Pomoc tylko z jednego źródła

Jestem dyrektorem państwowego muzeum, w którym funkcjonuje zakładowy fundusz świadczeń socjalnych. Udzielam swoim pracownikom z tego źródła pomocy na cele mieszkaniowe, co mieści się w definicji działalności socjalnej. Oprócz tego chciałbym dodatkowo ich wspomóc, wypłacając im świadczenie urlopowe, które nie wynika z ustawy o funduszu. Czy mam do tego prawo?

Nie. Muzeum musi tworzyć zakładowy fundusz świadczeń socjalnych (ZFŚS). Przy czym nie wszyscy pracodawcy muszą go mieć. Taki bezwzględny obowiązek spoczywa na prowadzących działalność w formach organizacyjnoprawnych jednostkach sektora finansów publicznych (są to np. jednostki budżetowe, zakłady budżetowe oraz gospodarstwa pomocnicze). Nie ma przy tym znaczenia, ilu pracowników zatrudniają.

Inni pracodawcy, spoza sfery budżetowej, którzy według stanu na 1 stycznia danego roku zatrudniają co najmniej 20 pracowników w przeliczeniu na pełne etaty, także tworzą fundusz. Z kolei ci, którzy zatrudniają mniej niż 20 osób w przeliczeniu na pełne etaty, nie są zobligowani do posiadania funduszu. Zamiast niego mogą wypłacać swoim pracownikom jednorazowe świadczenie urlopowe.

W związku z przepisami o funduszu dyrektor muzeum, wypłacając pracownikom pomoc w dwojaki sposób, postępuje niezgodnie z prawem. Skoro bowiem ta instytucja kultury jest zobligowana do tworzenia funduszu, nie dotyczą jej przepisy ustawy o ZFŚS traktujące o wypłacaniu świadczenia urlopowego. Pracownicy bowiem otrzymywaliby pomoc socjalną z dwóch źródeł: tzw. wczasy pod gruszą dofinansowywane z funduszu oraz wypłacane jeszcze przed urlopem wspomniane świadczenie urlopowe.

Podstawa prawna:

– ustawa z 4 marca 1994 r. o zakładowym funduszu świadczeń socjalnych (tekst jedn. DzU z 1996 r. nr 70, poz. 335 ze zm.)