Wydawanie świadectw pracy miało być prostsze

Już dziesięć miesięcy obowiązują zmienione zasady potwierdzenia zakończenia terminowych umów o pracę. Nie ułatwiły one jednak życia kadrowym, bo przepisy są nieprecyzyjne

21 marca 2011 r. weszła w życie nowelizacja kodeksu pracy z 5 stycznia 2011 r. (DzU nr 36, poz. 181). Według uzasadnienia do projektu ustawy jej celem miało być uproszczenie zasad wydawania świadectw pracy.

W praktyce wątpliwości wywołują nie tylko zmodyfikowane regulacje, ale również postanowienia przejściowe.

Niezrozumiała nowelizacja

Niektórym pracodawcom przysporzyło to papierkowej roboty. Wpływa na to dodany w art. 97 § 1² kodeksu pracy. Zgodnie z nim „świadectwo pracy wydaje się w dniu upływu terminu, o którym mowa w § 1¹. Jeżeli jednak rozwiązanie lub wygaśnięcie umowy o pracę nawiązanej przed upływem 24 miesięcy przypada po upływie tego terminu, świadectwo pracy wydaje się w dniu rozwiązania lub wygaśnięcia takiej umowy o pracę”.

Wcześniejszy art. 97 § 1¹ k.p. przewidywał, że jeżeli szef po wygaśnięciu lub rozwiązaniu umowy o pracę z pracownikiem nawiązywał kolejny angaż bezpośrednio po tym poprzednim, to musiał wydać pracownikowi świadectwo pracy tylko na jego żądanie.

Obecne art. 97 § 1¹ i § 1² k.p. pozbawiają pracodawcę możliwości „wstrzymania się” z wydaniem dokumentu do zakończenia stosunku pracy, jeżeli umowa terminowa rozwiązuje się lub wygasa po upływie 24 miesięcy, poczynając od dnia zawarcia pierwszej umowy z tym pracownikiem, choćby bezpośrednio po niej zatrudniał go nadal.

Przykład

1 kwietnia 2011 r. pracodawca zawarł z pracownikiem umowę o pracę na okres próbny do 30 czerwca 2011 r.

1 lipca 2011 r. strony zawarły angaż na czas określony do 30 czerwca 2012 r. Następnie związały się kolejną umową trzyletnią do 30 czerwca 2015 r. Po upływie tego okresu pracodawca i pracownik zawarli 1 lipca 2015 r. angaż bezterminowy.

Stosownie do brzmienia art. 97 § 1¹ k.p. sprzed 21 marca 2011 r. pracodawca nie musiał w takim wypadku wydawać świadectwa za zakończone okresy zatrudnienia na podstawie umów na okres próbny i czas określony, jeżeli pracownik nie zgłosił takiego żądania.  Po ustaniu stosunku pracy wydawał jedno świadectwo za cały okres zatrudnienia po rozwiązaniu lub wygaśnięciu angaży.

Zgodnie z nowymi przepisami w tej samej sytuacji szef musi wydać pracownikowi świadectwo pracy 30 czerwca 2015 r., mimo że zatrudnia go nadal od 1 lipca 2015 r. na czas nieokreślony. Art. 97 § 1² k.p. wprowadził bowiem obowiązek wydania świadectwa pracy w dniu rozwiązania lub wygaśnięcia umowy o pracę, jeżeli była ona nawiązana przed upływem 24 miesięcy, poczynając od dnia zawarcia pierwszej umowy, a dzień jej rozwiązania lub wygaśnięcia przypada po upływie tego terminu.

W związku z tym, że w przykładzie trzyletnia umowa na czas określony została zawarta przed upływem 24 miesięcy od zawarcia umowy próbnej, a dzień jej rozwiązania przypadł po upływie 24 miesięcy, pracodawca ma obowiązek wydać świadectwo za zakończone okresy zatrudnienia na podstawie angaży próbnego i terminowych. Bez znaczenia jest to, że zawrze z pracownikiem kolejną umowę i to na czas nieokreślony.

Kolejny angaż to co najmniej drugi

Wątpliwości rodzą się również na tle przepisów przejściowych. Ustawodawca nie uregulował bowiem, jakie przepisy należy stosować do pierwszych umów o pracę (na okres próbny, czas określony, czas wykonywania określonej pracy) łączących pracownika i pracodawcę w dniu wejścia w życie ustawy.

Zgodnie z art. 3 nowelizacji „przepisy art. 97 § 1¹ – 13 ustawy zmienianej w art. 1 w brzmieniu nadanym niniejszą ustawą stosuje się do stosunków pracy nawiązanych na podstawie umów o pracę wymienionych w tych przepisach, poczynając od dnia wejścia w życie ustawy”.

Oczywiście do wszystkich stosunków pracy nawiązanych na podstawie umów na okres próbny, czas określony oraz czas wykonywania określonej pracy zawartych od dnia wejścia w życie ustawy, czyli 21 marca 2011 r., stosuje się nowe zasady wydawania dokumentów.