Prenumerata 2018 ju˜ż w sprzedża˜y - SPRAWD˜!

Jak zarzšdzać wydatkami

Windykatorzy nie chcš ścišgać ukraińskich długów

Bloomberg
Należnoœci od kontrahentów z Ukrainy najskuteczniej można odzyskać drogš polubownš.
Przedsiębiorca próbujšcy odzyskać należnoœci od ukraińskiego partnera nie bardzo może liczyć na pomoc polskich spółek windykacyjnych. W kilku z nich usłyszeliœmy, że windykacji na Ukrainie się nie podejmš. – Niektóre firmy próbowały, ale szybko się wycofały. Nawet jeœli jakimœ cudem znajdziemy w Polsce windykatora deklarujšcego œcišganie długów na ukraińskim rynku, jego skutecznoœć będzie raczej niska – mówi Adam H. Pustelnik, prezes spółki konsultingowej AhProfit. – Warto się więc zabezpieczyć jeszcze przed rozpoczęciem współpracy z ukraińskš firmš. Przede wszystkim należy weryfikować ukraińskich kontrahentów za pomocš odpowiednika polskiego KRS; na Ukrainie jest to Jedyny Państwowy Rejestr.
–  W trakcie negocjowania warunków kontraktu szczególnš uwagę należy zwrócić na zapisy dotyczšce rozwišzywania ewentualnych sporów – sugeruje Mykola Zembra z kancelarii Russell Bedford Poland.

Oferta KUKE ?z gwarancjami państwa

Przed rozpoczęciem współpracy z ukraińskim odbiorcš towarów czy usług warto zadbać o ubezpieczenie należnoœci. Na przykład Korporacja Ubezpieczeń Kredytów Eksportowych (KUKE) oferuje polisę na Wschód, gwarantowanš przez Skarb Państwa. Ubezpieczenie to chroni eksportera przed ryzykiem handlowym, politycznym, a także ryzykiem siły wyższej. – Ubezpieczyciel, zanim podejmie się ochrony należnoœci od wskazanego przez przedsiębiorcę kontrahenta, bada jego sytuację finansowš. Analizuje dane finansowe, informacje w dostępnych Ÿródłach, ustala bezpieczny pułap otwartych należnoœci (limit kredytowy). Przedstawiajšc ofertę ubezpieczenia całego obrotu, KUKE bierze pod uwagę ocenę ryzyka, sposób zarzšdzania należnoœciami przez przedsiębiorcę, branżę i rodzaj towarów, jakimi handluje, wysokoœć, liczbę i wartoœć salda rozliczeń z kontrahentami, iloœć i wysokoœć należnoœci płaconych z opóŸnieniem, wartoœć deklarowanego do ubezpieczenia obrotu itd. Oczywiœcie wpływ na ocenę ryzyka ma również sytuacja ekonomiczna i polityczna w kraju, w jakim firma jest zarejestrowana, czy ogólnie sytuacja w otoczeniu biznesowym – opowiada Agnieszka Marcinkowska, przedstawicielka KUKE. Na podstawie zebranych danych i informacji KUKE okreœla maksymalne bezpieczne saldo należnoœci. Tak ustalony limit kredytowy zostaje pomniejszony o udział własny przedsiębiorcy w szkodzie, sięgajšcy od 5 do 15 proc. wartoœci transakcji. Jest to jednoczeœnie limit odpowiedzialnoœci ubezpieczyciela za należnoœci od tego kontrahenta. Ile kosztuje takie ubezpieczenie? Przyjmijmy, że wartoœć transakcji wynosi 100 tys. zł, termin płatnoœci do 30 dni. Jeœli udział własny przedsiębiorcy w szkodzie zostanie ustalony na 5 proc., koszt ubezpieczenia należnoœci z Ukrainy wyniesie 1,1 tys. zł; natomiast przy udziale własnym w wysokoœci 10 proc., trzeba byłoby zapłacić 939 zł. Dla porównania, ubezpieczenie takiej transakcji na rynku rosyjskim kosztuje 352 zł (5-proc. udział własny) lub 315 zł (10-proc.).

Sprawy sšdowe

Na każdym rynku o powodzeniu windykacji bardzo często decyduje czas. Im szybciej przystšpimy do windykacji, tym lepiej. – Warto rozpoczšć od postępowania polubownego. W większoœci przypadków jest bardziej skuteczne i mniej kosztowne od sšdowego. Wezwania do zapłaty, rozmowy telefoniczne, spotkania bezpoœrednie z dłużnikami, to podstawowe elementy windykacji polubownej. W ostatecznoœci pozostaje postępowanie sšdowe czy sprzedaż wierzytelnoœci – tłumaczy Agnieszka Marcinkowska. – Jednak z naszych doœwiadczeń wynika, że na Ukrainie najskuteczniejsza jest windykacja polubowna, polegajšca na monitorowaniu dłużnika i negocjowaniu kolejnych terminów spłaty. Jeœli wierzyciel chce wejœć na drogę sšdowš, ma dwie możliwoœci: zakłada sprawę albo w Polsce, albo na Ukrainie. – W drugim przypadku trzeba nawišzać współpracę z kancelariš prawnš œwiadczšcš usługi na terytorium Ukrainy. Poprowadzi ona sprawę, a w konsekwencji przystšpi do procedury windykacji należnoœci zgodnie z ukraińskim prawem. Warto mieć na uwadze, że na Ukrainie przy œcišganiu wierzytelnoœci korzysta się głównie z kancelarii prawnych, które majš oddziały windykacyjne – wyjaœnia Mykola Zembra. Jeœli dochodzimy wierzytelnoœci przed polskim sšdem, i tak jego orzeczenie musi zostać uznane przez sšd ukraiński. Tylko na tej podstawie ukraińska służba wykonawcza (odpowiednik naszego komornika), zacznie œcigać dłużnika. – Trzeba jednak pamiętać, że mówimy o kraju, w którym każda decyzja administracyjna wymaga łapówki – zaznacza jeden z ekspertów.

