Prenumerata 2018 ju˜ż w sprzedża˜y - SPRAWD˜!

Prawo autorskie

Prawo autorskie; więcej dzieł dostępnych bezpłatnie

123RF
Szerszy dozwolony, czyli bezpłatny użytek dzieł, dodatkowe gwarancje dla twórców i wydawców gazet – wprowadza od pištku nowela prawa autorskiego.

W pištek wchodzi w życie lwia częœć długo przygotowywanej przez resort kultury nowelizacji, która ma dostosować prawo autorskie do unijnych standardów, kładšcych nacisk na możliwie szeroki dostęp do utworów.

Nowe przepisy rozszerzajš dozwolony użytek edukacyjny w ramach tzw. e-learningu, pod warunkiem, że będzie adresowany do zamkniętego kręgu, np. konkretnych kursantów. Umożliwiš też korzystanie z tzw. dzieł osieroconych, do których autorskie prawa majštkowe nie wygasły (przede wszystkim po twórcach zaginionych bšdŸ zmarłych w czasie drugiej wojny œwiatowej), a nie można ustalić ich spadkobierców. Korzystajšcy z tych dzieł, a to sš ogromne i cenne zasoby, będš mogli wykupić licencję, a w razie odnalezienia właœciciela dostanie on należne tantiemy.

Twórcy otrzymajš też szanse na wynagrodzenie płacone z budżetu za ksišżki wypożyczane przez biblioteki publiczne poza bibliotekę. Jednoczeœnie biblioteki, archiwa, muzea itp. będš mogły tworzyć cyfrowe kopie utworów, by uzupełnić lub chronić własne zbiory.

Utwory niedostępne w obrocie handlowym, tzw. out-of-commerce, np. numery gazet z lat PRL przetrzymywane w archiwach, na uczelniach itp., będzie można digitalizować i udostępniać w internecie po zawarciu umowy licencyjnej z organizacjš zbiorowego zarzšdzania.

Wreszcie ustawa zajęła się bardzo istotnš dla mediów kwestiš pressclippingu – procederem sprzedaży przez wyspecjalizowane firmy biznesowi, urzędom fragmentów, a nieraz całych tekstów prasowych pod szyldem przeglšdów prasy. Taka działalnoœć uderza zwłaszcza w prasę papierowš. Nowelizacja jednak wykreœla art. 30 prawa autorskiego, na który powołuje się częœć firm pressclippinowych jako podstawę swojej działalnoœci.

– To dobra zmiana, potwierdza prawo wydawcy do licencjonowania wykorzystywania artykułów na potrzeby monitoringu mediów – mówi Maciej Hoffman, dyrektor generalny Izby Wydawców.

Według Andrzeja Wyrobca były wiceminister kultury, który koordynował w poprzednim rzšdzie prace nad nowelš, wyszła znacznie poza wskazania dyrektyw, które wyjštki w dozwolonym użytku traktujš fakultatywnie.

Nowelizacja miała pogodzić ochronę twórców i wydawców z prawami użytkowników dzieł. Czy to się udało?

Mecenas Dominik Skoczek, ekspert w dziedzinie prawa autorskiego, ma wštpliwoœci.

– Uważam, że należy ostrożnie podejmować działania w obszarze dozwolonego użytku, który wkracza przecież w sferę własnoœci twórcy. Za korzystne dla twórców i wydawców można w zasadzie uznać tylko skreœlenie art. 30 prawa autorskiego i wprowadzenie opłat za wypożyczenia biblioteczne – uważa Skoczek.

podstawa prawna: ustawa z 11 wrzeœnia 2015 r. o zmianie ustawy o prawie autorskim DzU z 19 paŸdziernika 2015 r., poz. 1639

ródło: Rzeczpospolita

WIDEO KOMENTARZ

REDAKCJA POLECA

NAJNOWSZE Z RP.PL