Mankell: establishment lekceważył Transtroemera

źródło: AFP

+zobacz więcej zdjęć

Popularny na świecie szwedzki pisarz Henning Mankell uważa, że Tomas Transtroemer, był bardzo długo wzgardliwie traktowany przez Akademię Szwedzką, zanim w tym roku otrzymał nagrodę Nobla. Opinię tę Mankell wyraża we francuskim "Liberation".

W tekście opublikowanym na łamach francuskiego dziennika Mankell podkreśla, że przyznanie Nobla szwedzkiemu poecie było od dawna oczekiwane. Dodaje, że za kandydaturą Transtroemera do tej nagrody opowiadali się od wielu lat miłośnicy literatury na całym świecie.

Mankell w ostrych słowach zarzuca przyznającej literackiego Nobla Akademii Szwedzkiej - którą nazywa "gnijącą akademią" - że do tej pory nie przyjęła 80-letniego Transtroemera do swojego grona.

Według autora tekstu w "Liberation", dowodzi to, że Akademia Szwedzka przez lata "krzywdziła" Transtroemera, tak jak kiedyś Augusta Strindberga, który też nie został wybrany członkiem tej instytucji szwedzkiego kulturalnego.

Mankell, dzielący od ćwierć wieku swoje życie między Mozambik i Szwecję, pisze, że wiele razy czytał wiersze Transtroemera we własnym przekładzie afrykańskim słuchaczom. Jak pisze Mankell, byli oni zgodni, że te strofy są "poruszające, sugestywne, piękne".

"Tak oto w małym prowincjonalnym mieście (szwedzkim Vaesteras, gdzie spędził część życia Transtroemer) mieszkał poeta, którego poezję pojmowali wszyscy. Równie dobrze pustynni koczownicy, co kochający książki aktorzy-amatorzy z Maputo (miasto w Mozambiku). Czy prozaicy jak ja" - pisze w "Liberation" autor bestsellerowych psychologicznych kryminałów.

Nazywa on też szwedzkiego noblistę "wielkim narratorem" i "mistrzem obrazów". "Wydaje mi się czasem, że jego (Transtroemera) wiersze, choć tak krótkie, są pełne historii, których rozmach i głębia nie ustępują w niczym powieściom Manna i Dostojewskiego" - zauważa Mankell. I dodaje: "Żaden autor, żyjący czy zmarły, nie ofiarował mi tylu cytatów do roztrząsania. Nawet Biblia".

Akademia Szwedzka jest niezależną instytucją kulturalną, założoną w 1786 roku przez króla Gustawa III w celu rozwijania szwedzkiego języka i szwedzkiej literatury. Od 1901 roku przyznaje literacką Nagrodę Nobla.

Liczy sobie 18 członków, którzy są wybierani dożywotnio w drodze głosowania; zgodnie z procedurą wybór musi być zatwierdzony przez szwedzkiego króla.