Prenumerata 2018 ju˜ż w sprzedża˜y - SPRAWD˜!

Historia

Śmierć dla szmalcowników

Przestępcy dokonujšcy wymuszeń w okresie do jesieni 1941 r. to „szantażyœci”. W okresie tym okupacyjne prawo niemieckie nie przewidywało kary œmierci dla Żydów przebywajšcych poza gettem.
Szantażyœci wybierali co prawda swoje ofiary według klucza rasowego, ale zdawali sobie jednoczeœnie sprawę, że w razie aresztowania szantażowanemu groziła co najwyżej kara grzywny lub aresztu. Sytuacja uległa radykalnej zmianie po wprowadzeniu w życie rozporzšdzenia o karze œmierci dla Żydów opuszczajšcych getto. Tym samym rozporzšdzeniem zapowiedziano karę œmierci dla Polaków udzielajšcych wsparcia ukrywajšcym się poza gettem Żydom. Przestępcy, którzy od jesieni 1941 r. zajmowali się tropieniem Żydów („szmalcownicy”), robili to z pełnš œwiadomoœciš, że w razie denuncjacji ich ofiary czeka pewna i bezapelacyjna œmierć. Dlatego właœnie szmalcowników należy zaliczyć do grona współuczestników zbrodni Holokaustu. Szmalcownictwem trudniły się zorganizowane gangi, nierzadko w mieszanym etnicznie składzie: Polak, Niemiec, Żyd. Reakcja polskiego podziemia, jak i samych Polaków na działalnoœć szmalcowników była doœć obojętna. Obojętnoœć ta zrodziła się nie tylko ze strachu przed odwetem okupanta, ale także z postępujšcego w czasie okupacji wykluczenia Żydów poza nawias polskiej wspólnoty obywatelskiej. Ale 18 marca 1943 r. Kierownictwo Walki Cywilnej ogłosiło ostrzeżenie w sprawie szmalcowników, grożšc im surowymi karami i przypominajšc Polakom, że proceder ten jest formš kolaboracji z Niemcami:
„Każdy Polak, który współdziała z ich [Niemców – R. Sz.] morderczš akcjš czy to szantażujšc lub denuncjujšc Żydów, czy to wyzyskujšc ich okropne położenie lub uczestniczšc w grabieży, popełnia ciężkš zbrodnię wobec praw Rzeczypospolitej Polskiej i będzie niezwłocznie ukarany...”. Wyroki polskich sšdów podziemnych na szmalcownikach zaczęto wykonywać w drugiej połowie 1943 r., czyli w czasie kiedy przy życiu zostali tylko ukrywajšcy się Żydzi. Z reguły były to sprawy konfidentów, którzy łšczyli szantaż ludnoœci żydowskiej z pracš na rzecz gestapo i na szkodę polskiego podziemia. Wymierzano im wyroki œmierci w imieniu Rzeczypospolitej Polskiej. Pierwszy z nich wykonano na Bogusławie Janie Pilniku „za szantażowanie i wydawanie w ręce władz niemieckich ukrywajšcych się obywateli polskich narodowoœci żydowskiej”.
ródło: Rzeczpospolita

WIDEO KOMENTARZ

REDAKCJA POLECA

NAJNOWSZE Z RP.PL