Usprawiedliwiona absencja bez wynagrodzenia to okres składkowy

źródło: Rzeczpospolita

+zobacz więcej zdjęć

Redakcja poleca:

• Zakodowane nieobecności w pracy w dokumentach ubezpieczeniowych

Okres usprawiedliwionej przez pracownika nieobecności w pracy, za który nie otrzymuje on wynagrodzenia, pracodawca powinien uwzględnić wyłącznie w ust. 1 świadectwa pracy

Zdarza się, że ZUS wydaje decyzję o przyznaniu prawa do renty z tytułu niezdolności do pracy po upływie okresu zasiłkowego.

Przyczyna może być różna. Chodzi m.in. o sytuację, którą opisywaliśmy w „Prawie i praktyce” z 9 grudnia 2011 w artykule „Zakodowane nieobecności w pracy w dokumentach ubezpieczeniowych”, gdy pracodawca pozostaje w impasie między wykorzystaniem przez zatrudnionego okresu pobierania zasiłku chorobowego a uzyskaniem decyzji o przyznaniu świadczenia rehabilitacyjnego.

Lekarz orzecznik ZUS może wówczas odmówić prawa do tego świadczenia, a przyznać prawo do renty z tytułu niezdolności do pracy. Gdy w oczekiwaniu na decyzję pracownik nie przychodził do pracy, a po jej uzyskaniu zakład pracy rozwiązał z nim umowę, powstaje pytanie, co z okresem pomiędzy, tj. od dnia wykorzystania okresu zasiłkowego do dnia ustania zatrudnienia.

Czy wykazywać tę nieobecność w świadectwie pracy, a jeśli tak, to w jaki sposób?

Druk nie wyjaśnia

Zgodnie z wzorem świadectwa pracy stanowiącym załącznik do rozporządzenia ministra pracy i polityki socjalnej z 15 maja 1996 w sprawie szczegółowej treści świadectwa pracy oraz sposobu i trybu jego wydawania i prostowania (DzU nr 60, poz. 282 ze zm.) w ust. 1 pracodawca musi wskazać m.in. całkowity okres zatrudnienia. Z kolei w ust. 4 pkt 10 ma podać okresy nieskładkowe przypadające w okresie zatrudnienia wskazanym w ust. 1, uwzględniane przy ustalaniu prawa do emerytury lub renty.

Staż bez danin

Czy zatem usprawiedliwiona nieobecność niepłatna po zakończeniu okresu zasiłkowego nie stanowi przypadkiem okresu nieskładkowego? Czy należy ją uwzględniać w okresie, o którym mowa w ust. 1 świadectwa pracy, czy też w ust. 4 pkt 10?

Odpowiedź na to pytanie znajduje się po części w kodeksie pracy, a po części w ustawie z 17 grudnia 1998 o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (tekst jedn. DzU z 2009 r. nr 153, poz. 1227 ze zm.).

Zgodnie z art. 97 § 2 k.p. pracodawca powinien wskazać m.in. okres i rodzaj wykonywanej pracy, tj. czas pozostawania w stosunku pracy na konkretnym stanowisku pracy. Do tego okresu należy zaliczyć również czas pozostawania w stosunku pracy po ustaniu zasiłku chorobowego, nawet jeśli pracownik nie otrzymał wynagrodzenia. Dlatego czas ten trzeba uwzględnić w  ust. 1 świadectwa pracy.

O tym, że czasu usprawiedliwionej niepłatnej nieobecności w pracy nie należy wykazywać w ust. 4 pkt 10 świadectwa pracy, rozstrzyga jednoznacznie art. 7 ustawy o emeryturach i rentach. Wskazuje on, że okresami nieskładkowymi są m.in. okresy pobierania:

• wynagrodzenia za czas niezdolności do pracy wypłaconego na podstawie przepisów k.p.,

• zasiłków z ubezpieczenia społecznego: chorobowego lub opiekuńczego oraz świadczenia rehabilitacyjnego (również po ustaniu zatrudnienia).

Także wśród pozostałych okresów wymienionych w tym artykule nie ma nieusprawiedliwionej niepłatnej nieobecności w pracy. A ponieważ katalog z art. 7 ustawy o emeryturach i rentach ma charakter enumeratywny, niedozwolona jest jego rozszerzająca interpretacja.

Okres nieusprawiedliwionej niepłatnej nieobecności jest więc okresem składkowym, o  którym mowa w art. 6 ust. 1 pkt 1 ustawy o emeryturach i rentach. Jest to bowiem okres ubezpieczenia, mimo nieodprowadzania przez pracodawcę składek na ubezpieczenia, które uzależnione są od wysokości pensji pracownika.