Pacjenci nie wiedzą o możliwości sprzeciwu

Chorzy nie korzystają z prawa sprzeciwienia się orzeczeniom lekarskim określającym ich stan zdrowia. Odwołanie wnosi się w ciągu miesiąca do rzecznika praw pacjenta

Dwa lata temu pacjenci zyskali nowe uprawnienie, które pozwala im wnieść sprzeciw wobec orzeczenia lekarskiego do specjalnej komisji działającej przy rzeczniku praw pacjenta.

– Do tej pory nikomu nie udało się skorzystać z tej możliwości. Chorzy wysłali do nas siedem odwołań w 2010 r. i trzy w 2011 r., ale żadne z nich nie kwalifikowało się do rozpatrzenia przez komisję lekarską. Nie spełniało bowiem wymagań przewidzianych w przepisach – informuje Krystyna Barbara Kozłowska, rzecznik praw pacjenta.

Prawo pacjenta do zgłoszenia sprzeciwu wobec opinii lub orzeczenia lekarza przysługuje na podstawie art. 31 wprowadzonego w 2009 r. do ustawy o prawach pacjenta i rzeczniku praw pacjenta. Chory może skorzystać z tej drogi odwoławczej, kiedy ma jakieś wątpliwości, czy opinia, którą wydał mu medyk, jest rzetelna.

– Jeżeli lekarz postawi diagnozę o stanie zdrowia pacjenta, z którą zainteresowany się nie zgadza, bo wpływa ona na jego prawa lub obowiązki określone w przepisach, może się odwołać od orzeczenia medyka – tłumaczy Konstanty Radziwiłł, wiceprezes Naczelnej Rady Lekarskiej.

Co to oznacza w praktyce? Sprzeciw wobec orzeczenia lekarskiego przysługuje np. przyszłej matce wobec opinii ginekologa, który stwierdził, że nie może się ona poddać badaniom prenatalnym, bo ze zdrowiem jej i dziecka jest wszystko w porządku. Tymczasem takie badania dają szansę na wczesne zdiagnozowanie wad nienarodzonego dziecka i podjęcie szybkiego leczenia, by je uratować. Ciężarna ma do nich prawo na podstawie ustawy o planowaniu rodziny, ochronie płodu ludzkiego i warunkach dopuszczalności przerwania ciąży. Ponadto pozwalają one stwierdzić, że ciąża zagraża zdrowiu i życiu kobiety lub nienarodzone dziecko jest ciężko i nieuleczalnie upośledzone. Wówczas matka może zdecydować się na aborcję.

– Inny przypadek, w którym zainteresowanemu przysługuje prawo do sprzeciwu, to orzeczenie lekarskie o śmierci mózgu pacjenta i możliwości pobrania od niego tkanek lub narządów do przeszczepu. Kilka lat temu przeciw takiej opinii zaprotestowali rodzice małej dziewczynki. Na ich wniosek powołałam wyjątkowo komisję złożoną z niezależnych ekspertów, by jeszcze raz ocenili stan dziecka. Teraz opiekunowie mogliby wnieść sprzeciw wobec takiego orzeczenia – mówi Krystyna Kozłowska.

Wskazuje także, że z prawa do sprzeciwu może skorzystać pacjent, któremu ze względu na przeciwwskazania zdrowotne lekarz zabronił oddawać krew. Krwiodawcom, na podstawie ustawy o publicznej służbie krwi, przysługują określone uprawnienia, m.in. korzystanie poza kolejką z opieki w szpitalu.

Rzecznik praw pacjenta zaznacza, że chorzy wnoszący sprzeciw muszą przestrzegać terminów ustawowych. Przesyła się go do komisji lekarskiej w ciągu 30 dni od wydania orzeczenia przez lekarza. Pacjent powinien go uzasadnić i wskazać przepis, z którego wynikną dla niego określone prawa i obowiązki. Komisja wydaje orzeczenie nie później niż 30 dni od wniesienia sprzeciwu. Od jej rozstrzygnięcia nie ma już żadnego środka odwoławczego.

Sprzeciwy, które do tej pory wpłynęły do biura rzecznika praw pacjenta, nie mogły być rozpatrywane przez komisję, bo sprawy były sprzed kilku lat. Co więcej, dotyczyły sytuacji, w których istnieje inna, prawna droga odwoławcza. Były to np. odwołania od orzeczeń lekarzy medycyny pracy lub określających przeciwwskazania zainteresowanego do posiadania broni.

Czytaj też:

• Pacjent sprzeciwi się opinii medyka
• Pacjentowi nie można zamknąć drogi do sądu
• Pacjent ma się komu poskarżyć
• Chorego obroni rzecznik

 

Zobacz:

» Prawo dla Ciebie » Twoje prawo » Prawa pacjenta