie o CIT (5 lub 10 proc.). [b]Należnoœć z tytułu odpłatnego użytkowania będzie więc podlegała w Polsce podatkowi u Ÿródła, z tym że przy zastosowaniu stawki wynikajšcej z właœciwej umowy, a nie z ustawy o CIT.[/b] Stosownie do art. 26 i 26a ustawy o CIT na polskim przedsiębiorcy będš cišżyć obowišzki płatnika tego podatku. [ramka][b]Polska firma płatnikiem[/b] Jako płatnik podatku u Ÿródła polski przedsiębiorca będzie zobowišzany do: 1. Prawidłowego obliczenia i pobrania podatku. Pobór powinien nastšpić w chwili wypłaty należnoœci, a pobrany podatek zostać wpłacony na konto urzędu skarbowego w terminie do 7 dnia następnego miesišca (po tym, w którym pobrano podatek). Zastosowanie stawki wynikajšcej z właœciwej umowy o unikaniu podwójnego opodatkowania będzie możliwe pod warunkiem udokumentowania miejsca siedziby podatnika (tj. unijnego kontrahenta) dla celów podatkowych uzyskanym od niego certyfikatem rezydencji. 2. Przekazania do urzędu skarbowego rocznej deklaracji o wysokoœci pobranego zryczałtowanego podatku dochodowego, do końca pierwszego miesišca roku następnego (po roku podatkowym, w którym powstał obowišzek zapłaty podatku). Od 1 stycznia 2010 r. obowišzujšca jest deklaracja CIT-10Z, która zastšpiła wczeœniejszš deklarację CIT-10R. 3. Przekazania swemu kontrahentowi i urzędowi skarbowemu informacji podatkowej o dokonanych wypłatach i pobranym podatku (formularz IFT-2/IFT-2R, którego nowy wzór obowišzuje od 1 stycznia 2010 r.). Zasadniczo informacja powinna być złożona za cały rok podatkowy w terminie do końca trzeciego miesišca roku następnego. Płatnik może być jednak zobowišzany do wczeœniejszego jej przekazania w trakcie roku podatkowego, jeœli zagraniczny kontrahent złoży wniosek o wydanie takiej informacji (w cišgu 14 dni od dnia takiego wniosku). [/ramka] [srodtytul]Polski usługobiorca zapłaci VAT[/srodtytul] Odpłatne udostępnienie maszyny przez unijnš spółkę bez wštpienia jest usługš podlegajšcš VAT. Obowišzek jego rozliczenia będzie cišżył na polskim usługobiorcy. Ponieważ obydwie strony transakcji sš uznawane za podatników w rozumieniu przepisów o VAT, czyli sš to podmioty, które wykonujš samodzielnie działalnoœć gospodarczš, bez względu na cel czy rezultat takiej działalnoœci, zastosowanie znajdzie ogólna zasada dotyczšca okreœlania miejsca œwiadczenia (i opodatkowania) usług, okreœlona w art. 28b ust. 1 ustawy o VAT. Zgodnie z niš miejscem œwiadczenia będzie kraj, gdzie usługobiorca (czyli polski przedsiębiorca) posiada siedzibę. Innymi słowy omawiana usługa będzie opodatkowana polskim podatkiem VAT, zgodnie z przepisami ustawy o VAT. Ze względu na to, że przepisy poszczególnych krajów członkowskich opierajš się na unijnej dyrektywie VAT, taki sam wniosek powinien wypływać z analizy regulacji prawnych obowišzujšcych w kraju członkowskim, gdzie siedzibę ma usługodawca. Powinien on zatem wystawić fakturę bez zagranicznego podatku. Podatnikiem VAT z racji tej transakcji będzie polski przedsiębiorca. Na podstawie art. 17 ust. 1 pkt 4 oraz ust. 2 [link=http://www.rp.pl/aktyprawne/akty/akt.spr?id=172827]ustawy o VAT[/link] cišży na nim