Od „małej” umowy-zlecenia też można odliczyć składkę zdrowotną

źródło: www.sxc.hu

źródło: Rzeczpospolita

+zobacz więcej zdjęć

Redakcja poleca:

• Zdrowotna nie przekroczy podatku

Danina na ubezpieczenie zdrowotne zmniejszy podatek, nawet gdy jest naliczany ryczałtem. Konieczne jest jednak, by w tym samym miesiącu wypłacać też przychód opodatkowany zaliczkowo

- Na początku stycznia zawarliśmy z jedną osobę dwie umowy-zlecenia – jedną na kwotę 500 zł, a drugą na 150 zł. Pod koniec miesiąca przyjęliśmy ją do pracy na 1/2 etatu. Za ten miesiąc otrzyma wynagrodzenie w kwocie 380 zł. Na koniec stycznia br. dostanie  pensję i wynagrodzenia z obu umów cywilnych. Jak rozliczyć te trzy przychody z podatku i składek? Czy składkę zdrowotną przy etacie obniżyć do wysokości zaliczki na podatek? – pyta czytelnik.

Za styczeń br. składki na ubezpieczenia społeczne i zdrowotne od umów zleceń i z etatu należy rozliczyć odrębnie w raportach ZUS RCA z kodami ubezpieczeniowymi właściwymi dla zleceniobiorcy (04 11 xx) i pracownika (01 10 xx).  Należności na  ubezpieczenia społeczne i zdrowotne z tytułu umowy zlecenia opodatkowanej ryczałtowo można odliczyć przy obliczaniu zaliczki na podatek z „droższej” umowy, jeżeli wszystkie składki (z obu umów) płatnik pobierze w tym samym miesiącu.

Zlecenie i etat = etat

Każda umowa cywilnoprawna, np. zlecenia czy o dzieło, zawarta z własnym pracodawcą, z którym zleceniobiorca pozostaje w stosunku pracy lub zawarta z innym podmiotem, ale wykonywana na rzecz macierzystego zakładu pracy, jest w oczach ZUS traktowana jak umowa o pracę (art. 8 ust. 2a ustawy z 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych, tekst jedn. DzU z 2009 r. nr 205, poz. 1585 ze zm.; dalej ustawa o sus).

W konsekwencji umowa zlecenia podlega obowiązkowo wszystkim składkom społecznym oraz zdrowotnej, bez względu na kwotę, na jaką opiewa, czy okres jej trwania. Zawarcie dodatkowo umowy zlecenia z pracownikiem nie wymaga odrębnego zgłoszenia w ZUS do ubezpieczeń. Różnica jest tylko taka, że wszystkie składki należy naliczać od skumulowanej podstawy wymiaru (przychód ze zlecenia + z etatu).

Jednak w tym przypadku obie umowy zlecenia zakończyły się przed zawarciem umowy o pracę. Dlatego składki z obu różnych tytułów (zlecenie i stosunek pracy) należy rozliczyć oddzielnie – w dwóch raportach RCA z odrębnymi kodami tytułu do ubezpieczenia po wcześniejszym wyrejestrowaniu tej osoby z ZUS jako zleceniobiorcy oraz zgłoszeniu jej jako pracownika.

Zdrowotnej czasem mniej

Podstawą wymiaru składki zdrowotnej u pracownika jest podstawa wymiaru składek społecznych, ale po odliczeniu części tych składek potrącanych z dochodu pracownika (łącznie zwykle 13,71 proc.). Jednak czasem trzeba uważać na kwotę wykazanej w raporcie ZUS RCA składki zdrowotnej należnej ZUS. Szczególnie w sytuacji, gdy wynagrodzenie z etatu jest niskie ze względu na niepełny wymiar czasu pracy albo zatrudnienie w trakcie miesiąca.

Nie można automatycznie naliczyć 9 proc. od podstawy składki na zdrowie. W przypadku bowiem, gdy składka na ubezpieczenie zdrowotne obliczona przez płatnika będącego pracodawcą czy zleceniodawcą jest wyższa od zaliczki na podatek dochodowy od osób fizycznych obliczonej przez tego płatnika zgodnie z przepisami ustawy z 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (tekst jedn. DzU z 2010 r. nr 51, poz. 307 ze zm.), składkę obliczoną za poszczególne miesiące trzeba obniżyć do wysokości tej zaliczki.

Oczywiście mamy tu kilka wyjątków, kiedy składki się nie obniża. Dotyczy to m.in. pracowników oddelegowanych do pracy za granicę, którym płatnik nie pobiera zaliczek lub też zleceniobiorców, których przychody są opodatkowane podatkiem zryczałtowanym. Wówczas składka musi był opłacona w całości. Jak wyniknie z dalszych obliczeń, składkę zdrowotną z etatu należy obniżyć do wysokości zaliczki podatkowej, czyli do 0 zł. ZUS dostanie więc tylko składki zdrowotne z obu umów zleceń.

Dla celów podatkowych, zaliczki od dochodu ze stosunku pracy i ze zlecenia są obliczane inaczej, bo to dwa odrębne źródła przychodów. Etat rozliczamy na liście płac, a zlecenie w oparciu o rachunek zleceniobiorcy. Dlatego składkę zdrowotną od umowy o pracę przyrównujemy do zaliczki obliczonej od dochodu z zatrudnienia, a składkę ze zlecenia – do zaliczki od dochodu z działalności wykonywanej osobiście.