Zawieszenie działalnoœci

Nerwowoœć polskich przedsiębiorców dało się odczuć już w listopadzie 2013 r., kiedy manifestacje na Majdanie były jeszcze pokojowe. Na przełomie listopada i grudnia 2013 r. liczba zleceń dotyczšcych sprawdzenia ukraińskich spółek, wpływajšcych do Bisnode D&B Polska, wzrosła o ponad 33 proc. w stosunku do wczeœniejszego okresu. W grudniu 2013 r. i styczniu 2014 r. znowu zarejestrowano wzrost o kolejne 31 proc. – Do załamania doszło w lutym 2014 r. Wtedy liczba tego typu zleceń w porównaniu z poprzednim miesišcem spadła niemal o połowę, a w stosunku do lutego 2013 r. – blisko o 54 proc. W lutym rozwiały się nadzieje na pokojowe rozwišzanie konfliktu. Co ciekawe, w tym samym czasie niemal o 250 proc. wzrosła liczba zgłoszeń dotyczšcych weryfikacji rosyjskich spółek, głównie działajšcych w południowo-wschodniej częœci Rosji – zauważa Tomasz Starzyk, przedstawiciel wywiadowni gospodarczej Bisnode D&B Polska. Obecnie na Ukrainie działa ponad 2 tys. polskich spółek. Roczne obroty handlowe Polski z Ukrainš przekraczajš 30 mld zł. – Niestabilnoœć polityczna, powszechny bałagan, zmiany osób decyzyjnych – to nie jest dobry klimat do prowadzenia biznesu. Niedawno swoje placówki w Kijowie i Lwowie zamknšł ukraiński Kredobank należšcy do grupy PKO BP. Dom maklerski XTB zamknšł przedstawicielstwo w Kijowie. Podobnie postšpił największy polski ubezpieczyciel PZU; tymczasowo zawiesił dwa polskie oddziały w centrum Kijowa. W dłuższej perspektywie trudna sytuacja na Ukrainie może odbić się na polskiej giełdzie, gdzie jest notowanych wiele ukraińskich spółek. W ich akcje zainwestowano u nas prawie 3 mld zł – zauważa Tomasz Starzyk.

Procedury

Gdy przedsiębiorca dochodzi roszczeń przed sšdem Wniosek o uznanie i wykonanie orzeczenia polskiego sšdu składa się albo bezpoœrednio we właœciwym sšdzie na terytorium Ukrainy, albo za poœrednictwem sšdu, który rozpoznawał sprawę w pierwszej instancji w Polsce. Do wniosku należy dołšczyć orzeczenie sšdu lub jego odpis wraz z potwierdzeniem prawomocnoœci, a także uwierzytelnione tłumaczenie wniosku oraz orzeczenia na język ukraiński. Po zbadaniu sprawy sšd ukraiński nadaje orzeczeniu list wykonawczy, czyli odpowiednik polskiej klauzuli wykonalnoœci. Na tej podstawie wykonawcza służba Ukrainy (komornik) œcišga zasšdzonš należnoœć. Ÿródło: Russell Bedford Poland

Regulacje prawne

Warunki wykonania orzeczenia naszego sšdu Podstawowym aktem prawnym regulujšcym kwestie wykonania orzeczeń polskich sšdów na terytorium Ukrainy jest umowa między Rzeczšpospolitš Polskš a Ukrainš o pomocy prawnej i stosunkach prawnych w sprawach cywilnych i karnych z 24 maja 1993 r.  Zgodnie z jej treœciš orzeczenie polskich sšdów dotyczšce szkody spowodowanej przestępstwem zostanie uznane i wykonane na Ukrainie, jeżeli: –  jest prawomocne i wykonalne w Polsce, – strona nie była pozbawiona możnoœci obrony swoich praw, – sprawa między tymi samymi stronami o to samo roszczenie nie została już prawomocnie osšdzona przez sšd na terytorium Ukrainy; nie zostało wczeœniej wszczęte postępowanie w tej samej sprawie, –  orzeczenie organu państwa trzeciego między tymi samymi stronami i o to samo roszczenie nie było już uznane lub wykonane na terytorium Ukrainy. Ÿródło: Russell Bedford Poland
ródło: Rzeczpospolita

WIDEO KOMENTARZ

REDAKCJA POLECA

NAJNOWSZE Z RP.PL