Reklama

Prawo karne a szykanowanie przez właściciela nieruchomości lokatorów

Wejście w życie kk z 1997 r. spowodowało dekryminalizację zachowań określanych jako przymus pośredni, polegające m. in. na szykanowaniu przez właściciela lub zarządcy nieruchomości lokatorów przez odcięcie dopływu wody, gazu, c.o. prądu, sieci kanalizacyjnej.
Prawo karne a szykanowanie przez właściciela nieruchomości lokatorów

Bardziej drastyczne szykany mogą polegać na rozebraniu dachu i wystawieniu drzwi i okien, tudzież schodów przez co lokatorzy narażeni są na działanie zjawisk atmosferycznych lub po prostu wejście lub wyjście z lokalu zagraża ich życiu lub zdrowiu. Początkowo myślałem, że to lapsus kodeksotwórców ale nie, bo w uzasadnieniu kk z 1997r. podano, że złu ma zaradzić powództwo cywilne o ochronę posiadania, które to zostało zakłócone poprzez szykany ze strony właściciela lub zarządcy nieruchomości.

Zmiana była dla laika mało dostrzegalna: przepis art. 167. § 1 kk z 1969 r. „Kto używa przemocy lub groźby bezprawnej w celu zmuszenia innej osoby do określonego zachowania się ..." zastąpiono w kk z 1997 r. przepisem art. 191. § 1. „Kto stosuje przemoc wobec osoby lub groźbę bezprawną w celu zmuszenia innej osoby do określonego działania, zaniechania lub znoszenia...". Jej konsekwencje są jednak poważne. Kk z 1969 r. penalizował zarówno przemoc pośrednią, jak i bezpośrednią, zaś obowiązujący kk tylko przemoc bezpośrednią, co potwierdziło jedno z orzeczeń SN.

Dekryminalizacja przymusu pośredniego była spełnieniem marzeń kamieniczników. Ustawodawca poszedł im na rękę... Lobby kamieniczników chcących zyskać bezkarność w razie stosowania wobec lokatorów przymusu pośredniego było silne, na tyle silne, by skłonić autorów kodeksu do dekryminalizacji przymusu pośredniego. Potrafiło też przekonać do złego rozwiązania świat polityczny.

Jeżeli chodzi o okrzykniecie nowego rozwiązania wadliwym, to ja bylem pierwszy. W 2002r sygnalizowałem to w artykule "O właściwą treść i wykładnię przepisu regulującego przestępstwo zmuszania - art. 191 § k.k."

Lata mijały i grono osób dostrzegających wady przeprowadzonej de kryminalizacji powiększyło się, bo po 10 latach dołączyła do mnie pani RPO. Jakiś czas temu ocknął się ustawodawca, a dokładnie Senat i podjął prace legislacyjne, by zaradzić zrodzonemu w 1997 r. złu.

Reklama
Reklama

Niestety, parlament mnie nie posłuchał i podjęte prace zakończyły się przyjęciem "półśrodka". Senat chciał dodania § 1a przewidującego odpowiedzialność karną dla delikwenta, który w celu zmuszenia stosował przemoc innego rodzaju uporczywie lub w sposób istotnie utrudniający innej osobie zaspokajanie jej podstawowych potrzeb życiowych. Ostatecznie Sejm wprowadził w art 191. § 1a w brzmieniu: „§ 1a. Tej samej karze podlega, kto w celu określonym w § 1 stosuje przemoc innego rodzaju uporczywie lub w sposób istotnie utrudniający innej osobie korzystanie z zajmowanego lokalu mieszkalnego." By prawnokarną ochronę przed przymusem pośrednim osłabić uczyniono z tego występku ścigałby na wniosek, nie zaś z urzędu. Zgodnie z dodanym § 3 ściganie przestępstwa określonego w § 1a następuje na wniosek pokrzywdzonego."

Ustawodawca co prawda wprowadził rozwiązanie lepsze od złego, które obowiązywało dotychczas ale zapomniał o jednym. Przymus pośredni może być skierowany wobec kogokolwiek, nie tylko wobec osoby, która korzysta z lokalu mieszkalnego. Może ktoś np zastosować przymus psychiczny, aby popsuć lub uniemożliwić wyjście do teatru lub udział w uroczystości świątecznej lub rodzinnej.... Przykłady można mnożyć, puszczając wodze wyobraźni... Krytycznie również oceniam to ostatnie "dzieło" parlamentu i z tego powodu, że wprowadzony występek jest tylko wnioskowy /wiem, że powinienem cieszyć się, że nie wprowadzono trybu prywatnoskargowego/, a nie ścigany z urzędu. Wybrany tryb tylko sprzyja dalszej eskalacji przemocy... Szkoda, że ustawodawca tego nie wiedział...

Ja byłem i jestem zdania, że polskie prawo karne powinno powrócić do kryminalizacji przymusu pośredniego i przepis art. 191. § 1 kk powinien otrzymać treść następującą: "Kto stosuje przemoc lub groźbę bezprawną w celu zmuszenia innej osoby do określonego działania, zaniechania lub znoszenia podlega karze pozbawienia wolności do lat 3".

Jacek Kędzierski, adwokat z Łodzi

Podatki
Przelewu od żony lub męża nie musisz zgłaszać. Ale są wyjątki
Materiał Promocyjny
Nowy luksus zaczyna się od rozmowy. Byliśmy w showroomie EXLANTIX w Warszawie
Materiał Promocyjny
Rekordy sprzedaży i większy magazyn w Duchnicach
Prawo drogowe
Duże zmiany dla kierowców. Pojawi się nowa przesłanka zatrzymania prawa jazdy
Prawo w Polsce
Będzie nowy obowiązek dla właścicieli psów. Rząd przyjął projekt ustawy
Materiał Promocyjny
Arabia Saudyjska. W krainie gościnności
Praca, Emerytury i renty
13. emerytura nie dla każdego. Ci seniorzy nie otrzymają świadczenia
Materiał Promocyjny
Dove Self-Esteem: Wsparcie dla nastolatków
Reklama
Reklama
REKLAMA: automatycznie wyświetlimy artykuł za 15 sekund.
Reklama