obowišzek rozliczenia podatku należnego z tytułu importu usług. Zważywszy na charakter usługi, strony z pewnoœciš ustalš następujšce po sobie terminy płatnoœci lub rozliczeń. W takiej sytuacji obowišzek podatkowy powstawać będzie, stosownie do art. 19a ustawy o VAT, z upływem każdego okresu, do którego odnosić się będš te rozliczenia lub płatnoœci. Przykładowo, jeœli usługa użytkowania będzie rozliczana w okresach miesięcznych, za które polski przedsiębiorca będzie zobowišzany dokonywać płatnoœci do 10 dnia następnego miesišca, obowišzek podatkowy z tytułu importu usług powstawać będzie u niego ostatniego dnia każdego miesišca, którego dotyczyć będzie dana płatnoœć. Jeżeli maszyny będš wykorzystywane przez polskiego przedsiębiorcę do wykonywania czynnoœci opodatkowanych, kwota podatku należnego będzie jednoczeœnie kwotš podatku naliczonego, do odliczenia w rozliczeniu za okres, w którym powstał obowišzek podatkowy z tytułu importu usług. [srodtytul]Przemieszczenie maszyn[/srodtytul] Warto tu dodać, że unijny kontrahent też może być zobowišzany do rozliczenia VAT w Polsce, a co za tym idzie rejestracji jako podatnik VAT w naszym kraju. Nie jest to jednak zwišzane ze œwiadczeniem przez niego usług na rzecz polskiego przedsiębiorcy, ale z przemieszczeniem maszyn do Polski. Zgodnie bowiem z art. 11 ust. 1 ustawy o VAT przemieszczenie towarów przez podatnika podatku od wartoœci dodanej lub na jego rzecz, należšcych do tego podatnika, które majš służyć jego działalnoœci gospodarczej, z terytorium innego kraju członkowskiego na terytorium Polski, jest uznawane za wewnštrzwspólnotowe nabycie towarów (WNT). Sprowadzenie do Polski urzšdzeń przez unijnš spółkę, będšcych jej własnoœciš, w celu umożliwienia ich użytkowania przez polskiego kontrahenta a tym samym œwiadczenia na jego rzecz usług przez tę spółkę, spełnia tę definicję, a więc rodzi u niej, co do zasady, obowišzek rozliczenia podatku z tytułu WNT. Przepisy przewidujš jednak kilka wyjštków od tej reguły. Jeden z nich okreœla, że przemieszczenia nie uznaje się za WNT, jeœli towary majš być czasowo używane na terytorium Polski, nie dłużej jednak niż przez 24 miesišce, dla œwiadczenia usług przez tego podatnika posiadajšcego siedzibę lub stałe miejsce zamieszkania na terytorium kraju członkowskiego rozpoczęcia wysyłki lub transportu. Przykładowo jeœli niemiecka spółka sprowadzi do Polski urzšdzenia w celu œwiadczenia na rzecz polskiej spółki usługi wynajmu tych urzšdzeń przez okres krótszy niż 24 miesišce, wówczas nie będzie zobligowana do rozliczenia VAT z tytułu WNT w Polsce. Podkreœlenia wymaga, że ów okres 24 miesięcy jest specyficzny dla polskich regulacji, dyrektywa posługuje się bowiem jedynie pojęciem czasowego użycia towarów, bez nakładania okreœlonych ram czasowych. Wewnętrzne przepisy niektórych krajów członkowskich zostały oparte na tym samym rozwišzaniu. Unijni kontrahenci mogš więc być zaskoczeni brzmieniem polskich regulacji. [i]Autor jest doradcš podatkowym, właœcicielem kancelarii doradztwa podatkowego TuboTax[/i]
ródło: Rzeczpospolita

WIDEO KOMENTARZ

REDAKCJA POLECA

NAJNOWSZE Z RP.PL