Prenumerata 2018 ju˜ż w sprzedża˜y - SPRAWD˜!

W sieci opinii

Sondaż nieprawdę ci powie

Stanisław Remuszko
Fotorzepa
Choć – to zależy. Wiem, bo sam przez kilkanaœcie lat prowadziłem własne biuro badania opinii.

Przy masowych ankietach liczy się wiele czynników, ale kluczowy wpływ na wiarygodnoœć i miarodajnoœć rezultatów ma dobór respondenckiej próby. Próbš najlepszš z możliwych jest próba czysto losowa. Co to jest próba losowa? To jest taka próba, w której znaleŸć się ma identyczne szanse każdy dorosły obywatel.

Za gorszš od losowej uznawana jest próba kwotowa, a raczej losowo-kwotowa. To jest taka próba, do które ankietowanych dobiera się losowo, ale w obrębie dobrze znanych dla całego społeczeństwa proporcji płci, wieku, wykształcenia i miejsca zamieszkania.

Jednak nawet idealnie dobrana próba, najlepiej wyszkoleni ankieterzy i najprecyzyjniej opracowany kwestionariusz zawodzš, gdy ankietowany nie chce wyjawić, co NAPRAWDĘ myœli (uważa, zamierza, preferuje), i udziela odpowiedzi fałszywej, niezgodnej z rzeczywistoœciš, wymijajšcej, zmyłkowej. Na to nie ma silnych na całym œwiecie. Nie pomoże Gallup ani Pollup.

Ankieter puka do drzwi ankietowanego i pyta, czy ankietowany zgodzi się mu poœwięcić chwilę czasu. Ankietowany się zgadza, prowadzi ankietera do salonu, częstuje herbatš i zaczyna się wypełnianie kwestionariusza. W kwestii tegorocznych wakacji, lubianych piosenek, upodobań kulinarnych i setek innych zwykłych spraw ankietowany odpowiada szczerze. Lecz sš trzy grupy tematów, przy których wzrasta odsetek odpowiedzi fałszywych. Nie to, że wszyscy wtedy łżš, lecz wyraŸnie więcej respondentów łże. Niektórzy wprost odmawiajš odpowiedzi.

To sš trzy tematyki: polityczna, religijna i seksualna. Tematyki intymne.

Gospodarz słyszał wprawdzie zapewnienie ankietera o anonimowoœci sondażu, ale też zdaje sobie sprawę, że ów goœć, zanim zapukał, sprawdził adres i widział wizytówkę na drzwiach. „I ja, Stanisław Remuszko z Dunikowskiego 8 w Warszawue, mam mu teraz rzec, na kogo będę prezydencko głosował? A może on jest z przeciwnego obozu? Może na dole czekajš asasini? Mam wyjawić swój życzliwy/nieżyczliwy stosunek do in vitro? Zadeklarować sympatię/antypatię dla LGTB? A w życiu! Jeœli to się rozniesie..."

Oczywiœcie NIE rozniesie się. Ankiety SĽ absolutnie anonimowe. NIGDY nie było jednego marnego przypadku złamania sondażowej dyskrecji. Na dodatek poglšdy pojedynczego respondenta nikogo nie obchodzš. Cóż jednak poradzić, że częœć dorosłych ludzi myœli podejrzliwie i na wszelki wypadek kręci albo wprost oszukuje?

To właœnie dlatego (pomijajšc dynamikę wyborczych nastawień) wszystkie wielkie firmy socjometryczne „pomyliły się" PRZED pierwszš turš aż o kilkanaœcie do dwudziestu paru punktów procentowych w łšcznej ocenie szans głównych trzech kandydatów. Ale to nie one „się pomyliły", tylko je wprowadzono w błšd! Kto to zrobił? Ankietowani.

Zupełnie inaczej było PO elekcji. Sondaże exit poll (przeprowadzane na ulicy, po wyjœciu z lokali wyborczych) okazały się bezbłędne niemal z dokładnoœciš do jednej dziesištej procenta Dlaczego? Dlatego, że tym razem respondenci wypełniali kwestionariusze w poczuciu swojej absolutnie absolutnej anonimowoœci! Respondent wiedział, że tego konkretnego ankietera widzi pierwszy i zapewne ostatni raz w życiu, oraz że ankieter nie ma bladego pojęcia, jak odpytywany się nazywa ani gdzie mieszka.

Nie inaczej będzie tym razem. Tym bardziej, że szanse wydajš się wyrównane. Dlatego nie przywišzywałbym kategorycznej precyzyjnej wagi do badań przeprowadzonych przed drugoturowš ciszš wyborczš. Prawdziwš sondażowš pewnoœć w randze exit poll zyskamy dopiero o dziewištej wieczorem.

Ludzi rozumnych i dobrych pozdrawiam serdecznie i z respektem :-)

Masz pytanie do autora? remuszko@gmail.com

ródło: rp.pl

WIDEO KOMENTARZ

REDAKCJA POLECA

NAJNOWSZE Z RP.PL