Prenumerata 2018 ju˜ż w sprzedża˜y - SPRAWD˜!

W sšdzie i urzędzie

Wierzyciel zwróci dłużnikowi koszty obrony przed nieuzasadnionš egzekucjš - uchwała Sšdu Najwyższego

Fotolia
Dłużnik ma prawo do zwrotu kosztów obrony prawnej przed bezpodstawnš czy niecelowš egzekucjš.

Ta najnowsza uchwała Sšdu Najwyższego jest ukłonem w stronę dłużników, bo to ich obcišżajš koszty egzekucji, nawet gdy okazała się niecelowa bšdŸ bezpodstawna.

Przed sšdem obecnoœć adwokata to standard, coraz częœciej występujš też w egzekucji, bo te dotyczš coraz większych kwot, a trudno je blokować.

Wiesława C. z adwokatem skutecznie zaskarżyła bankowy tytuł egzekucyjny, bo przy jego wystawieniu urzędnicy banku popełnili błędy. W efekcie sšd uchylił klauzulę wykonalnoœci, a bez niej nie ma podstaw do egzekucji.

Kto płaci

Po umorzeniu egzekucji Wiesława C. zażšdała zrefundowania jej wydatku na adwokata. Sšd Rejonowy w Ostródzie go zasšdził. Bank oponował. Prawo nie wskazuje jasnej zasady tego rozliczenia. Wiesława C. powołała się na ogólnš zasadę procedury cywilnej, że strona przegrywajšca sprawę obowišzana jest zwrócić wygrywajšcemu koszty celowego dochodzenia praw i ich obrony, czyli koszty procesu (art. 98 § 1–3 k.p.c.). Gdy wygrywajšcy korzystał z adwokata, celowe koszty to jego wynagrodzenie, nie wyższe, niż przewiduje taksa. ?Bank z kolei powoływał się na art. 770 k.p.c., że dłużnik zwraca wierzycielowi koszty niezbędne do celowego przeprowadzenia egzekucji, że nie rzšdzi niš zasada „kto przegrał, ten płaci".

Rozpatrujšc zażalenie banku, SO w Elblšgu wystšpił do SN o rozstrzygnięcie. Sędzia sprawozdawca Arkadiusz Kuta napisał, że w pewnych sytuacjach wierzyciel wnosi opłaty należne komornikowi, może więc uzasadnione byłoby je rozszerzyć, kiedy wszczšł egzekucję długu nieistniejšcego lub bez podstawy prawnej.

Nie tylko dłużnik

Sšd Najwyższy przychylił się do tego stanowiska.

– Zasada, że dłużnik odpowiada za koszty egzekucji, nie jest wyczerpujšca. Kiedy więc egzekucja była niecelowa lub bezpodstawna, można stosować ogólne zasady, że wygrywajšcemu należy się zwrot kosztów, w tym na adwokata – powiedział w uzasadnieniu uchwały sędzia SN Karol Weitz.

Adwokat Krzysztof Bigoszewski, który zablokował tę egzekucję, powiedział „Rzeczpospolitej", że często dłużnik nie jest w stanie się bronić bez prawnika.

Zdaniem Rafała Fronczka, prezesa Krajowej Rady Komorniczej, uchwała SN wprowadza wyłom w pojmowaniu kosztów egzekucji. W sprawach takich jak ta koszty adwokata winny być uznawane za niezbędne do celowej obrony i zwracane dłużnikowi. Do egzekucji winna mieć też zastosowanie zasada odpowiedzialnoœci za wynik postępowania.

sygn. akt III CZP 4/17

Opinia dla „rzeczpospolitej"

Andrzej Michałowski, adwokat z Warszawy

Zasadę obcišżania dłużnika kosztami egzekucji SN wyłożył w œwietle powszechnego wniosku, że jeżeli dłużnik poniósł koszty skutecznej obrony przed nieuzasadnionš egzekucjš, to słuszne i sprawiedliwe będzie zwrócenie mu tych kosztów przez niefrasobliwego wierzyciela. Ta rozsšdna interpretacja powinna ostudzić niektórych wierzycieli, zwiększyć profesjonalizm dłużników, a także wykreować dodatkowe zlecenia dla adwokatów. Najważniejsze jest jednak to, że zawsze kiedy Sšd Najwyższy uznaje wyższoœć wykładni funkcjonalnej nad systemowš, prawo staje się lepsze, bardziej służy obywatelom. Bo dzięki dociekaniu celu przepisu prawo kwitnie. A formalizm prawo zabija.

ródło: Rzeczpospolita

WIDEO KOMENTARZ

REDAKCJA POLECA

NAJNOWSZE Z RP.PL