Przesądy, puzzle i płeć

autor: Roman Bosiacki

źródło: Fotorzepa

+zobacz więcej zdjęć

Kobiety nie potrafią czytać mapy, nie mają dobrej wyobraźni przestrzennej, są kiepskie w geometrii, słabo orientują się w terenie... Takie przesądy są mocno ugruntowane

Przyjmując nawet, że tak jest, czy ta różnica jest naturalna, wrodzona, czy raczej wynika z odmiennego wychowania i roli jaką w społeczeństwie pełnią kobiety? Dr Moshe Hoffman z amerykańskiego uniwersytetu w San Diego, aby podejść do tych stereotypów naukowo, przeprowadził w Indiach doświadczenie.

Uczestnikami byli ludzie z dwóch sąsiadujących plemion, Khasi oraz Karbi, nadających się szczególnie do zbadania związków natury z kulturą. Plemiona te żyją w północnej części kraju, genetycznie są sobie bliskie, prowadzą taki sam tryb życia, podstawą ich utrzymania jest uprawa ryżu. W plemieniu Khasi obowiązuje system matrylinearny, własność przekazywana jest w linii żeńskiej a mężczyźni nie mogą być właścicielami ziemi. Natomiast plemię Karbi jest patrylinearne, dziedziczenie odbywa się w linii męskiej. W każdym z tych plemion chłopcy i dziewczynki wychowywane są inaczej; w plemieniu matrylinearnym dziewczynki i chłopcy poświęcają taką samą liczbą lat na edukację, w plemieniu patrylinearnym chłopcy uczą się cztery lata dłużej.

Żeby zbadać orientacją przestrzenną uczestników eksperymentu, dr Hoffman użył puzzli, cztery fragmenty trzeba było dopasować w możliwie najkrótszym czasie. Było to zadanie, z którym uczestnicy eksperymentu - 1279 osób - nigdy wcześniej się nie zetknęli. Doświadczenie przyniosło następujące rezultaty: W plemieniu patrylinearnym mężczyźni szybciej uporali się z zadaniem (średnio 32,5 sekundy) niż kobiety (42 sekundy). Ale w plemieniu matrylinearnym było odwrotnie, mężczyźni potrzebowali na to średnio 27 sekund, kobiety tylko 20 sekund. Poza tym okazało się, że osoby w ogóle najlepiej wyedukowane są również najszybsze. Amerykańscy badacze stwierdzili, że jeden dodatkowy rok edukacji przekłada się na szybsze układanie puzzli o 4,3 proc. Wyniki badań publikuje amerykańskie renomowane czasopismo PNAS („Proceedings of the National Academy of Sciences).