Prenumerata 2018 ju˜ż w sprzedża˜y - SPRAWD˜!

Finanse

NSA: placówka samorzšdowa nie musi wydawać paragonów

123RF
Dom pomocy społecznej jako jednostka budżetowa gminy pobierajšca bezpoœrednio od mieszkańców opłaty za pobyt, ustalone decyzjami administracyjnymi, wyłšczony jest od stosowania kasy rejestrujšcej, bez względu na łšcznš rocznš sumę tych kwot.

Sprawa dotyczyła interpretacji ustawy o VAT. Z wnioskiem wystšpił dom pomocy społecznej (DPS). Wyjaœnił, że jest jednostkš budżetowš gminy, wykonujšcš działalnoœć na podstawie ustawy o pomocy społecznej. Nie prowadzi działalnoœci gospodarczej. Podkreœlił, że podstawš jego działalnoœci sš decyzje administracyjne o skierowaniu oraz o wysokoœci opłaty za pobyt. Z wniosku wynikało, że DPS nie zawiera z mieszkańcami (pensjonariuszami) żadnych umów. Zapytał, czy jako jednostka budżetowa gminy, pobierajšca bezpoœrednio od mieszkańców opłaty za pobyt, ustalone decyzjami administracyjnymi (łšcznie z opłatami za leki, jako dopłaty powyżej limitu ceny) wyłšczony jest od stosowania kasy rejestrujšcej, bez względu na łšcznš rocznš sumę tych opłat.

Fiskus odpowiedział, że czynnoœci œwiadczone przez placówkę spełniajš definicję œwiadczenia usług. W konsekwencji, w zakresie tych czynnoœci nie korzysta ona z wyłšczenia z grona podatników VAT. Nie jest zatem również wyłšczona z obowišzku nabijania pobieranych opłat na kasę fiskalnš.

W ocenie fiskusa, w opisanym przypadku występuje skonkretyzowane œwiadczenie (zapewnienie pobytu), które jest wykonywane z nakazu organu (decyzja administracyjna) pomiędzy dwoma okreœlonymi stronami transakcji i istnieje bezpoœredni beneficjent tych czynnoœci. Skarżšcy zobowišzuje się wykonać okreœlone decyzjš administracyjnš czynnoœci na rzecz konkretnej osoby (pensjonariusza), która za te czynnoœci uiszcza opłaty w okreœlonej decyzjš wysokoœci. Możliwe jest zatem zidentyfikowanie konkretnego œwiadczenia wykonywanego przez skarżšcego na rzecz okreœlonego podmiotu (nabywcy).

DPS zaskarżył interpretację. Wojewódzki Sšd Administracyjny w Warszawie uwzględnił jego skargę. Uznał, że skarżšcy, jako jednostka budżetowa gminy, realizuje jej zadania własne, wynikajšce z przepisów prawa. Tym samym nie może być traktowany jako odrębny organ, lecz jest jednostkš organizacyjnš wykonujšcš zadania gminy. W zakresie, w jakim realizuje te zadania, jest organem władzy publicznej. W konsekwencji, w ocenie WSA, nie jest podatnikiem VAT i nie ma obowišzku prowadzenia ewidencji obrotu i i kwot podatku należnego przy zastosowaniu kas rejestrujšcych.

To samo powtórzył Naczelny Sšd Administracyjny. Zwrócił uwagę m.in. na uchwałę NSA z 24 czerwca 2013 r. (I FPS 1/13). Wynika z niej, że gminne jednostki budżetowe nie sš podatnikami VAT. Jednostki budżetowe nie wykonujš działalnoœci we własnym imieniu, na własny rachunek i własnš odpowiedzialnoœć oraz nie ponoszš, zwišzanego z prowadzeniem działalnoœci, ryzyka gospodarczego.

Stanowisko to potwierdził Trybunał Sprawiedliwoœci UE w wyroku z 29 wrzeœnia 2015 r. w sprawie C-276/14. W œwietle orzecznictwa krajowego i europejskiego NSA nie miał wštpliwoœci, że jednostka budżetowa nie ma odrębnej podmiotowoœci od gminy. Zresztš nie można na gruncie prawa podatkowego dopatrywać się odrębnej podmiotowoœci prawnej od podmiotowoœci prawno-podatkowej.

Wyrok Naczelnego Sšdu Administracyjnego z 28 marca 2018 r.

sygnatura akt: I FSK 423/16

Komentarz eksperta

Maciej Kordalewski, konsultant podatkowy w Kancelarii Martini i Wspólnicy

Poczštkowo osiš sporu było okreœlenie charakteru opłat pobieranych przez jednostkę budżetowš gminy. W skardze do NSA organ podatkowy skupił się jednak na kwestii podmiotowoœci jednostki, a wyrok nie przesšdza charakteru owych opłat dla celów VAT. Wydawać by się mogło, że problem podmiotowoœci prawnej jednostek budżetowych gmin został rozstrzygnięty. Niemniej jednak zdarzajš się jeszcze przypadki, kiedy to organy podatkowe z uporem próbujš podważyć ugruntowanš już linię orzeczniczš, potwierdzonš także uchwałami Naczelnego Sšdu Administracyjnego. Stanowisko, zgodnie z którym jednostki budżetowe nie posiadajš odrębnej podmiotowoœci od gmin, które to ustanawiajš wspomniane jednostki w celu wykonywania zadań ustawowych, zostało również potwierdzone w wyroku Trybunału Sprawiedliwoœci Unii Europejskiej C-276/14 w sprawie Gminy Wrocław. To właœnie wspomniany wyrok przyczynił się do przeprowadzenia centralizacji VAT w gminach i ich jednostkach budżetowych.

Komentowany wyrok budzi moje głębokie zdziwienie, nie w aspekcie rozstrzygnięcia, a tego, że organy podatkowe pomimo wszystkich wyżej wymienionych orzeczeń, w dalszym cišgu kwestionujš brak samodzielnoœci podmiotowej jednostek budżetowych w VAT. Zdawać by się mogło, że w zwišzku z przeprowadzonš centralizacjš VAT organy podatkowe odstšpiš od prowadzenia sporów w tym zakresie oraz wycofajš, wczeœniej złożone, skargi kasacyjne, w których wywodzš, że jednostki budżetowe sš podatnikami VAT, ze względu na samodzielnoœć podejmowanych czynnoœci oraz brak działania w charakterze organu władzy publicznej. Organy powinny uważnie przejrzeć prowadzone przed NSA sprawy, tak aby wycofać wszelkie skargi cechujšce się wspomnianymi zarzutami, ponieważ dalsze prowadzenie analogicznych sporów wydaje się być bezprzedmiotowe. ?

ródło: Rzeczpospolita

WIDEO KOMENTARZ

REDAKCJA POLECA

NAJNOWSZE Z RP.PL